NEUROLOGIE DEEL 2
Te kennen: cursus + ppt’s (er worden geen prentjes gevraagd, maar wel handig bij leren)
Examen: volledig multple choice
Klinisch neurologisch onderzoek
(KNO)
Neurologische anamnese
- Vraaggesprek arts – patint of arts – omgeving (= heteroanamnese)
- Over de huidige aandoening (zie verder)
- Systematsche, niet-neurologische ondervraging
- Antecedenten (= persoonlijke medische geschiedenis)
- Familiale anamnese (toxische en/of genetsche factoren)
- Men gaat in op volgende zaken:
o Huidige aandoening
Aard en kwaliteit van symptomen:
Pijn, functeverlies, sfncterstoornissen, :
Exacte lokalisate
Tijdsaspect:
Plots, geleidelijk, intermitent, paroxistsch
Uitlokkende, verergerende en verzachtende factoren
Geassocieerde verschijnselen:
Bewustzijn, geheugen, spraak en taal, visus, sfncters, kracht,
gevoel, hoofdpijn, :
1. Onderzoek van het bewustzijn
1.1 Definities
- Normaal bewustzijn: bewuste waarneming van buitenwereld en van zichzelf, met
een daaraan aangepast normaal gedrag.
- Fysiologische vermindering: slaap.
o Tijdens slaap ervaart het individu de buitenwereld niet bewust
o Toch zorgen kleine stmuli voor het terugkeren van het normaal bewustzijn
- Niet-fysiologische vermindering: coma.
Coma
- Verminderd bewustzijn: verschillende graden: (de graden volgen elkaar op)
o Beneveld: patint reageert, maar traag en onnauwkeurig.
o Somnolente: patint valt steeds in slaap, maar kan gewekt worden.
o Stupor: patint kan enkel door intense stmulus gewekt worden.
o Coma: patint kan niet meer gewekt worden. (zie hieronder)
- Niet meer wekbaar, kan geen willekeurige beweginen meer. Refexbewegingen
(opgewekt door externe stmuli) soms nog wel
Naargelang aanwezigheid van deze reactes, verdere indeling van coma:
o Min of meer gerichte afweerreacte op pijn.
o Nog reacte op pijn, maar geen gerichte afweerreactes.
, o Geen reacte op pijn, bepaalde refexen nog aanwezig (pees-, pupil-, cornea-,
slikrefex).
o = hierboven + deel van refexen verdwenen, nog spontane ademhaling en
hartwerking.
o Enkel nog spontane hartwerking.
- Andere tekens die kunnen duiden op aangetast stelsel of oorzaak:
o Asymmetrische pijngrimas: aanwezigheid facialisparese tonen
o Unilaterale motore reacte: duidt op hemiplegie
o Assymetrische refexen
o Asymmetrische tonus
Veranderd bewustzijn
- Kwalitateve wijziging van bewustzijn komt voor bij:
o Psychiatrische aandoeningen met wanen of hallucinates
o Complex focale epilepsie-insulten
Handelen op automatsme
Bv. iemand is thuis verdwenen had zijn pyjama aan en geen
schoenen (is dus ’s nachts vertrokken) patint is 30 km verder
gevonden in een bos en naar ziekenhuis gebracht op scanner
gezien dat hij een tumor had waardoor hij een (deze) variant van
epilepsie had
1.2 Glasgow Coma Scale (GCS)
goed idee van de toestand van de patint schetsen
1.3 Fysiologie van het bewustzijn
- Formato retcularis:
o Belangrijk systeem voor bewustzijn!!!
