Hoofdstuk 1 - understanding cross-cultural psychology
We weten dat socioculturele factoren invloed hebben op de manier waarop mensen denken, doen en voelen en dat hetzelfde
wetenschappelijke onderzoek andere resultaten op kan leveren in andere groepen.
Wat echter nog onbeantwoord blijft is hoe substantieel deze verschillen zijn.
De huidige staat van psychologisch onderzoek heeft een tekort aan diversiteit. Huidig onderzoek is vooral gedaan op basis
van W.E.I.R.D. mensen (Western, Educated, Industrialized, Rich, Democratic). Meer dan 90% van de steekproeven in
onderzoeken komen uit een kleine groep van landen, die slechts 12% van de wereldpopulatie representeren.
Wat is cross-culturele psychologie?
● Cross-culturele psychologie is onderzoek doen naar culturele effecten op de menselijke psychologie door
verschillende culturele groepen met elkaar te vergelijken
● Er wordt niet alleen een poging gedaan tot het onderscheiden van verschillen tussen groepen, maar ook tot het
vaststellen van universele psychologische fenomenen.
● Cross-culturele psychologie is relevant voor: globalisatie, diversiteit en testen.
● Hoe verschilt cross-culturele psychologie van culturele psychologie?
○ Culturele psychologie heeft als doel om betekenisvolle links te ontdekken tussen een cultuur en de
psychologie van individuen die in een bepaalde cultuur leven.
○ De belangrijkste overtuiging binnen de culturele psychologie is dat gedrag alleen betekenis heeft als het
gezien wordt in de socioculturele context.
○ Culturele psychologie steunt het idee dat gedrag en mentale processen de producten zijn van een interactie
tussen cultuur en het individu.
Basis definities:
● Cultuur = Een set van attitudes, gedragingen en symbolen die gedeeld wordt door een grote groep mensen en die
meestal overgedragen worden van generatie naar generatie.
○ Cultuur bestaat alleen als transmissie over generaties aanwezig is.
○ Cultuur is een schema om informatie te evalueren en organiseren.
● Ras = Onderscheid gebaseerd op vergelijkbare genetisch overdraagbare fysieke karakteristieken.
○ Ras is geen wetenschappelijke categorie. Het is een sociaal construct gebaseerd op iemands fenotype.
○ De diversiteit van mensen is zo groot dat het onmogelijk is om mensen te classificeren in rassen.
● Etniciteit = Is de culturele achtergrond, de gedeelde ervaring van mensen die dezelfde afstamming hebben, dezelfde
taal spreken, dezelfde tradities hebben, en vaak ook dezelfde religie aanhangen en uit hetzelfde gebied komen.
○ Het is niet makkelijk om etnische groepen te identificeren.
● Natie = Een groep mensen die gemeenschappelijke geografische afkomst, geschiedenis en taal hebben en die
verenigd zijn tot een politieke entiteit (een onafhankelijke staat, erkend door andere landen).
● Religieuze affiliatie = Iemands acceptatie van kennis, overtuigingen en gedragingen gerelateerd aan een bepaald
geloof.
Er zijn vier categorieën van kennis die erkend worden in de psychologie:
1. Wetenschappelijke kennis
○ Wordt verkregen uit de systematische observatie, meting en evaluatie van een brede range van
psychologische fenomenen. Bijvoorbeeld frenologie.
2. Folk theories (populaire kennis)
○ Verzameling van populaire overtuigingen en assumpties.
○ Schaller (2006) bedacht de term ‘behavioral immune system’ om de cognities en gedragingen te beschrijven
die ervoor zorgen dat mensen gezondheidsbedreigingen ontwijken.
3. Ideological, or value-based, knowledge (ideologische kennis)
○ Stamt af van percepties over de wereld, over goed en kwaad, goed en fout gedrag en het doel van het leven.
○ Het is kennis gebaseerd op dogmatische principes.
○ Dit is anders dan folk theories, omdat het gegrond is in een set van duidelijk gearticuleerde standaarden.
4. Juridische kennis
○ Bestaat in de vorm van wetten en andere regels, voorgeschreven door autoriteiten.
Er zijn twee typen cultuur:
● Traditionele cultuur = Een cultureel construct, gebaseerd op tradities, regels, symbolen en principes die in het
verleden zijn vastgesteld.
, ○ Is vaak conservatiever en minder tolerant tegenover innovaties.
● Niet-traditionele cultuur = Gebaseerd op nieuwe principes, ideeën en gewoontes.
Culturele onderscheidingen
● Power distance = De extent tot waar de leden van een samenleving accepteren dat macht in instituties en
organisaties ongelijk is verdeeld.
