Written by students who passed Immediately available after payment Read online or as PDF Wrong document? Swap it for free 4.6 TrustPilot
logo-home
Summary

Samenvatting bijzondere overeenkomsten - prof. Carette - AJ 2024-25

Rating
4.5
(6)
Sold
94
Pages
120
Uploaded on
15-05-2025
Written in
2024/2025

Samenvatting van het vak 'bijzondere overeenkomsten' gedoceerd aan de UA door professor Carette in academiejaar 2024-25. Samenvatting van de lessen en de ppt's. Excl. werkcolleges. Inhoudstafel aan het einde van het document.

Institution
Course

Content preview

Bijzondere overeenkomsten
Inwerkingtreding boeken 1 en 5 BW:
• Inwerkingtreding op 1 januari 2023
• Eerbiedigende werking
o Tenzij partijen anders overeenkomen
o Enkel rechtshandelingen en rechtsfeiten na 1/1/23
o Niet: toekomstige gevolgen rechtshandelingen en rechtsfeiten die dateren van voor 1/1/23 of
rechtshandelingen of rechtsfeiten mbt verbintenis uit rechtshandeling of rechtsfeit van voor 1/1/23


TITEL 1: INLEIDING

HOOFDSTUK 1: BENOEMDE, ONBENOEMDE EN GEMENGDE CONTRACTEN
Benoemd contract = contract dat aan een specifieke wettelijke regeling is onderworpen
• Onderworpen aan wettelijke set van regels en de afspraken in het contract zelf
• Ondergeschikt is het verbintenissen- en contractenrecht ook van toepassing, in de mate dat er niets is
geregeld in de wet/contract (met art. 5.71 BW) (art. 5.13 BW)

Onbenoemd contract = contract dat niet aan een specifieke wettelijke regeling is onderworpen
• Geen wettelijke set van regels
• Het contract staat voorop, onderworpen aan de afspraken in het contract zelf
• Ondergeschikt is het verbintenissen- en contractenrecht ook van toepassing, in de mate dat er niets is
geregeld in de wet/contract (met art. 5.71 BW) (art. 5.13 BW)
• Het zou kunnen dat er een contract is waarbij buiten de lijntjes is gekleurd maar we de lijntjes nog een
beetje kunnen zien en kan er naar analogie in ondergeschikte orde toepassing worden gemaakt van de
regels van het benoemd contract

Gemengd contract = contract dat de typische kenmerken van twee of meer benoemde contracten vertoont,
maar dat toch een juridische eenheid vormt [bv. als een aannemer op uw stuk grond komt bouwen, dan wordt er
gebouwd, er worden diensten geleverd (aanneming), maar die aannemer levert u ook goederen zoals stenen,
dakpannen, cement (koopelement)]
→ om deze contracten te kwalificeren, hebben we 3 kwalificatietheorieën (art. 5.67 BW):
• Onbenoemd contract: na de mix hebben we geen duidelijk benoemd contract meer
• Combinatietheorie (cumultheorie of splitsingstheorie): er is duidelijk nog te zien waar een stuk van
het ene en het stuk van de andere zit → op het ene deel passen we de regels daarvan toe en op het andere
deel passen we de regels daarvan toe
• Absorptieleer: er is duidelijk één component met andere elementen
o Als we zien dat één van de onderdelen dominant is, dan zal dat onderdeel heel de kwalificatie
bepalen (het hoofdelement absorbeert het ondergeschikte) en dus passen we de regels van het
hoofdelement toe op het geheel
o Tenzij de hoofdregels een aspect echt niet regelen en dan gaan we heel specifiek en beperkt
cumuleren: bv. een makelaar is een aannemingscontract, maar kan ook zijn dat die dingen voor
u mag tekenen en dan hebben we ook een lastgevingscontract → hoofdonderdeel is de diensten
en dus het aannemingscontract, maar neemt niet weg dat hij wel rechtshandelingen mag stellen,


1

, maar aanneming regelt dat niet en dan cumuleren we heel beperkt en specifiek dat onderdeeltje
wel met lastgevingsregels