In hersenstam
Sensibele informate
Houdt cortex in staat van paraatheid
Ontvangt prikkels uit hogere centra
wisselwerking
o Verminderde werking verlaging van het bewustzijn
Druk op hersenstam (bloedingen of tumoren)
, Onvoldoende bloedtoevoer (beroerte)
Metabole veranderingen (anoxie of hypoglycemie)
Intoxicates (benzodiazepines of bartburaten)
- ARS = actvatng retculair system
Een te sterke prikkeling kan ook stoornissen veroorzaken, waaronder sommige vormen van
epilepsie
1.4 Stoornissen van bewustzijn
- Stoornissen van de slaap:
o Narcolepsie = plotseling onweerstaanbare aanvallen van slaapdrang (vooral
bij dingen die ze erg leuk vinden)
o Somnambulisme = slaapwandelen
- Veranderd bewustzijn:
o Delirium tremens bij bv. alcoholafankelijke na plots te stoppen met drinken
Eerst: gebrek eetlust, slapeloosheid, angst, soms epilepsie
Dan: patint wordt verward, onrustg, hallucinates
Patint kan overlijden ten gevolgen van koorts of
hartcompilates in deze fase!!!
Typische hallucinate hiervoor: het zien van kleine, zwarte
beestjes
o Delirium bij koorts en infecte
o Complex focale epilepsie
Coma
- Aantastng formato retcularis of beide hemisferen (soms ook enkel 1 hemisfeer, als
deze een druk uitoefent op de andere of op de hersenstam)
- Meestal metabool of toxisch
- Vaak ook andere structuren aangetast:
o Ademhalingsstoornissen
o Afwijkingen van oogmotoriek
o Afwijingen van spiertonus en refexen
o Afwijkingen van de pupilrefex
o Hemisferisch letsel met overdruk: plotse compressie van:
n. oculomotorius: symptomen = ipsilaterale midriase bij uncale
herniate = ipsilateraal gedilateerde, niet lichtreacteve pypil met een
oog, dat naar lateraal en onder afwijkt
Oorzaken van coma
Metabool Hypothermie (= onderkoeling),
hypoglycemie (= te weinig suiker),
diabetes (= suikerziekte),
hypothyroïdie (= schildklier die te weinig werkt),
leverfalen,
nierfalen
Intoxicates Alcohol (!) vooral!!
Hypnotca (= slaapmiddelen),
Antdepressiva bijna niet meer
Te kennen: cursus + ppt’s (er worden geen prentjes gevraagd, maar wel handig bij leren)
Examen: volledig multple choice
Klinisch neurologisch onderzoek
(KNO)
Neurologische anamnese
- Vraaggesprek arts – patint of arts – omgeving (= heteroanamnese)
- Over de huidige aandoening (zie verder)
- Systematsche, niet-neurologische ondervraging
- Antecedenten (= persoonlijke medische geschiedenis)
- Familiale anamnese (toxische en/of genetsche factoren)
- Men gaat in op volgende zaken:
o Huidige aandoening
Aard en kwaliteit van symptomen:
Pijn, functeverlies, sfncterstoornissen, :
Exacte lokalisate
Tijdsaspect:
Plots, geleidelijk, intermitent, paroxistsch
Uitlokkende, verergerende en verzachtende factoren
Geassocieerde verschijnselen:
Bewustzijn, geheugen, spraak en taal, visus, sfncters, kracht,
gevoel, hoofdpijn, :
1. Onderzoek van het bewustzijn
1.1 Definities
- Normaal bewustzijn: bewuste waarneming van buitenwereld en van zichzelf, met
een daaraan aangepast normaal gedrag.
- Fysiologische vermindering: slaap.
o Tijdens slaap ervaart het individu de buitenwereld niet bewust
o Toch zorgen kleine stmuli voor het terugkeren van het normaal bewustzijn
- Niet-fysiologische vermindering: coma.
Coma
- Verminderd bewustzijn: verschillende graden: (de graden volgen elkaar op)
o Beneveld: patint reageert, maar traag en onnauwkeurig.
o Somnolente: patint valt steeds in slaap, maar kan gewekt worden.
o Stupor: patint kan enkel door intense stmulus gewekt worden.
o Coma: patint kan niet meer gewekt worden. (zie hieronder)
- Niet meer wekbaar, kan geen willekeurige beweginen meer. Refexbewegingen
(opgewekt door externe stmuli) soms nog wel
Naargelang aanwezigheid van deze reactes, verdere indeling van coma:
o Min of meer gerichte afweerreacte op pijn.
o Nog reacte op pijn, maar geen gerichte afweerreactes.
