EINDEXAMEN DEEL I.I
TABLE OF CONTENTS
Endocrinologie......................................................................................................... 3
Groeiachterstand ............................................................................................................ 3
Hypofysaire dwerggroei .................................................................................................. 3
Acromegalie/hypersomatotropisme .................................................................................4
Hypofysetumoren ...........................................................................................................6
Diabetes insipidus ...........................................................................................................6
Centrale diabetes insipidus .................................................................................................................. 6
Diabetes mellitus ............................................................................................................9
Diabetes keto-acidose ................................................................................................... 14
Insulinoma ................................................................................................................... 17
Addison ....................................................................................................................... 18
Cushing........................................................................................................................ 21
Feliene hyperaldosteronisme ......................................................................................... 25
Hypothyroidie .............................................................................................................. 26
Hyperthyroidie ............................................................................................................. 29
Schildkliertumor ........................................................................................................... 33
Pheochromocytoom ..................................................................................................... 34
Hypoparathyroidie ........................................................................................................ 34
Hyperparathyroidie....................................................................................................... 36
Hypercalcemie.............................................................................................................. 37
Hypocalcemie ............................................................................................................... 38
Koorts (fever of unknown origin) – FUO .......................................................................... 38
FIP............................................................................................................................... 41
Hematologie ..........................................................................................................43
Hematologisch bloedonderzoek ..................................................................................... 43
Erythrocytose – polycythemie ........................................................................................ 46
Stollingsproblemen....................................................................................................... 48
Stollingtesten ................................................................................................................................... 54
1
STUVIA | Diergeneeskundesamenvattingen
, Leukocyten .................................................................................................................. 58
Neutrofilie ........................................................................................................................................ 59
Neutropenie ..................................................................................................................................... 59
Eosinofilie ........................................................................................................................................ 60
Basofilie ........................................................................................................................................... 60
Lymfocytose..................................................................................................................................... 61
Lymfopenie ...................................................................................................................................... 61
Monocytose ..................................................................................................................................... 61
Pancytopenie ................................................................................................................................... 61
Anemie ........................................................................................................................ 62
Graad van anemie ............................................................................................................................. 63
Regeneratief? ................................................................................................................................... 63
RBC indices ...................................................................................................................................... 64
IMHA ............................................................................................................................................... 65
Bloedtransfusie ............................................................................................................ 66
Icterus ......................................................................................................................... 71
Dermatologie ......................................................................................................... 73
Dermatologisch onderzoek ............................................................................................................... 73
Diagnostische testen dermatologie.................................................................................................... 79
Alopecie ....................................................................................................................... 83
Oppervlakkige pyodermie ................................................................................................................. 84
Dermatofytose ................................................................................................................................. 85
Demodex ......................................................................................................................................... 86
Pemgifus foliaceus ............................................................................................................................ 87
Sebumklier adenitis .......................................................................................................................... 87
Follikelischemie/hypoxie – ischemische dermatopathie ...................................................................... 89
Brandwonden ................................................................................................................................... 89
Neoplasie – alopecie ......................................................................................................................... 89
Pyodermie ................................................................................................................... 91
Oppervlakte ..................................................................................................................................... 91
Oppervlakkig .................................................................................................................................... 92
Diep ................................................................................................................................................. 94
Pseudo-pyodermie en spoed ............................................................................................................. 99
2
STUVIA | Diergeneeskundesamenvattingen
,ENDOCRINOLOGIE
GROEIACHTERSTAND
SYMPTOMEN
- ‘Slecht groeien’ of ‘te klein’
o Pathologisch of niet? (ouders, ras, kruising, nestgenoten, algemene klachten)
▪ Hoe check je of hond goed groeit? → Groeicurves om te kijken wat verwachtingen
zijn + kijken naar ouders, ras, nestgenoten
- Duur van het probleem (sinds geboorte of niet)
- Aanwezigheid van algemene klachten
o Neurologische klachten → bv. PSS
o PU/PD → bv. congenitale nierziekte
o Regurgiteren/braken/diarree → slokdarm/GI
Lichamelijk onderzoek:
- Afwijkingen bv. hartruis!
- BCS !
