CRIM INALITEITS
UNIVERSITEIT GENT - 20 23/ 20 24 - PAUWELS
PREVENTIE 1
,Inleiding
Examen: examenopdracht + openboekexamen → slagen op beide onderdelen
• Examenopdracht = paper + mondelinge presentatie
o 15/20
o Focus: situationele preventie: probleemanalyse en detectie van hot spots in Vlaamse treinstations
o Leren kijken naar publieke plaatsen
▪ centrale inkomhal
▪ passages naar het perron
▪ perrons
▪ fietsenstalling
o Probleemanalyse van hotspots in stationes
o Vertrekken vanuit CPTED-model
o 2 delen
▪ Veldwerk = observeren (in duo’s)
• Weekdagen - weekends - verschillende tijdstippen
• Elk duo moet 3 keer observeren
• Foto !!!
• Observatieschema
▪ Paper schrijven die we dan mondeling moeten presenteren
• Inhoud en probleemstelling
• Theoretisch gestuurde analyse: concepten toepassen obv wat is geobserveerd
• Methodologie
• Sterktes en zwaktes per locaties: welke fenomenen geobserveerd en welke CPTED
maatregelen zijn al aanwezig
• Beleidsaanbeveling(en)
• Besluit: kritische reflectie van wat je hebt geleerd
• Bibliografie: minstens 20 engelstalige wetenschappelijke referenties
▪ Indienen 20/11: op papier en elektronisch
• Openboekexamen: je krijgt een case voorgelegd: bv. preventieplan en obv informatie uit de cursus moet
je uw kritisch onderbouwde mening kunnen geven
o 5/20
Inhoud:
• Criminaliteitspreventie
o Niet alleen preventie
o Combinatie preventie criminaliteit en bevorderen veiligere leefomgevingen
o Verschillende actoren laten samenwerken zodat iedereen in dezelfde richting werkt.
o Hoe kunnen we weten wat werkt?
▪ Contextafhankelijkheid = iets werkt maar in een bepaalde context en voor bepaalde
personen
▪ Maatregelen moeten worden afgestemd op de doelgroep
o Theorie = cursus
o Praktische voorbeelden → uforateksten
2
,Hoofdstuk 0 – Inleidende beschouwingen over de
menselijke natuur en criminaliteit
Ze kunnen ons bijzonder helpen wanneer wij maatregelen of interventies, willen nemen om criminaliteit te
voorkomen. Criminaliteit komt door mensen, mensen hebben een menselijke natuur die niet helemaal goed of
slecht is. Het is belangrijk om die natuur te snappen, om te kunnen inspelen hierop en rekening te houden met
criminaliteit.
Objectieven van deze les
• Wat is criminaliteit, hoe ziet onze menselijke natuur er uit vanuit evolutiebiologisch perspectief.
• Is de menselijke natuur uniek?
o Hoe ziet de menselijke natuur eruit?
o Een heel moeilijke vraag is of de menselijke natuur uniek is!!
• Wat wordt bedoeld met veiligheid als collectief goed?
o Lieven wilt het niet enkel hebben over criminaliteit, maar ook over community safety. Het
creëeren van veilige omgevingen.
o Collectief goed → iedereen wilt er gebruik van maken, maar niet iedereen is bereid om op dezelfde
manier erin te investeren
• Leg het algemeen geïntegreerd model uit dat gebruikt wordt als kapstok voor preventie.
• Je kan jouw persoonlijke maar wetenschappelijk onderbouwde visie geven over de topics behandeld in dit
hoofdstuk.
We beginnen met een citaat …
• “Part of the glue that binds societies together is the expectation that the pursuit of short-term gains
through deception or violence is far outweighed by the long-term consequences. You’ll be caught and
socially stigmatized as an untrustworthy partner or punished by the state: cheats don’t prosper.
o Het kan op korte termijn rendabel zijn om met deceptie of geweld maar op lange termijn weten
we dat het niet zo is. Want mensen die gevat worden, worden gestigmatiseerd en niet vertrouwd
• This tacit agreement between the individuals in a society to cooperate and behave for the collective good,
sacrificing a certain amount of their own personal freedom in exchange for benefits such as the mutual
protection offered by the state, is known as the social contract.
o Gebaseerd op een sociaal contract. Je draagt bij tot het collectieve goed. We werken allemaal
samen en daar zullen we allemaal beter van worden.
