Aandoeningen van het zenuwstelsel:
Bewustzijn stoornissen:
Veranderd bewustzijn:
bewust zijn bestata uit twee dingen;
- arousal: je omgeving ervaren, ook bekend als waken.
- Awareness: vermogen om jouw relatie met de omgeving te begrijpen responsiveness
Aroused & aware:
angst, lethargisch, locked-in state(bilaterale motorische pathway schade in ventrale pons, allene
knipperen en oogbewegingen)
Aroused & unaware:
Delirium, Dementie, Psychose, vegetatief( geen awareness, spontane bewegingen en motore
bewegingen op diepe pijn, maar nutteloze bewegingen, na 1 maand persisterend vegetatief)
Unaroused & unaware:
Coma, hersendood( verlies van hersenstam activiteit, hersenzenuwen incluis en spontane
ademhalingen, is altijd irreversibel).
Oorzaken van veranderd bewust zijn:
voornamelijk CVA’s, septische encefalopathie, non-convulsieve status epilepticus.
Septische encefalopathie:
globale hersenaandoening, geassocieerd met infecties die buiten het CZS zijn gekomen.
in 50-70% van de gevallen van pat met sepsis. Vergelijkbaar met hapatische encefalopathie.
cerebraal oedeem, accumulatie van ammoniak en aromatische aminozuren( tryptofaan) in het CZS.
door verhoogde permeabiliteit van de BHB zullen deze stoffen erdoor heen kunnen. Zelfde idee als
cappillary leak bij anafylactische shock.
Delier: vooral bij ventilatie afhankelijke patienten
Kliniek: acute verwarring met aandachtstoornissen, verstoord denken en fluctuerend beloop.
, Bestaan subtypes:
hyperactief 2%
hypoactief 45%
gemixt 55%
Uitlokkende facoren voor delier:
hogere leeftijd, te weinig slaap, pijn, te lange bedrust, grote OK, encefalopathie, systemische
inflammatie, delirogene medicatie( anticholinergica, dopaminerge serotinerge en GABA( benzo’s
propofol) medicatie).
Diagnose:
verschillende schalen voor delier beschikbaar; CAM-ICU
Management:
preventie: pijnbehandeling, behoud slaap waak cycli, uit bed promoten, familie bezoek, verminderen
medicatie die delier in de hand werken.
Dexmedetomidine:
een alfa-2-adrenerge receptor antagonist heeft minder delier dan lorazepam of midazolam.
Alcohol onttrekkingsdelier:
delirium tremens: verhoogde motorische activiteit, vrehoogde activiteit op EEG.
Pathogenese:
CZS remmende effecten van ethanol komen door stimulatie van de GABA receptoren en ook via
NMDA receptoren. Als ethanol er niet is, is het netto resultaat in de hersenen excitatie agitatie,
delier, insulten.
Kliniek:
5% bij alcohol onttrekking maakt DT, risicofactoren; alcohol abusus, eerdere episodes van DT,
comorbiditeit, en tijd tot laatst genoten alcohol.
symptomen komen 2-3 dagen na laatste EH alcohol; geagiteerd delier, koorts, tachycardie,
hypetensie, zweten, misselijkheid, braken. dehydratie, hypokaliemie, hypomagnesiemie en
gegeneraliseerde insulten. Kan 3-5 dagen duren. Mortaliteit van 5-15%.
Wernicke encefalopathie:
Door vit B1 tekort ( cofactor voor enzymen in glucose metabolisme). Acute veranderingen kunnen
ontstaan na 2-3 dagen na glucose. Kan verward worden met alcohol onttrekking.
nystagmus of oculomotorische verlammingen( vooral abducens parese)
Behandeling alcohol onttrekking:
benzodiazepines( voordeel beschermd ook tegen insulten)
IC regimen:
iv lorazepam 2-4 mg iv iedere 5-10 min tot pat rustig is.
Bewustzijn stoornissen:
Veranderd bewustzijn:
bewust zijn bestata uit twee dingen;
- arousal: je omgeving ervaren, ook bekend als waken.
- Awareness: vermogen om jouw relatie met de omgeving te begrijpen responsiveness
Aroused & aware:
angst, lethargisch, locked-in state(bilaterale motorische pathway schade in ventrale pons, allene
knipperen en oogbewegingen)
Aroused & unaware:
Delirium, Dementie, Psychose, vegetatief( geen awareness, spontane bewegingen en motore
bewegingen op diepe pijn, maar nutteloze bewegingen, na 1 maand persisterend vegetatief)
Unaroused & unaware:
Coma, hersendood( verlies van hersenstam activiteit, hersenzenuwen incluis en spontane
ademhalingen, is altijd irreversibel).
Oorzaken van veranderd bewust zijn:
voornamelijk CVA’s, septische encefalopathie, non-convulsieve status epilepticus.
Septische encefalopathie:
globale hersenaandoening, geassocieerd met infecties die buiten het CZS zijn gekomen.
in 50-70% van de gevallen van pat met sepsis. Vergelijkbaar met hapatische encefalopathie.
cerebraal oedeem, accumulatie van ammoniak en aromatische aminozuren( tryptofaan) in het CZS.
door verhoogde permeabiliteit van de BHB zullen deze stoffen erdoor heen kunnen. Zelfde idee als
cappillary leak bij anafylactische shock.
Delier: vooral bij ventilatie afhankelijke patienten
Kliniek: acute verwarring met aandachtstoornissen, verstoord denken en fluctuerend beloop.
, Bestaan subtypes:
hyperactief 2%
hypoactief 45%
gemixt 55%
Uitlokkende facoren voor delier:
hogere leeftijd, te weinig slaap, pijn, te lange bedrust, grote OK, encefalopathie, systemische
inflammatie, delirogene medicatie( anticholinergica, dopaminerge serotinerge en GABA( benzo’s
propofol) medicatie).
Diagnose:
verschillende schalen voor delier beschikbaar; CAM-ICU
Management:
preventie: pijnbehandeling, behoud slaap waak cycli, uit bed promoten, familie bezoek, verminderen
medicatie die delier in de hand werken.
Dexmedetomidine:
een alfa-2-adrenerge receptor antagonist heeft minder delier dan lorazepam of midazolam.
Alcohol onttrekkingsdelier:
delirium tremens: verhoogde motorische activiteit, vrehoogde activiteit op EEG.
Pathogenese:
CZS remmende effecten van ethanol komen door stimulatie van de GABA receptoren en ook via
NMDA receptoren. Als ethanol er niet is, is het netto resultaat in de hersenen excitatie agitatie,
delier, insulten.
Kliniek:
5% bij alcohol onttrekking maakt DT, risicofactoren; alcohol abusus, eerdere episodes van DT,
comorbiditeit, en tijd tot laatst genoten alcohol.
symptomen komen 2-3 dagen na laatste EH alcohol; geagiteerd delier, koorts, tachycardie,
hypetensie, zweten, misselijkheid, braken. dehydratie, hypokaliemie, hypomagnesiemie en
gegeneraliseerde insulten. Kan 3-5 dagen duren. Mortaliteit van 5-15%.
Wernicke encefalopathie:
Door vit B1 tekort ( cofactor voor enzymen in glucose metabolisme). Acute veranderingen kunnen
ontstaan na 2-3 dagen na glucose. Kan verward worden met alcohol onttrekking.
nystagmus of oculomotorische verlammingen( vooral abducens parese)
Behandeling alcohol onttrekking:
benzodiazepines( voordeel beschermd ook tegen insulten)
IC regimen:
iv lorazepam 2-4 mg iv iedere 5-10 min tot pat rustig is.
