Hoofdstuk 1: Anatomie en fysiologie + VOR
Dizzy me: hoofdstuk 4
1.1. Inleiding
- Duizeligheid is de 9de meest voorkomende klacht bij de huisarts (Kroenke 1990, 2000; Sloane
1989)
o 3de meest voorkomende klacht voor de leeftijdsgroep 65-75 jarigen
o Meest voorkomende klacht bij > 75 jarigen
- Algemeen: 5% van de volwassenen heeft evenwichtsproblemen
o Stijgt met toenemende leeftijd: tot 8.8% bij + 70-jarigen
o 2 tot 3x meer bij vrouwen dan bij mannen
o Per jaar: 1.4 % nieuwe gevallen
- Meest voorkomende evenwichtsaandoeningen (wereldwijd cijfer):
o BPPV: 20%
o Hydrops/Ménière: 10%
o Evenwichtsmigraine: 10%
- Duizeligheid kan het resultaat zijn van vele niet-vestibulaire aandoeningen… (orthostatische
hypotensie, inname medicatie, ...)
- Levenslange prevalentie van evenwichtsklachten (veroorzaakt door perifere- of centrale
vestibulaire aandoening) was 7,4% in Duitsland (Neuhauser et al 2005)
- Kans op vestibulaire aandoening of afwijking stijgt met toenemende leeftijd (Agrawal et al
2009)
- Vestibulaire stoornissen spelen een prominente rol bij vallen bij ouderen à van 546 patienten
die op de spoeddienst werden aangemeld na een val:
- Had 80% had symptomen van een vestibulaire achteruitgang
- Had 40% klachten van vertigo (Mira 2008)
- Elk jaar valt 1/3 van de ouderen met een leeftijd van >
65 jaar (Tinetti et al 1994)
- Dit valgedrag is geassocieerd met letsels
(o.a.heupfracturen) en een 3-6x verhoogd risico op
plaatsing in een verzorgingstehuis (Tinetti et al, 1988)
Het vestibulair systeem:
, 1.2. Het perifeer vestibulair systeem
- In het binnenoor
- = labyrinth
o 3 semicirculaire kanalen
▪ Horizontaal semicirculair kanaal
▪ Anterieur semicirculair kanaal
▪ Posterieur semicirculair kanaal
o Vestibulum
▪ Sacculus
▪ Utriculus
o N. Vestibulocochlearis (N. VIII)
Het benig labyrinth:
- Door rotsbeen (temporaal bot) omgeven
- Bevat perilymfe:
o Hoog natriumgehalte
o Laag kaliumgehalte
o ~ cerebrospinaal vocht
Het membraneus labyrinth:
- Door een membraan omgeven
- Bevat endolymfe:
o Andere samenstelling dan
‘extracellulaire vloeistof’ in het lichaam
o Hoog kaliumgehalte
o Laag natriumgehalte
o Zou geproduceerd worden door ‘dark
cells’
1.2.1. Semicirculaire kanalen (SCC)
1.2.1.1. Anatomie
- Het horizontaal kanaal staat onder een hoek van 30° ten
opzichte van de horizontale.
- Het anterieur en posterieur kanaal van één zijde staan
loodrecht op elkaar.
- Het anterieur kanaal van de ene zijde en het posterieur
kanaal van de andere kant staan in het zelfde vlak.
Dizzy me: hoofdstuk 4
1.1. Inleiding
- Duizeligheid is de 9de meest voorkomende klacht bij de huisarts (Kroenke 1990, 2000; Sloane
1989)
o 3de meest voorkomende klacht voor de leeftijdsgroep 65-75 jarigen
o Meest voorkomende klacht bij > 75 jarigen
- Algemeen: 5% van de volwassenen heeft evenwichtsproblemen
o Stijgt met toenemende leeftijd: tot 8.8% bij + 70-jarigen
o 2 tot 3x meer bij vrouwen dan bij mannen
o Per jaar: 1.4 % nieuwe gevallen
- Meest voorkomende evenwichtsaandoeningen (wereldwijd cijfer):
o BPPV: 20%
o Hydrops/Ménière: 10%
o Evenwichtsmigraine: 10%
- Duizeligheid kan het resultaat zijn van vele niet-vestibulaire aandoeningen… (orthostatische
hypotensie, inname medicatie, ...)
- Levenslange prevalentie van evenwichtsklachten (veroorzaakt door perifere- of centrale
vestibulaire aandoening) was 7,4% in Duitsland (Neuhauser et al 2005)
- Kans op vestibulaire aandoening of afwijking stijgt met toenemende leeftijd (Agrawal et al
2009)
- Vestibulaire stoornissen spelen een prominente rol bij vallen bij ouderen à van 546 patienten
die op de spoeddienst werden aangemeld na een val:
- Had 80% had symptomen van een vestibulaire achteruitgang
- Had 40% klachten van vertigo (Mira 2008)
- Elk jaar valt 1/3 van de ouderen met een leeftijd van >
65 jaar (Tinetti et al 1994)
- Dit valgedrag is geassocieerd met letsels
(o.a.heupfracturen) en een 3-6x verhoogd risico op
plaatsing in een verzorgingstehuis (Tinetti et al, 1988)
Het vestibulair systeem:
, 1.2. Het perifeer vestibulair systeem
- In het binnenoor
- = labyrinth
o 3 semicirculaire kanalen
▪ Horizontaal semicirculair kanaal
▪ Anterieur semicirculair kanaal
▪ Posterieur semicirculair kanaal
o Vestibulum
▪ Sacculus
▪ Utriculus
o N. Vestibulocochlearis (N. VIII)
Het benig labyrinth:
- Door rotsbeen (temporaal bot) omgeven
- Bevat perilymfe:
o Hoog natriumgehalte
o Laag kaliumgehalte
o ~ cerebrospinaal vocht
Het membraneus labyrinth:
- Door een membraan omgeven
- Bevat endolymfe:
o Andere samenstelling dan
‘extracellulaire vloeistof’ in het lichaam
o Hoog kaliumgehalte
o Laag natriumgehalte
o Zou geproduceerd worden door ‘dark
cells’
1.2.1. Semicirculaire kanalen (SCC)
1.2.1.1. Anatomie
- Het horizontaal kanaal staat onder een hoek van 30° ten
opzichte van de horizontale.
- Het anterieur en posterieur kanaal van één zijde staan
loodrecht op elkaar.
- Het anterieur kanaal van de ene zijde en het posterieur
kanaal van de andere kant staan in het zelfde vlak.