les 1 - inleiding: agogisch handelen
iedereen heeft te maken met verandering… gewild of ongewild
/ agogie
agogie = het doen veranderen van mensen
agogie komt uit het grieks
- het woord ‘agein’ betekent voeren, leiden
→ het gaat dus letterlijk om het ‘in beweging brengen’ of ‘ergens naartoe leiden’
mensen veranderen voortdurend (vrijwillig of onvrijwillig)
→ agogiek kijkt naar hoe je dit proces kunt ondersteunen, zodat de verandering bewust,
doelgericht en positief is
/ sociaal agogisch werk
→ veranderen & beïnvloeden staan centraal
niet toevallige beïnvloeding – wel professionele beïnvloeding
dit betekent dat een agoog mensen niet zomaar verandert, de verandering is gepland,
doelgericht en gebeurt vanuit een beroep of rol
met de bedoeling dat mensen het ‘beter’ krijgen
professionele beïnvloeding heeft altijd een positief doel → het gaat erom dat de cliënt of
groep vooruitgaat in welzijn, functioneren of mogelijkheden
agogische beroepen
= zijn beroepen waarin verandering en begeleiding centraal staan, zoals maatschappelijk
werker, sociaal-cultureel werker, psychotherapeut of opbouwwerker
/ agogen
agoog = degene die helpt veranderen
wie ondergaat de verandering / beïnvloeding?
- cliënt
- deelnemer
- doelgroep
- …
→ hun belang staat centraal in de agogie → verandering = gewenst
deel tom - pagina 1
,/ beroepen en werkvelden
beroepen waarin agogisch werk centraal beroepen met agogisch aspect
staat
- maatschappelijk werker - politie
- coaches - arts
- psychotherapeut - leraar
- … - …
agogiek = de leer van eenzijdige, systematische, doelgerichte, beroepsmatige
beïnvloeding die gericht is op het bereiken van een meer wenselijke geachte
psychosociale situatie van volwassenen (individueel of in onderling verband) die zich van
deze beïnvloeding bewust zijn en die deze situatie ook nastreven
/ kenmerken van agogisch handelen
- het gaat om psychosociale verandering
- de verandering wordt door de betrokkenen gewenst
- de beïnvloeding vindt beroepsmatig plaats
- de beïnvloeding is doelgericht
- de veranderaar werkt systematisch
- de beïnvloeding vindt bewust plaats
- de beïnvloeding wordt vrijwillig ondergaan
- de beïnvloeding is niet wederzijds
- het gaat om (jong)volwassenen
het gaat om psychosociale verandering
= hoe iemand innerlijk (psychisch) verandert én hoe die verandering invloed heeft op hun
sociale leven, en andersom
- psyche = ziel
- sociaal = interacties & relaties
→ beide zijn moeilijk los te koppelen
- je gemoedstoestand beïnvloedt gedrag & omgekeerd
- psychische gesteldheid en sociale relaties beïnvloeden elkaar
psycho-sociaal verwijst naar alles wat te maken heeft met de interactie tussen iemands
innerlijke wereld (psychisch) en de sociale omgeving (sociaal)
- individuen = gevoelens & houdingen, gedragingen, gedachten, …
- groepen = communicatie in groep, omgang met elkaar, …
- samenleving = waarden & normen, …
de verandering wordt door de betrokkenen gewenst
= de persoon zelf wilt actief de verandering, het belang van de betrokkenen staat centraal
→ de begeleiding of ondersteuning is afgestemd op de wensen, behoeften en doelen van
degene om wie het gaat
deel tom - pagina 2
, de beïnvloeding vindt beroepsmatig plaats
= betekent dat iemand op een professionele manier invloed uitoefent om verandering te
ondersteunen
- agogisch werk = begeleiden of ondersteunen van mensen bij verandering
→ gebeurt binnen het beroep van de begeleider
- veranderaar = persoon die helpt bij de verandering
→ moet herkenbaar en aanspreekbaar zijn
● helpen veranderen = (deel van) zijn / haar taak
de beïnvloeding is doelgericht
= de verandering is gericht op een vooraf bepaald resultaat → het is niet zomaar iets dat
toevallig gebeurt er is een bewust plan
- het doel is duidelijk: men wil dat de persoon of groep een specifieke situatie bereikt
of een bepaald gedrag vertoont
- de begeleider bedenkt van tevoren hoe de verandering kan worden bereikt
de veranderaar werkt systematisch
= de veranderaar creëert omstandigheden die het gewenste resultaat gemakkelijker maken
→ het gebeurt niet toevallig, maar volgens een doordacht plan
de beïnvloeding vindt bewust
= iedereen weet wat er gebeurt en waarom
- het is open en eerlijk: zowel de veranderaar als de betrokkene begrijpen de
bedoeling
- geen manipulatie: er wordt niet stiekem geprobeerd iemand iets te laten doen
de beïnvloeding wordt vrijwillig ondergaan
= de persoon stemt zelf in met de begeleiding of verandering
- het is een vrije keuze, geen dwang
de beïnvloeding is niet wederzijds
- de agogisch werker beïnvloedt de ander, niet andersom
- het is eenzijdig, de betrokkene beïnvloedt de begeleider niet
= de veranderaar stuurt, de ander ontvangt
het gaat om (jong)volwassenen
= de begeleiding of verandering is gericht op mensen die volwassen zijn of bijna volwassen
- kinderen vallen hier buiten, voor hen is het werkgebied (ortho)pedagogie
deel tom - pagina 3
iedereen heeft te maken met verandering… gewild of ongewild
/ agogie
agogie = het doen veranderen van mensen
agogie komt uit het grieks
- het woord ‘agein’ betekent voeren, leiden
→ het gaat dus letterlijk om het ‘in beweging brengen’ of ‘ergens naartoe leiden’
mensen veranderen voortdurend (vrijwillig of onvrijwillig)
→ agogiek kijkt naar hoe je dit proces kunt ondersteunen, zodat de verandering bewust,
doelgericht en positief is
/ sociaal agogisch werk
→ veranderen & beïnvloeden staan centraal
niet toevallige beïnvloeding – wel professionele beïnvloeding
dit betekent dat een agoog mensen niet zomaar verandert, de verandering is gepland,
doelgericht en gebeurt vanuit een beroep of rol
met de bedoeling dat mensen het ‘beter’ krijgen
professionele beïnvloeding heeft altijd een positief doel → het gaat erom dat de cliënt of
groep vooruitgaat in welzijn, functioneren of mogelijkheden
agogische beroepen
= zijn beroepen waarin verandering en begeleiding centraal staan, zoals maatschappelijk
werker, sociaal-cultureel werker, psychotherapeut of opbouwwerker
/ agogen
agoog = degene die helpt veranderen
wie ondergaat de verandering / beïnvloeding?