○ De meeste mensen in high-power-distance cultures accepteren de ongelijkheid tussen de elite en het gewone
volk.
● Uncertainty orientation = Manieren die mensen gebruiken om om te gaan met onzekerheid in hun dagelijkse
situaties.
● Uncertainty avoidance = De extent tot waar de leden van een samenleving zich oncomfortabel voelen bij
onzekerheid.
● Collectivisme en individualisme
○ Sommige mensen zeggen dat collectivisme gegrond is in een tekort aan bronnen.
Müller-Lyer illusie
● Uit onderzoek is gebleken dat deze illusie minder wordt waargenomen in niet-geïndustrialiseerde samenlevingen.
○ In deze samenlevingen zien mensen minder verschil tussen de twee lijnen.
○ Als je niet veel met hoeken te maken krijgt in je omgeving, negeer je de pijltjes.
■ Carpented world hypothesis
Conformity experiment van Ash:
● Collectieve culturen conformeren meer aan de meerderheid van de groep dan individualistische culturen.
Context vs focal objects experiment
● Er werden twee afbeeldingen getoond waartussen mensen de verschillen moesten zoeken.
● Niet-westerse culturen focusten meer op contextuele verschillen en westerse culturen focusten meer op verschillen
tussen specifieke objecten.
Harry Triandis (1996) suggereerde om onderzoek te doen naar de verticale en horizontale dimensies van collectivisme en
individualisme. In de verticale dimensie verwijzen mensen naar elkaar vanuit standpunten over macht en prestaties. In de
horizontale dimensie kijken mensen vooral naar gelijkheid.
social relatedness
independent interdependent
unequal equal social unequal equal social
social status social status status
status
horizontal
vertical
vertical horizontal collectivism
collectivism
individualis individualism
m
Harry Triandis (1996) introduceerde het concept ‘cultural syndrome’ als de combinatie van gedeelde attitudes, overtuigingen,
definities, normen en waarden, die georganiseerd is rond mensen die een bepaalde taal spreken, tijdens een bepaalde
historische periode, of in een bepaalde geografische regio. Voorbeelden van deze culturele syndromen:
● Tightness: bepaalde regels en normen die van toepassing zijn op sociale situaties en sancties die worden opgelegd
aan mensen die deze normen overschrijden.
○ Voedsel-rituelen, heilige feesten en andere festivals zijn belangrijk, omdat ze de vorming van hechte groepen
We weten dat socioculturele factoren invloed hebben op de manier waarop mensen denken, doen en voelen en dat hetzelfde
wetenschappelijke onderzoek andere resultaten op kan leveren in andere groepen.
Wat echter nog onbeantwoord blijft is hoe substantieel deze verschillen zijn.
De huidige staat van psychologisch onderzoek heeft een tekort aan diversiteit. Huidig onderzoek is vooral gedaan op basis
van W.E.I.R.D. mensen (Western, Educated, Industrialized, Rich, Democratic). Meer dan 90% van de steekproeven in
onderzoeken komen uit een kleine groep van landen, die slechts 12% van de wereldpopulatie representeren.
Wat is cross-culturele psychologie?
● Cross-culturele psychologie is onderzoek doen naar culturele effecten op de menselijke psychologie door
verschillende culturele groepen met elkaar te vergelijken
● Er wordt niet alleen een poging gedaan tot het onderscheiden van verschillen tussen groepen, maar ook tot het
vaststellen van universele psychologische fenomenen.
● Cross-culturele psychologie is relevant voor: globalisatie, diversiteit en testen.
● Hoe verschilt cross-culturele psychologie van culturele psychologie?
○ Culturele psychologie heeft als doel om betekenisvolle links te ontdekken tussen een cultuur en de
psychologie van individuen die in een bepaalde cultuur leven.
○ De belangrijkste overtuiging binnen de culturele psychologie is dat gedrag alleen betekenis heeft als het
gezien wordt in de socioculturele context.
○ Culturele psychologie steunt het idee dat gedrag en mentale processen de producten zijn van een interactie
tussen cultuur en het individu.
Basis definities:
● Cultuur = Een set van attitudes, gedragingen en symbolen die gedeeld wordt door een grote groep mensen en die
meestal overgedragen worden van generatie naar generatie.
○ Cultuur bestaat alleen als transmissie over generaties aanwezig is.
○ Cultuur is een schema om informatie te evalueren en organiseren.
● Ras = Onderscheid gebaseerd op vergelijkbare genetisch overdraagbare fysieke karakteristieken.
○ Ras is geen wetenschappelijke categorie. Het is een sociaal construct gebaseerd op iemands fenotype.
○ De diversiteit van mensen is zo groot dat het onmogelijk is om mensen te classificeren in rassen.