HOOFDSTUK 2: BESCHERMING VAN DE ZWAKKE CONTRACTPARTIJ
Het uitgangspunt in het privaatrecht is de wilsautonomie (art. 5.3 en 5.14 BW) → omwille daarvan moeten we de
zwakke(re) contractpartij beschermen
• Consumentenrecht sensu lato:
o Dwingende bepalingen waar we niet van kunnen afwijken ter bescherming van de consument
o Venuit het gemene verbintenissen- en contractenrecht (bv. gekwalificeerde benadeling of
misbruik van omstandigheden in art. 5.37 BW op basis waarvan het gemene recht de vernietiging
van het contract toelaat)
• Consumentenrecht sensu stricto (Europese invloed) – de echt B2C verhouding:
o Daarvoor hebben we het WER en consumentenkoop (dwingend regime met een zeer grote impact
en dat steeds meer uitbreidt)
o HvJ: als je een nietige clausule opneemt in je contract en die wordt nietig verklaard, dan verlies
je ook je onderliggende rechten (maw dan heb je geen recht op SV, zelfs al was de schade
gigantisch groot)
o Afdwingbaarheidsparadox: heel sterke en ogenschijnlijk heel afdwingbare regeling, maar tegelijk
heeft die in de praktijk heel weinig incentive om je daarop te beroepen → je kan het maar echt
goed afdwingen als je goed voldoende duur is, want anders zou de procedure veel duurder
uitdraaien dan de aankoop van een nieuw goed (bv. trui van 300 euro ga je niet voor naar de
rechter)

Consumentenrecht sensu stricto (vnl. Boek VI WER)
• Art. I.1 WER (algemeen):
o Consument = natuurlijke persoon die handelt voor doeleinden die buiten zijn handels-, bedrijfs,
ambachts-, of beroepsactiviteit vallen
→ wat dan met gemengd gebruik? Zolang het niet-professionele determineert is het een
consulment, zolang het professionele determineert, is het geen consument
o Onderneming = zelfstandigen, elke rechtspersoon en elke andere organisatie zonder rechts-
peroonlijkheid inhet algemeen (als die organisatie zonder RPH geen uitkeringsoogmerk heeft en
dat ook niet doet, dan valt de organisatie zonder RPH niet onder het bergip onderneming vh WER)
o Voorwerp:
§ Producten = goederen, diensten, onroerende goederen, rechten en verplichtingen
§ Goederen = lichamelijke roerende zaken
§ Diensten = elke prestatie verricht door een onderneming in het kader van haar
professionele activiteit of in uitvoering van haar statutair doel
• Art. I.8 WER (met oog op Boek VI):
o Onderneming = iedere natuurlijke persoon of rechtspersoon die op duurzame wijze een
economisch doel nastreeft, alsmede zijn verenigingen
o Verkoopovereenkomst = iedere overeenkomst waarbij onderneming de eigdom van goederen
aan consument overdraagt of verbindt over te dragen en consument prijs daarvan betaalt of
verbindt te betalen, met inbergip van elke overeenkomst die zowel goederen als diensten betreft
o Dienstenovereenkomst = iedere andere overeenkomst dan een verkoopovereenkomst waarbij
de onderneming de consument een dienst levert of verbindt dienst te leveren en consument prijs
daarvan betaalt of verbindt te betalen
o Product = art. I.1 WER, met inbegrip van digitale diensten en digitale inhoud
2

, • Onrechtmatige bedingen:
o Algemene norm: art. I.8, 22° WER
o Zwarte lijst in Boek VI met bedingen die niet in het contractmogen staan op straffe van nietigheid
o Gelden producten en diensten
• Overeenkomst op afstand en verkoop buiten de onerneming:
o Gelden inzake verkoop enkel voor goederen (= lichamelijke roerende goederen)
o Gelden voor diensten
• Wet 4/4/2019: specifieke bepalingen over verhoudingen tussen twee ondernemingen (B2B) – vanaf
1/12/2020 een regeling voor onrechtmatige bedingen:
o Algemene norm: art. VI.91/3 WER
o Zwarte lijst: art. VI.91/4 WER
o Grijze lijst: art. VI.91/5 WER: clausules die nietig zouden kunnen zijn, maar waartegen tegen-
bewijs kan worden geleverd

