• Wrong document? Swap it for free
  • Written by students who passed
  • Immediately available after payment
  • Read online or as PDF
Sell
Where do you study
Your language
Document preview thumbnail
Preview 2 out of 8 pages
Summary

Samenvatting Parlementaire democratie, maatschappijleer

Document preview thumbnail
Preview 2 out of 8 pages

Een volledige samenvatting van het hoofdstuk parlementaire democratie van het vak maatschappijleer. Alle dik gedrukte begrippen worden besproken en overige belangrijke informatie uit het boek wordt beroemd . 5 vwo. de paragrafen één tot en met zeven .

Content preview

Parlementaire democratie

§1 Wat is democratie?

Een staat is een soeverein als die op een bepaald, duidelijk begrensd gebied het hoogste gezag
uitoefent en het geweldsmonopolie heeft.
Hobbes vond een soevereine vorst de verstandigste keuze.

De meeste onderwerpen waarmee de politiek zich bezighoudt zijn van algemeen belang Omdat veel
Mensen er nu of later mee te maken krijgen.

Politiek  het maken van keuzes waaraan allen in een staat zijn gebonden.
De meeste onderwerpen waarmee de politiek zich bezighoudt zijn van algemeen belang, omdat veel
mensen er nu of later mee te maken krijgen.
Een dilemma voor de politiek: kiezen we voor snel, daadkrachtig en efficiënt besturen of voor een
maximale participatie van burgers in de politiek?
Vroeger bestond er directe democratie, nu is een vorm daarvoor een referendum; een volksstemming
over een bepaald voorstel.

Directe democratie of rechtstreekse democratie is een bestuursvorm waarbij burgers zelf direct
invloed uitoefenen op het wetgevingsproces.

Indirecte democratie  representatieve democratie : kiest het volk vertegenwoordigers die de
beslissing moeten afleggen over hun beeld.

Kenmerken van een democratie:
 Individuele vrijheid: je mag je mening uiten en je leven inrichten zoals jij wilt.
 Politieke grondrechten: iedereen vanaf 18 jaar mag stemmen en zich verkiesbaar stellen als
volksvertegenwoordiger.
 Politie en leger hebben wettelijk beperkte bevoegdheden.
 Onafhankelijk rechtspraak: rechters staan los van het parlement en de regering en hoeven
hun uitspraken daar niet te verantwoorden.
 Persvrijheid: de media controleren de machthebbers en hebben bovendien de taak om ons
goed te informeren.

In een land met een parlementair stelsel kiest de bevolking via verkiezingen een parlement, een
volksvertegenwoordiging  hoogste machtsorgaan.
 Op basis hiervan wordt er een dagelijks bestuur gevormd van ministerie en staatssecretarissen,
een kabinet.
Nederland is nu een parlementaire democratie met een constitutionele vorst.
Als het staatshoofd een koning is dan spreken we van een constitutionele monarchie.

In een presidentiële democratie/ stelsel kiest de bevolking niet alleen een parlement, maar ook het
staatshoofd. De president staat aan het hoofd van de regering, de uitvoerende macht en kan naar
eigen keuze ministers benoemen en ontslaan.

De meest vergaande vorm is een dictatuur. Alle macht ligt bij één persoon of bij een kleine groep
mensen

Het basiskenmerken van elke autoritair regime is dat de drie machten niet van elkaar gescheiden zijn,
maar in handen zijn van een kleine groep mensen. Een autoritair regime kan nooit een rechtstaat zijn.

,  Er is geen onafhankelijke rechtsspraak.
 Grondrechten worden niet gerespecteerd,
 Oppositiepartijen zijn vaak verboden.
 Er is vaak overheidsgeweld.
 Bij verkiezingen is er veelal sprake van verkiezingsfraude, manipulatie en geweld. Er is geen
persvrijheid. De media en ook kunstuitingen staan onder censuur van de overheid.

§2 Politieke stromingen

Je hebt ideologische, religieuze en militaire autoritaire regimes.
Indoctrinatie: de bevolking krijgt de partijideologie met de paplepel ingegoten.
Theocratie: de godsdienst is verheven tot staatsideologie.
Militair regime: het leger heeft alle macht en de leider is een militair.

Een ideologie is een samenhangend geheel van ideeën over de mens en de gewenste inrichting van
de samenleving.
 Welke normen en waarden staan centraal?
 Wat is de gewenste rol van de overheid op sociaal economisch gebied?
Links wil de ongelijkheid verminderen door voldoende sociale voorzieningen te bieden voor
mensen die dat nodig hebben, zoals uitkeringen en toeslagen.
Rechts wil juist zo weinig mogelijk bemoeienis van de overheid op sociaaleconomisch gebied:
mensen zijn zelf verantwoordelijk voor een beter bestaan.
Zit een ideologie tussen links en rechts in  politieke midden.

Volgens het liberalisme moet ieder individu zich optimaal kunnen ontplooien: wat goed is voor het
individu, is goed voor de maatschappij.
- Persoonlijke en economische vrijheid, individuele verantwoordelijkheid en tolerantie.
- Vrijemarkt economie
- Rechts

Het socialisme benadrukt dat niet iedereen gelijke mogelijkheden heeft. Mensen moeten solidair met
elkaar zijn.
- Streven naar gelijkheid.
- Communisten wilden dat de arbeiders door een revolutie alle macht zouden overnemen.
- Sociaaldemocraten wilden maatschappelijke verbeteringen bereiken langs de parlementaire
weg.
- Links

Confessionele partijen baseren zich op het geloof.
- Mensen horen verbanden aan te gaan, daarin dragen Mensen verantwoordelijkheid voor
elkaar.
- Christendemocraten: rentmeesterschap, solidariteit en gespreide verantwoordelijkheid.

Ontideologisering is het verdwijnen van ideologie als leidraad voor hoe de samenleving moet worden
ingericht.

Ecologisme is een politieke stroming die vindt dat de mens onderdeel is van een groter ecosysteem.
- Duurzaamheid en bescherming van het leefmilieu.

Document information

Level
School year
5
Uploaded on
December 14, 2023
Number of pages
8
Written in
2023/2024
Type
Summary
$7.49

Wrong document? Swap it for free Within 14 days of purchase and before downloading, you can choose a different document. You can simply spend the amount again.
Written by students who passed
Immediately available after payment
Read online or as PDF

Sold
0
Followers
0
Items
7
Last sold
-



Why students choose Stuvia

Created by fellow students, verified by reviews

Quality you can trust: written by students who passed their tests and reviewed by others who've used these notes.

Didn't get what you expected? Choose another document

No worries! You can instantly pick a different document that better fits what you're looking for.

Pay as you like, start learning right away

No subscription, no commitments. Pay the way you're used to via credit card and download your PDF document instantly.

Student with book image

“Bought, downloaded, and aced it. It really can be that simple.”

Alisha Student

Working on your references?

Create accurate citations in APA, MLA and Harvard with our free citation generator.

Working on your references?

Frequently asked questions