● Etniciteit = Is de culturele achtergrond, de gedeelde ervaring van mensen die dezelfde afstamming hebben, dezelfde
taal spreken, dezelfde tradities hebben, en vaak ook dezelfde religie aanhangen en uit hetzelfde gebied komen.
○ Het is niet makkelijk om etnische groepen te identificeren.
● Natie = Een groep mensen die gemeenschappelijke geografische afkomst, geschiedenis en taal hebben en die
verenigd zijn tot een politieke entiteit (een onafhankelijke staat, erkend door andere landen).
● Religieuze affiliatie = Iemands acceptatie van kennis, overtuigingen en gedragingen gerelateerd aan een bepaald
geloof.
Er zijn vier categorieën van kennis die erkend worden in de psychologie:
1. Wetenschappelijke kennis
○ Wordt verkregen uit de systematische observatie, meting en evaluatie van een brede range van
psychologische fenomenen. Bijvoorbeeld frenologie.
2. Folk theories (populaire kennis)
○ Verzameling van populaire overtuigingen en assumpties.
○ Schaller (2006) bedacht de term ‘behavioral immune system’ om de cognities en gedragingen te beschrijven
die ervoor zorgen dat mensen gezondheidsbedreigingen ontwijken.
3. Ideological, or value-based, knowledge (ideologische kennis)
○ Stamt af van percepties over de wereld, over goed en kwaad, goed en fout gedrag en het doel van het leven.
○ Het is kennis gebaseerd op dogmatische principes.
○ Dit is anders dan folk theories, omdat het gegrond is in een set van duidelijk gearticuleerde standaarden.
4. Juridische kennis
○ Bestaat in de vorm van wetten en andere regels, voorgeschreven door autoriteiten.
Er zijn twee typen cultuur:
● Traditionele cultuur = Een cultureel construct, gebaseerd op tradities, regels, symbolen en principes die in het
verleden zijn vastgesteld.
, ○ Is vaak conservatiever en minder tolerant tegenover innovaties.
● Niet-traditionele cultuur = Gebaseerd op nieuwe principes, ideeën en gewoontes.
Culturele onderscheidingen
● Power distance = De extent tot waar de leden van een samenleving accepteren dat macht in instituties en
organisaties ongelijk is verdeeld.
○ De meeste mensen in high-power-distance cultures accepteren de ongelijkheid tussen de elite en het gewone
volk.
● Uncertainty orientation = Manieren die mensen gebruiken om om te gaan met onzekerheid in hun dagelijkse
situaties.
● Uncertainty avoidance = De extent tot waar de leden van een samenleving zich oncomfortabel voelen bij
onzekerheid.
● Collectivisme en individualisme
○ Sommige mensen zeggen dat collectivisme gegrond is in een tekort aan bronnen.
Müller-Lyer illusie
● Uit onderzoek is gebleken dat deze illusie minder wordt waargenomen in niet-geïndustrialiseerde samenlevingen.
○ In deze samenlevingen zien mensen minder verschil tussen de twee lijnen.
○ Als je niet veel met hoeken te maken krijgt in je omgeving, negeer je de pijltjes.
■ Carpented world hypothesis
Conformity experiment van Ash:
● Collectieve culturen conformeren meer aan de meerderheid van de groep dan individualistische culturen.
Context vs focal objects experiment
● Er werden twee afbeeldingen getoond waartussen mensen de verschillen moesten zoeken.
● Niet-westerse culturen focusten meer op contextuele verschillen en westerse culturen focusten meer op verschillen
tussen specifieke objecten.
Harry Triandis (1996) suggereerde om onderzoek te doen naar de verticale en horizontale dimensies van collectivisme en
individualisme. In de verticale dimensie verwijzen mensen naar elkaar vanuit standpunten over macht en prestaties. In de
horizontale dimensie kijken mensen vooral naar gelijkheid.
social relatedness
independent interdependent
unequal equal social unequal equal social
social status social status status
status
horizontal
vertical
vertical horizontal collectivism
collectivism
individualis individualism
m
Harry Triandis (1996) introduceerde het concept ‘cultural syndrome’ als de combinatie van gedeelde attitudes, overtuigingen,
definities, normen en waarden, die georganiseerd is rond mensen die een bepaalde taal spreken, tijdens een bepaalde
historische periode, of in een bepaalde geografische regio. Voorbeelden van deze culturele syndromen:
● Tightness: bepaalde regels en normen die van toepassing zijn op sociale situaties en sancties die worden opgelegd
aan mensen die deze normen overschrijden.
○ Voedsel-rituelen, heilige feesten en andere festivals zijn belangrijk, omdat ze de vorming van hechte groepen