Consumentenrecht sensu lato
• Onrechtmatige bedingen (art. 5.52 BW): algemene bepaling voor alle contracten (B2B, C2C, B2C):
o Al is deze bepaling in zijn toepassingsbereik nogal beperkt: aanvullend recht, dus WER primeert
→ in B2B en B2C-verhoudingen zal art. 5.52 BW in beginsel dus niet aan bod komen
o Inhoudelijk beperkter dan het WER: gaat over een beding waarover niet kan worden
onderhandeld (staat niet: waarover niet werd onderhandeld) → tussen particulieren zijn er heel
weinig bedingen waarover er niet kan worden onderhandeld
o Bovendien mag het geen betrekking hebben op de hoofdprestaties (bv. prijs van een koop)
o Als een beding onrechtmatig zou zijn en die nietigverklaring verkregen kan worden, dan geldt er
niet de sanctie van WER dat je onderliggende rechten kwijt bent, dan wordt er gewoon een streep
getrokken over het onrechtmatig beding

HOOFDSTUK 3: KWALIFICATIE VAN CONTARCTEN
Art. 5.68 BW
• Partijen kunnen vrij overeenkomen – hun gemeenschappelijke bedoeling primeert
• Rechter:
o Indien de partijen hebben gekwalificeerd: bindende kracht van het contract (art. 5.69 BW), de
rechter zal wel kijken wat de gemeenschappelijke bedoeling van de partijen is en het is maar
wanneer de rechter ondervindt dat die 2 niet matchen dat hij kan herkwalificeren
o Indien de partijen niet hebben gekwalificeerd: rechter zal kwalificeren adhv de gemeenschap-
pelijke bedoeling van de partijen
→ opmerking 1: als we kwalificeren, dan kijken we naar de essentiële elementen (andere elementen die voor de
partijen van belang zijn, zijn de subjectieve elementen → die zijn niet van belang voor de kwalificatie)
→ opmerking 2: conversie ≠ herkwalificatie:
• Herkwalificatie = partijen zeiden dat contract een koop is, maar eigenlijk is dat een aanneming
• Conversie = partijen hebben juist gekwalificeerd of de rechter zal kwalificeren, maar een aantal
bepalingen zijn ongeldig en die ongeldige bepalingen gaan we vervangen door bepalingen die wel geldig
zijn

HOOFDSTUK 4: VERHOUDING MET BCA
Wet 1/2/2024 houdende Boek 6 BW – eerbiedigende werking



3

, Samenloop contractuele aansprakelijkehdi en buitencontractuele aansprakelijkheid (art. 6.2 en 6.3 BW)
• Vroeger: tussen contractpartijen kan er enkel contractuele aansprakelijkheid bestaan → principe van de
samenloop: je kan geen samenlopende aansprakelijkheid tussen contractspartijen hebben van contractuele en
buitencontractuele aansprakelijkheid, tenzij (Cass.) als er aan 2 voorwaarden is voldaan: fout begaan tussen
partijen is niet zuiver contractueel + de schade die ontstaan is, is andere schade dan de contractuele schade (bv.
iemand komt je toilet herstellen en breekt de vaas in de inkomhal) → die samenloop was zeer beperkt – andere
samenloop: als je contractuele fout ook een misdrijf was (vaak slagen en verwondingen als iemand fysieke schade
leed) en dan kon je kiezen tussen buitencontractuele of contractuele aansprakelijkheid
• Nu is het principe omgekeerd: principieel is samenloop wel mogelijk, mits we wel een gemengde fout
hebben (noodzakelijke voorwaarde) – begrenzingen om contractueel evenwicht te waarborgen:
o Samenloopmogelijkheid is van aanvullend recht: partijen kunnen het uitsluiten en als ze dat
doen, dan beperken ze hun aansprakelijkheid, dus die begrenzing kan maar binnen de grenzen
van een exoneratiebeding (art. 5.88 BW), want we hebben een aansprakelijkheidsbeperking
o Als de samenloop geldt, dan geldt het maar binnen beperkte lijnen: dan kan degene die
aansprakelijk gesteld wordt zich beroeppen op alle contractuele bepalingen, op evt. wettelijke
bepalingen die op het contractueel regime zouden inspelen, bijzondere verjarijngstermijnen op
de contractuele aansprakelijkheid kunnen ook ingeroepen worden op de buitencontractuele
aansprakelijkheid
o TENZIJ de fysieke of psychische integriteit van de persoon werd geraakt of ingeval van opzet