- cliënt
- deelnemer
- doelgroep
- …
→ hun belang staat centraal in de agogie → verandering = gewenst
deel tom - pagina 1
,/ beroepen en werkvelden
beroepen waarin agogisch werk centraal beroepen met agogisch aspect
staat
- maatschappelijk werker - politie
- coaches - arts
- psychotherapeut - leraar
- … - …
agogiek = de leer van eenzijdige, systematische, doelgerichte, beroepsmatige
beïnvloeding die gericht is op het bereiken van een meer wenselijke geachte
psychosociale situatie van volwassenen (individueel of in onderling verband) die zich van
deze beïnvloeding bewust zijn en die deze situatie ook nastreven
/ kenmerken van agogisch handelen
- het gaat om psychosociale verandering
- de verandering wordt door de betrokkenen gewenst
- de beïnvloeding vindt beroepsmatig plaats
- de beïnvloeding is doelgericht
- de veranderaar werkt systematisch
- de beïnvloeding vindt bewust plaats
- de beïnvloeding wordt vrijwillig ondergaan
- de beïnvloeding is niet wederzijds
- het gaat om (jong)volwassenen
het gaat om psychosociale verandering
= hoe iemand innerlijk (psychisch) verandert én hoe die verandering invloed heeft op hun
sociale leven, en andersom
- psyche = ziel
- sociaal = interacties & relaties
→ beide zijn moeilijk los te koppelen
- je gemoedstoestand beïnvloedt gedrag & omgekeerd
- psychische gesteldheid en sociale relaties beïnvloeden elkaar
psycho-sociaal verwijst naar alles wat te maken heeft met de interactie tussen iemands
innerlijke wereld (psychisch) en de sociale omgeving (sociaal)
- individuen = gevoelens & houdingen, gedragingen, gedachten, …
- groepen = communicatie in groep, omgang met elkaar, …
- samenleving = waarden & normen, …
de verandering wordt door de betrokkenen gewenst
= de persoon zelf wilt actief de verandering, het belang van de betrokkenen staat centraal
→ de begeleiding of ondersteuning is afgestemd op de wensen, behoeften en doelen van
degene om wie het gaat
deel tom - pagina 2
, de beïnvloeding vindt beroepsmatig plaats
= betekent dat iemand op een professionele manier invloed uitoefent om verandering te
ondersteunen
- agogisch werk = begeleiden of ondersteunen van mensen bij verandering
→ gebeurt binnen het beroep van de begeleider
- veranderaar = persoon die helpt bij de verandering
→ moet herkenbaar en aanspreekbaar zijn
● helpen veranderen = (deel van) zijn / haar taak
de beïnvloeding is doelgericht
= de verandering is gericht op een vooraf bepaald resultaat → het is niet zomaar iets dat
toevallig gebeurt er is een bewust plan
- het doel is duidelijk: men wil dat de persoon of groep een specifieke situatie bereikt
of een bepaald gedrag vertoont
- de begeleider bedenkt van tevoren hoe de verandering kan worden bereikt
de veranderaar werkt systematisch
= de veranderaar creëert omstandigheden die het gewenste resultaat gemakkelijker maken
→ het gebeurt niet toevallig, maar volgens een doordacht plan
de beïnvloeding vindt bewust
= iedereen weet wat er gebeurt en waarom
- het is open en eerlijk: zowel de veranderaar als de betrokkene begrijpen de
bedoeling
- geen manipulatie: er wordt niet stiekem geprobeerd iemand iets te laten doen
de beïnvloeding wordt vrijwillig ondergaan
= de persoon stemt zelf in met de begeleiding of verandering
- het is een vrije keuze, geen dwang
de beïnvloeding is niet wederzijds
- de agogisch werker beïnvloedt de ander, niet andersom
- het is eenzijdig, de betrokkene beïnvloedt de begeleider niet
= de veranderaar stuurt, de ander ontvangt
het gaat om (jong)volwassenen
= de begeleiding of verandering is gericht op mensen die volwassen zijn of bijna volwassen
- kinderen vallen hier buiten, voor hen is het werkgebied (ortho)pedagogie
deel tom - pagina 3