o Laag → dieet, parasieten, alle systemische aandoeningen
o Normaal → denk aan congenitale hypothyroïdie of GH tekort
DIAGNOSE
1. Sluit voor de hand liggende oorzaken eerst uit!
o Dieet (kwantiteit, kwaliteit)
o Parasieten (zoeken + behandelen)
2. Indien negatief: systemische aandoeningen opsporen m.b.v. bloed- en urineonderzoek
3. Nog steeds alles negatief: denk dan pas aan dwerggroei (GH-tekort en congenitale
hypothyroïdie)
Oorzaken dwerggroei hond: (1) hypofysaire dwerggroei (2) Hypothyroidie (3) Gebrek aan voedingsstoffen
wegens onvoldoende voeding of belemmering opname voedingsstoffen (4) Chondrodysplasie: erfelijke
afwijking in botontwikkeling (disproportionele dwerggroei): teckel, basset, corgi
Veelvoorkomend: dieet, parasiet >> groeihormoon te kort
HYPOFYSAIRE DWERGGROEI
ETIOLOGIE
- Erfelijk: recessief → Duitse herder (DNA test beschikbaar)
o Border collie: vaak geassocieerd met diabetes
- Cyste hypofysevoorkwab: oorzaak of gevolg → mutatie leidt tot minder TSH (thyroid stimulerend
hormoon) en GH PRL (groeihormoon)
SYMPTOMEN
- Slechte groei
3
STUVIA | Diergeneeskundesamenvattingen
, - Wollige vacht (puppyharen langer behouden)
- Spitse snuit
- Eventueel cysten in hypofyse die groter worden → minder ACTH-producerende cellen →
hypocortisolisme (Addison)
Sommige honden zijn enkel te klein, andere zien er echt ziek uit.
DIAGNOSE
2. Meten IGF-I (insulin-like growth factor): geproduceerd door lever en staat onder invloed van GH. Hoe
lager IGF-I, hoe lager GH = dwerggroei. GH (geproduceerd door hypofyse) stimuleert lever om IGF-I aan
te maken. Bij een tekort aan GH zal er dus ook een tekort zijn aan IGF-I.
a. GH zelf is commercieel niet te meten door labo’s
BEHANDELING
1. Progesteron: stimuleert GH productie uit melkklieren
2. Thyroxine: indien te laag gehalte (door probleem met hypofyse te weinig TSH)
GH is moeilijk aan te komen + doping
PROGNOSE
Op lange termijn niet goed → groeihormoon heeft ook invloed op andere processen in lichaam: kortere
levensduur.
ACROMEGALIE/HYPERSOMATOTROPISME
= overmaat aan groeihormoon → progressieve groei skelet en weke delen (ziet er bij veel katten normaal uit)
- Vrouw > man
- Intacte teven: onder progesteron invloed (stimuleert GH)
- Mannelijke kat van middelbare leeftijd
- ¼ van katten met diabetes heeft onderliggende acromegalie ➔ groeihormoon heeft een anti-
insuline effect = verhoogde gluconeogenese, verminderde opname glucose in spier- en vetweefsel en
insulineresistentie. Hierdoor stijgt de bloedsuikerspiegel.
o Hond: diabetes type I = auto-immuunvernietiging van de insuline-producerende beta-cellen
in de alvleesklier.
o Kat: diabetes type II = insuline resistentie
4
STUVIA | Diergeneeskundesamenvattingen
TABLE OF CONTENTS
Endocrinologie......................................................................................................... 3
Groeiachterstand ............................................................................................................ 3
Hypofysaire dwerggroei .................................................................................................. 3
Acromegalie/hypersomatotropisme .................................................................................4
Hypofysetumoren ...........................................................................................................6
Diabetes insipidus ...........................................................................................................6
Centrale diabetes insipidus .................................................................................................................. 6
Diabetes mellitus ............................................................................................................9
Diabetes keto-acidose ................................................................................................... 14
Insulinoma ................................................................................................................... 17
Addison ....................................................................................................................... 18
Cushing........................................................................................................................ 21
Feliene hyperaldosteronisme ......................................................................................... 25
Hypothyroidie .............................................................................................................. 26
Hyperthyroidie ............................................................................................................. 29
Schildkliertumor ........................................................................................................... 33
Pheochromocytoom ..................................................................................................... 34
Hypoparathyroidie ........................................................................................................ 34
Hyperparathyroidie....................................................................................................... 36
Hypercalcemie.............................................................................................................. 37
Hypocalcemie ............................................................................................................... 38
Koorts (fever of unknown origin) – FUO .......................................................................... 38
FIP............................................................................................................................... 41
Hematologie ..........................................................................................................43
Hematologisch bloedonderzoek ..................................................................................... 43
Erythrocytose – polycythemie ........................................................................................ 46
Stollingsproblemen....................................................................................................... 48
Stollingtesten ................................................................................................................................... 54
1
STUVIA | Diergeneeskundesamenvattingen
, Leukocyten .................................................................................................................. 58
Neutrofilie ........................................................................................................................................ 59
Neutropenie ..................................................................................................................................... 59
Eosinofilie ........................................................................................................................................ 60
Basofilie ........................................................................................................................................... 60
Lymfocytose..................................................................................................................................... 61