Rechtstreekse aanspraak tegen hulppersoon van medecontractant (art. 6.2 en 6.3 BW)
Aansprakelijkheid van de medecontractant voor hulppersonen (art. 5.229 BW): bv. je sluit een contract met een
aannemer om je huis te renoveren en die aannemer doet beroep op een onderaannemer, hij is een hulppersoon
van jouw aannemer
• De vraag is: kan je ook die hulppersoon rechtstreeks aanspreken? Niet contractueel, A heeft met C geen
contract, dat is het relativiteitsbeginsel (art. 5.103 BW), maar traditioneel werd aangenomen omdat C
een hulppersoon is van B en ten aanzien van A C in de rug zit van B, zou C maar BCA kunnen worden
aangesproken in de mate dat B buitencontractueel aansprakelijk had kunnen stellen (samenloop)
(quasi-immuniteit van de hulppersoon)
• Samenloopverbod staat niet meer in Boek 6 BW, dus de quasi-immuniteit is weg: C kan nu zonder meer
ook buitencontractueel aangesproken is, indien er sprake is van een buitencontractuele fout
• Waarborgen voor het contractueel evenwicht:
o Aanvullend recht (tenzij (wet of) contract)
o Inroepbaarheid verweermiddelen hoofdcontract: alles wat B kon inroepen, kan ook C inroepen
o Inroepbaarheid verweermiddelen ‘eigen’ contract: C kan de excepties die hij tegen B kon
inroepen, tegen A inroepen
o TENZIJ: de fysieke of psychische integriteit van de persoon werd geraakt of ingeval van opzet


TITEL 2: KOOP (OVEREENKOMST MBT DE OVERDRACHT VAN EIGENDOM)

HOOFDSTUK 1: REGIME VAN DE KOOP (ART. 1582 E.V. BW)
Regime bij koop is een lappendeken!!
• Verhouding B2C:
o WER: Wetboek van Economisch Recht dat heel specifiek van toepassing is (bv. regelt niet heel
het regime van de koop, maar wel informatieplichten, verklaart bepaalde bedingen nietig), maar
niet heel het regime van de koop regelt – gelden als uitgangspunt bij koop van onroerende en

4

Written for

Institution
Study
Course

Document information

Uploaded on
May 15, 2025
Number of pages
120
Written in
2024/2025
Type
SUMMARY

Subjects

$12.34
Get access to the full document:
Purchased by 94 students

Wrong document? Swap it for free Within 14 days of purchase and before downloading, you can choose a different document. You can simply spend the amount again.
Written by students who passed
Immediately available after payment
Read online or as PDF


Also available in package deal

Reviews from verified buyers

Showing all 6 reviews
1 week ago

11 months ago

1 year ago

1 month ago

1 year ago

fully and beautifully structured

1 year ago

4.5

6 reviews

5
4
4
1
3
1
2
0
1
0
Trustworthy reviews on Stuvia

All reviews are made by real Stuvia users after verified purchases.

Get to know the seller

Seller avatar
Reputation scores are based on the amount of documents a seller has sold for a fee and the reviews they have received for those documents. There are three levels: Bronze, Silver and Gold. The better the reputation, the more your can rely on the quality of the sellers work.
antwerpserechtenstudent Universiteit Antwerpen
Follow You need to be logged in order to follow users or courses
Sold
1168
Member since
3 year
Number of followers
207
Documents
38
Last sold
3 weeks ago

4.2

111 reviews

5
54
4
35
3
13
2
5
1
4

Why students choose Stuvia

Created by fellow students, verified by reviews

Quality you can trust: written by students who passed their tests and reviewed by others who've used these notes.

Didn't get what you expected? Choose another document

No worries! You can instantly pick a different document that better fits what you're looking for.

Pay as you like, start learning right away

No subscription, no commitments. Pay the way you're used to via credit card and download your PDF document instantly.

Student with book image

“Bought, downloaded, and aced it. It really can be that simple.”

Alisha Student

Working on your references?

Create accurate citations in APA, MLA and Harvard with our free citation generator.

Working on your references?

Frequently asked questions