RUSSISCHE REVOLUTIE EN HET BEWIND VAN LENIN
Ivan de Verschrikkelijke (16e eeuw)
eerste tsaar van Rusland: vooral vreedzame hervormingen en vernieuwingen o.a. boekdrukkunst, onderwierp
de kerk aan de staat, standaardiseerde ritueel en verordeningen
↓
Peter I van Rusland (eind 17e - begin 18e eeuw)
= Peter de Grote - gepassioneerd door scheepvaart; Rusland krijgt op industrieel vlak een betekenis: hij werft
buitenlandse experts aan om de Russen de nieuwste technologische ontwikkelingen te leren
↓
Catharina de Grote (18e eeuw)
↓
Alexander I (1777-1825)
de eerste tekenen v/e wijdverspreid politiek ongenoegen, regeerde tijdens Napoleontische oorlog
↓
Alexander II (1818-1881)
↓
Alexander III (1845 - 1894)
↓
Nicolaas II (1868-1918)
Rusland voor de revolutie van 1917
kenmerken vh 19de eeuwse Rusland:
- overwegend agrarisch land met keuterboeren (klein lap grond met familie bewerken)
- agrarische was kwetsbaar, want oppervlakte soms niet geschikt voor landbouw door slechte
klimatologische omstandigheden ⇒ vaak misoogsten
- verouderde werkmethodes (geen mechanisatie) en grondversnippering
- overlevering aan de willekeur vd grootgrondbezitters, er gaapt een enorme kloof tussen hun wereld en
die van de boeren (lijfeigenschap)
- eeuwenoude autocratie
grote Russische expansie
- zuiden: Krim
- westen: Pools & Litouwse gebieden
- noorden: kolonisering van Alaska
Regering van Alexander II (1855-1881) - hervorming & landbouw
‘Bevrijder van Rusland’: schaft de lijfeigenschap af (1861)
bedoeld om economie een boost te geven, maar heeft weinig positieve gevolgen voor de lijfeigenen
op papier waren ze ‘bevrijd’ vd karweien en willekeur vd adel en grootgrondbezitters, maar:
- pachtvergoeding die in de plaats komt, kunnen de meesten niet betalen
- te kleine grondpercelen om hun familieonderhoud te kunnen voorzien
- nog grotendeels afhankelijk vd ‘mir’, de dorpsgemeenschap: bestuur en herverdeling gronden, werven
rekruten voor militaire dienst, straffen voor kleine vergrijpen…
, Revolutionaire bewegingen vanaf 1860 (onder Alexander II)
deze acties worden door jonge intellectuelen georganiseerd met kritiek op:
- het beleid vd tsaar
- gebrek aan vrijheid
- geen volksvertegenwoordiging: op lokaal vlak bestaan er stads- en regionale raden, maar door hogere
klassen die kiezen voor hun eigen belang
opereren veelal vreedzaam, sommige zullen terroristische aanslagen plegen om verandering af te dwingen
één vd bewegingen: narodniki = de wil van het volk
hun ideaal: de creatie v/e socialistisch Rusland
= een rechtvaardige, egalitaire samenleving op basis vd Russische dorpsgemeenschap
productiemiddelen zouden in handen zijn vd dorpsgemeenschap en opbrengsten zouden verdeeld worden
de narodniki proberen de boeren aan te zetten tot opstand, zonder succes ⇒ serie aanslagen ⇒ Alexander II
vermoord (de dag dat hij kleine hervormingen goedkeurde)
zo hoopten de radicale revolutionairen sneller en grondiger hervormingen af te dwingen, maar niet de
verhoopte vervormingen: bloedige onderdrukking en zwaar politiegeweld
Rusland wou ijsvrije havens aan een open zee en de overbevolking oplossen
dus ze profiteerden vh verzwakte Ottomaanse Rijk, waardoor ze de Balkanvolkeren hielpen in hun strijd tegen
de Ottomanen om zo een verband te sluiten over de havens, maar toen kreeg Turkije steun van
Groot-Brittannië en Frankrijk en kwamen ze in conflict
⇒ Krimoorlog (midden 19e eeuw)
imperialistische politiek van Rusland vd Ottomaanse Rijk
het Russisch leger was qua getalsterkte nog steeds indrukwekkend groot, maar toch verloren ze
dat bewees dat de Russische marine verouderd en nutteloos was
= één van de eerste ‘moderne’ oorlogen, door inzet van fotografie (propaganda)
Florence Nightingale werd een bekend symbool van dit conflict: toonde belang van hygiëne
industrie nog steeds kleinschalig en beperkt tot grote steden
achterstand tov het westen bleef, want de zware industrie die er bestaat (mijnbouw, staal- en olieproductie)
zijn vrij beperkt in vergelijking met West-Europese landen
onmenselijke werkomstandigheden voor het stadsproletariaat want vakbonden zijn verboden
ze voelen zich net als de boeren, uitgebuit en uitgesloten vd maatschappij
⇒ infiltratie door de geheime, de Ochrana politie bij organisaties die het lot vd arbeider willen verbeteren
ook de etnische minderheden zorgen voor spanning binnen het Russische rijk: Russen, Polen, Finnen …
deze volkeren houden vaak sterk vast aan hun culturele erfenis en willen hun identiteit behouden
Regering van Alexander III - repressie en industrialisatie
Alexander II had geprobeerd meer autonomie te geven, maar werd volledig teniet gedaan door zijn zoon,
door de moord op zijn vader was hij van mening dat deze vorm van vrijheid alleen maar zou zorgen voor meer
