Antisociaal gedrag Hoofdstuk 2: Naar een hedendaagse
biosociale & evolutionaire crimi
Hoofdstuk 1: Van biologisch positivisme naar biosociale criminologie
1) Inleiding
Biosociale etiologische criminologie=
Stroming waarin ‘oorzaken en wetmatigheden’ gezocht worden: link
wordt tussen ‘biologische’ factoren en criminaliteit.
Biosociale interacties (invloed van sociale biologie)
Evolutiebiologie van ‘criminaliteit’, ‘bestraffing’, ‘sociaal gedrag’ (menselijke
sociobiologie)
Verlichtingsfilosofen (Kant, Locke, Hume, Bentham, Beccaria) en het rationeel mensbeeld
(‘homo economicus’)
Versus…
Het 19de eeuwse Positivisme (wetmatigheden).
Mislukte start!
Misinterpretatie van evolutietheorie (Darwin), vnl survival of the fittest.
Concept ‘genen’ was onbekend in 19de eeuw.
‘Biologisch deterministen’ meenden dat de criminele mens niet was aangepast
aan de moderne omgeving
Biologische afwijkingen (atavisme en degeneratie) aan de basis lagen van
recidivisme.
Lombroso en Co: historische belang
Voorlopers:
Fysio(g)nomie:
Frenologie:
2) De vroege criminele antropologie van Lombroso
Op zoek naar ‘atavistische’ kenmerken bij gevatte daders?
Lombroso’s ideeën ontkracht in 1913 (!) door Charles Goring (1870-1919)
3) Criminologie van Enrico Ferri (1856-1929)
'The denial of the free will'
1
, Antisociaal gedrag Hoofdstuk 2: Naar een hedendaagse
biosociale & evolutionaire crimi
4) Criminologie van Raffaele Garofalo (1851-1934)
'Natural crimes’: belangrijk begrip: ‘natural crimes’ komen overal voor…
5) Crimineel-antropologische scholenstrijd & diens ondergang
Franse milieuschool rond de arts Alexandre Lacassagne (1843-1924) zette
zich af tegen de Italiaanse school van Lombroso.
Determinerende rol van ongunstige sociale omstandigheden, vooral onder
de arbeidersklasse.
Immoraliteit van de arbeidersklasse.
Sociologisch deterministische benadering.
Overerven van verworven eigenschappen (zie ‘Lamarckisme’)???
6) Amerikaanse nakomelingen van het biologisch determinisme
Earnest Albert Hooton (1887-1954)
'The American criminal. An anthropological study’ (1939)
Schedelvorm (naar ras) en criminaliteit
14.000 gevangenen
3.000 controlegroep
Bio-somatische benadering
CONSTITUTIE en criminaliteit:
‘Leptosoom’ (‘tenger en zwak’)
‘Atleet’ (‘gespierd’ -> ‘agressief’)
‘Pycnische’ mens (‘dik’ en ‘lomp’)
William Sheldon (1898-1977)
Ernst Kretschmer (1888-1964)
7) Belgische eclectische criminele antropologie van Louis Verveack
(1872-1943)
Louis Vervaeck - Bijgenaamd:‘Belgische Lombroso’
Studie van veroordeelden in Belgische gevangenissen
Lessen voor preventie (tertiaire preventie of geïndiceerde preventie)
Van biologisch determinisme naar een sociologisch determinisme
Scholen voor Criminologie in Leuven, daarna Gent, Luik, Brussel (voorlopers van
onze opleiding)
8) Psychologisch positivisme
Theorie van de persoonlijkheid
Individuele karakteristieken (persoonlijkheid, ontwikkelingsprocessen,..)
= primaire causale factor crimineel gedrag
Zwakzinnigheid als dé oorzaak van criminaliteit?
Introduceerde IQ-test in VS
2
biosociale & evolutionaire crimi
Hoofdstuk 1: Van biologisch positivisme naar biosociale criminologie
1) Inleiding
Biosociale etiologische criminologie=
Stroming waarin ‘oorzaken en wetmatigheden’ gezocht worden: link
wordt tussen ‘biologische’ factoren en criminaliteit.
Biosociale interacties (invloed van sociale biologie)
Evolutiebiologie van ‘criminaliteit’, ‘bestraffing’, ‘sociaal gedrag’ (menselijke
sociobiologie)
Verlichtingsfilosofen (Kant, Locke, Hume, Bentham, Beccaria) en het rationeel mensbeeld
(‘homo economicus’)
Versus…
Het 19de eeuwse Positivisme (wetmatigheden).
Mislukte start!
Misinterpretatie van evolutietheorie (Darwin), vnl survival of the fittest.
Concept ‘genen’ was onbekend in 19de eeuw.
‘Biologisch deterministen’ meenden dat de criminele mens niet was aangepast
aan de moderne omgeving
Biologische afwijkingen (atavisme en degeneratie) aan de basis lagen van
recidivisme.
Lombroso en Co: historische belang
Voorlopers:
Fysio(g)nomie:
Frenologie:
2) De vroege criminele antropologie van Lombroso
Op zoek naar ‘atavistische’ kenmerken bij gevatte daders?
Lombroso’s ideeën ontkracht in 1913 (!) door Charles Goring (1870-1919)
3) Criminologie van Enrico Ferri (1856-1929)
'The denial of the free will'
1
, Antisociaal gedrag Hoofdstuk 2: Naar een hedendaagse
biosociale & evolutionaire crimi
4) Criminologie van Raffaele Garofalo (1851-1934)
'Natural crimes’: belangrijk begrip: ‘natural crimes’ komen overal voor…
5) Crimineel-antropologische scholenstrijd & diens ondergang
Franse milieuschool rond de arts Alexandre Lacassagne (1843-1924) zette
zich af tegen de Italiaanse school van Lombroso.
Determinerende rol van ongunstige sociale omstandigheden, vooral onder
de arbeidersklasse.
Immoraliteit van de arbeidersklasse.
Sociologisch deterministische benadering.
Overerven van verworven eigenschappen (zie ‘Lamarckisme’)???
6) Amerikaanse nakomelingen van het biologisch determinisme
Earnest Albert Hooton (1887-1954)
'The American criminal. An anthropological study’ (1939)
Schedelvorm (naar ras) en criminaliteit
14.000 gevangenen
3.000 controlegroep
Bio-somatische benadering
CONSTITUTIE en criminaliteit:
‘Leptosoom’ (‘tenger en zwak’)
‘Atleet’ (‘gespierd’ -> ‘agressief’)
‘Pycnische’ mens (‘dik’ en ‘lomp’)
William Sheldon (1898-1977)
Ernst Kretschmer (1888-1964)
7) Belgische eclectische criminele antropologie van Louis Verveack
(1872-1943)
Louis Vervaeck - Bijgenaamd:‘Belgische Lombroso’
Studie van veroordeelden in Belgische gevangenissen
Lessen voor preventie (tertiaire preventie of geïndiceerde preventie)
Van biologisch determinisme naar een sociologisch determinisme
Scholen voor Criminologie in Leuven, daarna Gent, Luik, Brussel (voorlopers van
onze opleiding)
8) Psychologisch positivisme
Theorie van de persoonlijkheid
Individuele karakteristieken (persoonlijkheid, ontwikkelingsprocessen,..)
= primaire causale factor crimineel gedrag
Zwakzinnigheid als dé oorzaak van criminaliteit?
Introduceerde IQ-test in VS
2