Lymfopenie ...................................................................................................................................... 61
Monocytose ..................................................................................................................................... 61
Pancytopenie ................................................................................................................................... 61
Anemie ........................................................................................................................ 62
Graad van anemie ............................................................................................................................. 63
Regeneratief? ................................................................................................................................... 63
RBC indices ...................................................................................................................................... 64
IMHA ............................................................................................................................................... 65
Bloedtransfusie ............................................................................................................ 66
Icterus ......................................................................................................................... 71
Dermatologie ......................................................................................................... 73
Dermatologisch onderzoek ............................................................................................................... 73
Diagnostische testen dermatologie.................................................................................................... 79
Alopecie ....................................................................................................................... 83
Oppervlakkige pyodermie ................................................................................................................. 84
Dermatofytose ................................................................................................................................. 85
Demodex ......................................................................................................................................... 86
Pemgifus foliaceus ............................................................................................................................ 87
Sebumklier adenitis .......................................................................................................................... 87
Follikelischemie/hypoxie – ischemische dermatopathie ...................................................................... 89
Brandwonden ................................................................................................................................... 89
Neoplasie – alopecie ......................................................................................................................... 89
Pyodermie ................................................................................................................... 91
Oppervlakte ..................................................................................................................................... 91
Oppervlakkig .................................................................................................................................... 92
Diep ................................................................................................................................................. 94
Pseudo-pyodermie en spoed ............................................................................................................. 99
2
STUVIA | Diergeneeskundesamenvattingen
,ENDOCRINOLOGIE
GROEIACHTERSTAND
SYMPTOMEN
- ‘Slecht groeien’ of ‘te klein’
o Pathologisch of niet? (ouders, ras, kruising, nestgenoten, algemene klachten)
▪ Hoe check je of hond goed groeit? → Groeicurves om te kijken wat verwachtingen
zijn + kijken naar ouders, ras, nestgenoten
- Duur van het probleem (sinds geboorte of niet)
- Aanwezigheid van algemene klachten
o Neurologische klachten → bv. PSS
o PU/PD → bv. congenitale nierziekte
o Regurgiteren/braken/diarree → slokdarm/GI
Lichamelijk onderzoek:
- Afwijkingen bv. hartruis!
- BCS !
o Laag → dieet, parasieten, alle systemische aandoeningen
o Normaal → denk aan congenitale hypothyroïdie of GH tekort
DIAGNOSE
1. Sluit voor de hand liggende oorzaken eerst uit!
o Dieet (kwantiteit, kwaliteit)
o Parasieten (zoeken + behandelen)
2. Indien negatief: systemische aandoeningen opsporen m.b.v. bloed- en urineonderzoek
3. Nog steeds alles negatief: denk dan pas aan dwerggroei (GH-tekort en congenitale
hypothyroïdie)
Oorzaken dwerggroei hond: (1) hypofysaire dwerggroei (2) Hypothyroidie (3) Gebrek aan voedingsstoffen
wegens onvoldoende voeding of belemmering opname voedingsstoffen (4) Chondrodysplasie: erfelijke
afwijking in botontwikkeling (disproportionele dwerggroei): teckel, basset, corgi
Veelvoorkomend: dieet, parasiet >> groeihormoon te kort
HYPOFYSAIRE DWERGGROEI
ETIOLOGIE
- Erfelijk: recessief → Duitse herder (DNA test beschikbaar)
o Border collie: vaak geassocieerd met diabetes
- Cyste hypofysevoorkwab: oorzaak of gevolg → mutatie leidt tot minder TSH (thyroid stimulerend
hormoon) en GH PRL (groeihormoon)
SYMPTOMEN
- Slechte groei
3
STUVIA | Diergeneeskundesamenvattingen
, - Wollige vacht (puppyharen langer behouden)
- Spitse snuit
- Eventueel cysten in hypofyse die groter worden → minder ACTH-producerende cellen →
hypocortisolisme (Addison)
Sommige honden zijn enkel te klein, andere zien er echt ziek uit.
DIAGNOSE
2. Meten IGF-I (insulin-like growth factor): geproduceerd door lever en staat onder invloed van GH. Hoe
lager IGF-I, hoe lager GH = dwerggroei. GH (geproduceerd door hypofyse) stimuleert lever om IGF-I aan
te maken. Bij een tekort aan GH zal er dus ook een tekort zijn aan IGF-I.
a. GH zelf is commercieel niet te meten door labo’s
BEHANDELING
1. Progesteron: stimuleert GH productie uit melkklieren
2. Thyroxine: indien te laag gehalte (door probleem met hypofyse te weinig TSH)
GH is moeilijk aan te komen + doping
PROGNOSE
Op lange termijn niet goed → groeihormoon heeft ook invloed op andere processen in lichaam: kortere
levensduur.
ACROMEGALIE/HYPERSOMATOTROPISME
= overmaat aan groeihormoon → progressieve groei skelet en weke delen (ziet er bij veel katten normaal uit)
- Vrouw > man
- Intacte teven: onder progesteron invloed (stimuleert GH)
- Mannelijke kat van middelbare leeftijd
- ¼ van katten met diabetes heeft onderliggende acromegalie ➔ groeihormoon heeft een anti-
insuline effect = verhoogde gluconeogenese, verminderde opname glucose in spier- en vetweefsel en
insulineresistentie. Hierdoor stijgt de bloedsuikerspiegel.
o Hond: diabetes type I = auto-immuunvernietiging van de insuline-producerende beta-cellen
in de alvleesklier.
o Kat: diabetes type II = insuline resistentie
4
STUVIA | Diergeneeskundesamenvattingen