, o Geen reacte op pijn, bepaalde refexen nog aanwezig (pees-, pupil-, cornea-,
slikrefex).
o = hierboven + deel van refexen verdwenen, nog spontane ademhaling en
hartwerking.
o Enkel nog spontane hartwerking.
- Andere tekens die kunnen duiden op aangetast stelsel of oorzaak:
o Asymmetrische pijngrimas: aanwezigheid facialisparese tonen
o Unilaterale motore reacte: duidt op hemiplegie
o Assymetrische refexen
o Asymmetrische tonus
Veranderd bewustzijn
- Kwalitateve wijziging van bewustzijn komt voor bij:
o Psychiatrische aandoeningen met wanen of hallucinates
o Complex focale epilepsie-insulten
Handelen op automatsme
Bv. iemand is thuis verdwenen had zijn pyjama aan en geen
schoenen (is dus ’s nachts vertrokken) patint is 30 km verder
gevonden in een bos en naar ziekenhuis gebracht op scanner
gezien dat hij een tumor had waardoor hij een (deze) variant van
epilepsie had
1.2 Glasgow Coma Scale (GCS)
goed idee van de toestand van de patint schetsen
1.3 Fysiologie van het bewustzijn
- Formato retcularis:
o Belangrijk systeem voor bewustzijn!!!
In hersenstam
Sensibele informate
Houdt cortex in staat van paraatheid
Ontvangt prikkels uit hogere centra
wisselwerking
o Verminderde werking verlaging van het bewustzijn
Druk op hersenstam (bloedingen of tumoren)
, Onvoldoende bloedtoevoer (beroerte)
Metabole veranderingen (anoxie of hypoglycemie)
Intoxicates (benzodiazepines of bartburaten)
- ARS = actvatng retculair system
Een te sterke prikkeling kan ook stoornissen veroorzaken, waaronder sommige vormen van
epilepsie
1.4 Stoornissen van bewustzijn
- Stoornissen van de slaap:
o Narcolepsie = plotseling onweerstaanbare aanvallen van slaapdrang (vooral
bij dingen die ze erg leuk vinden)
o Somnambulisme = slaapwandelen
- Veranderd bewustzijn:
o Delirium tremens bij bv. alcoholafankelijke na plots te stoppen met drinken
Eerst: gebrek eetlust, slapeloosheid, angst, soms epilepsie
Dan: patint wordt verward, onrustg, hallucinates
Patint kan overlijden ten gevolgen van koorts of
hartcompilates in deze fase!!!
Typische hallucinate hiervoor: het zien van kleine, zwarte
beestjes
o Delirium bij koorts en infecte
o Complex focale epilepsie
Coma
- Aantastng formato retcularis of beide hemisferen (soms ook enkel 1 hemisfeer, als
deze een druk uitoefent op de andere of op de hersenstam)
- Meestal metabool of toxisch
- Vaak ook andere structuren aangetast:
o Ademhalingsstoornissen
o Afwijkingen van oogmotoriek
o Afwijingen van spiertonus en refexen
o Afwijkingen van de pupilrefex
o Hemisferisch letsel met overdruk: plotse compressie van:
n. oculomotorius: symptomen = ipsilaterale midriase bij uncale
herniate = ipsilateraal gedilateerde, niet lichtreacteve pypil met een
oog, dat naar lateraal en onder afwijkt
Oorzaken van coma
Metabool Hypothermie (= onderkoeling),
hypoglycemie (= te weinig suiker),
diabetes (= suikerziekte),
hypothyroïdie (= schildklier die te weinig werkt),
leverfalen,
nierfalen
Intoxicates Alcohol (!) vooral!!
Hypnotca (= slaapmiddelen),
Antdepressiva bijna niet meer