revolutionaire ideeën ⇒ reactionair bewind
Ivan de Verschrikkelijke (16e eeuw)
eerste tsaar van Rusland: vooral vreedzame hervormingen en vernieuwingen o.a. boekdrukkunst, onderwierp
de kerk aan de staat, standaardiseerde ritueel en verordeningen
↓
Peter I van Rusland (eind 17e - begin 18e eeuw)
= Peter de Grote - gepassioneerd door scheepvaart; Rusland krijgt op industrieel vlak een betekenis: hij werft
buitenlandse experts aan om de Russen de nieuwste technologische ontwikkelingen te leren
↓
Catharina de Grote (18e eeuw)
↓
Alexander I (1777-1825)
de eerste tekenen v/e wijdverspreid politiek ongenoegen, regeerde tijdens Napoleontische oorlog
↓
Alexander II (1818-1881)
↓
Alexander III (1845 - 1894)
↓
Nicolaas II (1868-1918)
Rusland voor de revolutie van 1917
kenmerken vh 19de eeuwse Rusland:
- overwegend agrarisch land met keuterboeren (klein lap grond met familie bewerken)
- agrarische was kwetsbaar, want oppervlakte soms niet geschikt voor landbouw door slechte
klimatologische omstandigheden ⇒ vaak misoogsten
- verouderde werkmethodes (geen mechanisatie) en grondversnippering
- overlevering aan de willekeur vd grootgrondbezitters, er gaapt een enorme kloof tussen hun wereld en
die van de boeren (lijfeigenschap)
- eeuwenoude autocratie
grote Russische expansie
- zuiden: Krim
- westen: Pools & Litouwse gebieden
- noorden: kolonisering van Alaska
Regering van Alexander II (1855-1881) - hervorming & landbouw
‘Bevrijder van Rusland’: schaft de lijfeigenschap af (1861)
bedoeld om economie een boost te geven, maar heeft weinig positieve gevolgen voor de lijfeigenen
op papier waren ze ‘bevrijd’ vd karweien en willekeur vd adel en grootgrondbezitters, maar:
- pachtvergoeding die in de plaats komt, kunnen de meesten niet betalen
- te kleine grondpercelen om hun familieonderhoud te kunnen voorzien
- nog grotendeels afhankelijk vd ‘mir’, de dorpsgemeenschap: bestuur en herverdeling gronden, werven
rekruten voor militaire dienst, straffen voor kleine vergrijpen…
, Revolutionaire bewegingen vanaf 1860 (onder Alexander II)
deze acties worden door jonge intellectuelen georganiseerd met kritiek op:
- het beleid vd tsaar
- gebrek aan vrijheid
- geen volksvertegenwoordiging: op lokaal vlak bestaan er stads- en regionale raden, maar door hogere
klassen die kiezen voor hun eigen belang
opereren veelal vreedzaam, sommige zullen terroristische aanslagen plegen om verandering af te dwingen
één vd bewegingen: narodniki = de wil van het volk
hun ideaal: de creatie v/e socialistisch Rusland
= een rechtvaardige, egalitaire samenleving op basis vd Russische dorpsgemeenschap
productiemiddelen zouden in handen zijn vd dorpsgemeenschap en opbrengsten zouden verdeeld worden
de narodniki proberen de boeren aan te zetten tot opstand, zonder succes ⇒ serie aanslagen ⇒ Alexander II
vermoord (de dag dat hij kleine hervormingen goedkeurde)
zo hoopten de radicale revolutionairen sneller en grondiger hervormingen af te dwingen, maar niet de
verhoopte vervormingen: bloedige onderdrukking en zwaar politiegeweld
Rusland wou ijsvrije havens aan een open zee en de overbevolking oplossen
dus ze profiteerden vh verzwakte Ottomaanse Rijk, waardoor ze de Balkanvolkeren hielpen in hun strijd tegen
de Ottomanen om zo een verband te sluiten over de havens, maar toen kreeg Turkije steun van
Groot-Brittannië en Frankrijk en kwamen ze in conflict
⇒ Krimoorlog (midden 19e eeuw)
imperialistische politiek van Rusland vd Ottomaanse Rijk
het Russisch leger was qua getalsterkte nog steeds indrukwekkend groot, maar toch verloren ze
dat bewees dat de Russische marine verouderd en nutteloos was
= één van de eerste ‘moderne’ oorlogen, door inzet van fotografie (propaganda)
Florence Nightingale werd een bekend symbool van dit conflict: toonde belang van hygiëne
industrie nog steeds kleinschalig en beperkt tot grote steden
achterstand tov het westen bleef, want de zware industrie die er bestaat (mijnbouw, staal- en olieproductie)
zijn vrij beperkt in vergelijking met West-Europese landen
onmenselijke werkomstandigheden voor het stadsproletariaat want vakbonden zijn verboden
ze voelen zich net als de boeren, uitgebuit en uitgesloten vd maatschappij
⇒ infiltratie door de geheime, de Ochrana politie bij organisaties die het lot vd arbeider willen verbeteren
ook de etnische minderheden zorgen voor spanning binnen het Russische rijk: Russen, Polen, Finnen …
deze volkeren houden vaak sterk vast aan hun culturele erfenis en willen hun identiteit behouden
Regering van Alexander III - repressie en industrialisatie
Alexander II had geprobeerd meer autonomie te geven, maar werd volledig teniet gedaan door zijn zoon,
door de moord op zijn vader was hij van mening dat deze vorm van vrijheid alleen maar zou zorgen voor meer
revolutionaire ideeën ⇒ reactionair bewind