• It is the very foundation of all collective endeavor, production, and economic activity of a civilization, but
the structure begins to strain, and social cohesion loosens once individuals perceive greater personal gains
in cheating or suspect that others will cheat them.” (Lewis, 2014:14)
o Het is een dubbele nuance. het is een van de pijlers van de samenleving dat we ervan uitgaan dat
we mensen kunnen vertrouwen, maar aan de andere kant is het onmogelijk dat mensen aan
bedrog doen maar dat sommige mensen ook anderen ervan bedenken dat anderen hen willen
bedriegen
▪ In dat zicht wordt het sociaal contract bedreigd
3
, Inleiding
Visies op de menselijke natuur hebben consequenties!
Uitspraak van Robert Frank (1988).
• Hij heeft geschreven over hoe mensen niet alleen rationeel, maar ook emotioneel zijn. Onze morele
emoties zijn gecreëerd door evolutie. Emoties zijn manieren om sociaal engagement te gaan promoten
Gevolgen voor de praktijk, dus ook de praktijk van preventie.
Dit hoofdstuk: de natuur van de mens en de natuur van criminaliteit:
• Implicaties voor preventie en rehabilitatie, en straf vs maatregelen (van onbepaalde duur).
Korte geschiedenis van de menselijke natuur doorheen
criminologische theorieën
18e-eeuw: “vrije wil”.
• Men dacht toen dat iedereen vrije keuzes maakte, ongedwongen door factoren, buiten de wil van de mens
om.
19de-eeuw: “determinisme” (eigenlijk fatalisme).
• Mens wordt bepaald door factoren buiten diens wil om. Determinisme is geen goed woord (suggereert
dat het gaat om bepaaldheid waar men niets aan kan doen)
20ste-eeuw: meestal “Blank Slate” (John Locke).
• De mens is een soort van onbeschreven blad (lege emmer) waar men om het even wat kan ingeven. Maar
dit klopt niet. De mens beschikt over enkele aangeboren capaciteiten die moeten verfijnd worden door
verschillende leerprocessen.
Maar ook: de mens als egoïst, de mens als rationele actor…
• Denken in termen van psychologisch eigenbelang (Rationele keuzetheorie)
Klopt dit wel allemaal?
• Niet helemaal…..
• Wat als onze preventiematregelen nu gebaseerd zijn op foute assumpties?
Rousseau = mens is van nature goed, maar wordt
door de omgeving slecht gemaakt.
Elk van de theorieën is maar voor een deel juist,
maar moeten we daarom die theorieën weggooien.
NEE → Beter is om de assumpties aan te passen om
de theorieën op een meer correcte manier toe te
passen op de mensen, preventie en de rehabilitatie
van de mens.
4
UNIVERSITEIT GENT - 20 23/ 20 24 - PAUWELS
PREVENTIE 1
,Inleiding
Examen: examenopdracht + openboekexamen → slagen op beide onderdelen
• Examenopdracht = paper + mondelinge presentatie
o 15/20
o Focus: situationele preventie: probleemanalyse en detectie van hot spots in Vlaamse treinstations
o Leren kijken naar publieke plaatsen
▪ centrale inkomhal
▪ passages naar het perron
▪ perrons
▪ fietsenstalling
o Probleemanalyse van hotspots in stationes
o Vertrekken vanuit CPTED-model
o 2 delen
▪ Veldwerk = observeren (in duo’s)
• Weekdagen - weekends - verschillende tijdstippen
• Elk duo moet 3 keer observeren
• Foto !!!
• Observatieschema
▪ Paper schrijven die we dan mondeling moeten presenteren
• Inhoud en probleemstelling
• Theoretisch gestuurde analyse: concepten toepassen obv wat is geobserveerd
• Methodologie
• Sterktes en zwaktes per locaties: welke fenomenen geobserveerd en welke CPTED
maatregelen zijn al aanwezig
• Beleidsaanbeveling(en)
• Besluit: kritische reflectie van wat je hebt geleerd
• Bibliografie: minstens 20 engelstalige wetenschappelijke referenties
▪ Indienen 20/11: op papier en elektronisch
• Openboekexamen: je krijgt een case voorgelegd: bv. preventieplan en obv informatie uit de cursus moet
je uw kritisch onderbouwde mening kunnen geven
o 5/20
Inhoud:
• Criminaliteitspreventie
o Niet alleen preventie
o Combinatie preventie criminaliteit en bevorderen veiligere leefomgevingen
o Verschillende actoren laten samenwerken zodat iedereen in dezelfde richting werkt.
o Hoe kunnen we weten wat werkt?
▪ Contextafhankelijkheid = iets werkt maar in een bepaalde context en voor bepaalde
personen
▪ Maatregelen moeten worden afgestemd op de doelgroep
o Theorie = cursus
o Praktische voorbeelden → uforateksten
2
,Hoofdstuk 0 – Inleidende beschouwingen over de
menselijke natuur en criminaliteit
Ze kunnen ons bijzonder helpen wanneer wij maatregelen of interventies, willen nemen om criminaliteit te
voorkomen. Criminaliteit komt door mensen, mensen hebben een menselijke natuur die niet helemaal goed of
slecht is. Het is belangrijk om die natuur te snappen, om te kunnen inspelen hierop en rekening te houden met
criminaliteit.
Objectieven van deze les
• Wat is criminaliteit, hoe ziet onze menselijke natuur er uit vanuit evolutiebiologisch perspectief.
• Is de menselijke natuur uniek?
o Hoe ziet de menselijke natuur eruit?
o Een heel moeilijke vraag is of de menselijke natuur uniek is!!
• Wat wordt bedoeld met veiligheid als collectief goed?
o Lieven wilt het niet enkel hebben over criminaliteit, maar ook over community safety. Het
creëeren van veilige omgevingen.
o Collectief goed → iedereen wilt er gebruik van maken, maar niet iedereen is bereid om op dezelfde
manier erin te investeren
• Leg het algemeen geïntegreerd model uit dat gebruikt wordt als kapstok voor preventie.
• Je kan jouw persoonlijke maar wetenschappelijk onderbouwde visie geven over de topics behandeld in dit
hoofdstuk.
We beginnen met een citaat …
• “Part of the glue that binds societies together is the expectation that the pursuit of short-term gains
through deception or violence is far outweighed by the long-term consequences. You’ll be caught and
socially stigmatized as an untrustworthy partner or punished by the state: cheats don’t prosper.
o Het kan op korte termijn rendabel zijn om met deceptie of geweld maar op lange termijn weten
we dat het niet zo is. Want mensen die gevat worden, worden gestigmatiseerd en niet vertrouwd
• This tacit agreement between the individuals in a society to cooperate and behave for the collective good,
sacrificing a certain amount of their own personal freedom in exchange for benefits such as the mutual
protection offered by the state, is known as the social contract.
o Gebaseerd op een sociaal contract. Je draagt bij tot het collectieve goed. We werken allemaal
samen en daar zullen we allemaal beter van worden.
• It is the very foundation of all collective endeavor, production, and economic activity of a civilization, but
the structure begins to strain, and social cohesion loosens once individuals perceive greater personal gains
in cheating or suspect that others will cheat them.” (Lewis, 2014:14)
o Het is een dubbele nuance. het is een van de pijlers van de samenleving dat we ervan uitgaan dat
we mensen kunnen vertrouwen, maar aan de andere kant is het onmogelijk dat mensen aan
bedrog doen maar dat sommige mensen ook anderen ervan bedenken dat anderen hen willen
bedriegen
▪ In dat zicht wordt het sociaal contract bedreigd
3
, Inleiding
Visies op de menselijke natuur hebben consequenties!
Uitspraak van Robert Frank (1988).
• Hij heeft geschreven over hoe mensen niet alleen rationeel, maar ook emotioneel zijn. Onze morele
emoties zijn gecreëerd door evolutie. Emoties zijn manieren om sociaal engagement te gaan promoten
Gevolgen voor de praktijk, dus ook de praktijk van preventie.
Dit hoofdstuk: de natuur van de mens en de natuur van criminaliteit:
• Implicaties voor preventie en rehabilitatie, en straf vs maatregelen (van onbepaalde duur).
Korte geschiedenis van de menselijke natuur doorheen
criminologische theorieën
18e-eeuw: “vrije wil”.
• Men dacht toen dat iedereen vrije keuzes maakte, ongedwongen door factoren, buiten de wil van de mens
om.
19de-eeuw: “determinisme” (eigenlijk fatalisme).
• Mens wordt bepaald door factoren buiten diens wil om. Determinisme is geen goed woord (suggereert
dat het gaat om bepaaldheid waar men niets aan kan doen)
20ste-eeuw: meestal “Blank Slate” (John Locke).
• De mens is een soort van onbeschreven blad (lege emmer) waar men om het even wat kan ingeven. Maar
dit klopt niet. De mens beschikt over enkele aangeboren capaciteiten die moeten verfijnd worden door
verschillende leerprocessen.
Maar ook: de mens als egoïst, de mens als rationele actor…
• Denken in termen van psychologisch eigenbelang (Rationele keuzetheorie)
Klopt dit wel allemaal?
• Niet helemaal…..
• Wat als onze preventiematregelen nu gebaseerd zijn op foute assumpties?
Rousseau = mens is van nature goed, maar wordt
door de omgeving slecht gemaakt.
Elk van de theorieën is maar voor een deel juist,
maar moeten we daarom die theorieën weggooien.
NEE → Beter is om de assumpties aan te passen om
de theorieën op een meer correcte manier toe te
passen op de mensen, preventie en de rehabilitatie
van de mens.
4
