Probleem 2.7
Boek: Carver/Larsen
Twinstudy’s
Tweelingen die identiek zijn delen bijna 100% van de genen, terwijl niet identieke tweelingen maar
50% delen. MZ tweelingen zijn niet 100% identiek. Ze kopieren delen van het DNA. Hierdoor kan het
zijn dat de een wel een erfelijke ziekte krijgt en de ander niet.
Hoe meer een eigenschap erfelijk is, hoe belangrijker genen ervoor zorgen dat tweelingen zich
hetzelfde gedragen. De erfelijkheid kun je berekenen door het verschil van een DZ (niet-identiek)
correlatie en een MZ (wel identieke) correlatie te vermenigvuldigen met 2. Dan krijg je de erfelijkheid.
Het kritiekpuntje hierbij is dat we ervanuit moeten gaan dat de tweelingen op dezelfde manier
worden opgevoed. Dit neoemn we equal environments assumption.
Tweelingen die dachten dat ze een-eiig waren, maar twee-eiig waren, meer overeenkomsten hadden
dan andere DZ tweelingen. Bij
familiestudy’s delen ouders 50% van de genen met hun kinderen.
Adoptie study’s
Bij deze studys kijken we of er correlatie is tussen adoptie kinderen en de ouders, terwijl deze ouders
dus niet de biologische ouders zijn. Er treden 2 problemen op. Als eerste moet je ervanuit kunnen
gaan dat de mensen die kinderen adopteren, niet anders zijn dan de koppels die het niet doen.
Vervolgens heb je nog selective placement. Hierbij moet je opletten dat kinderen niet bij mensen
geplaatst worden die erg op de biologische ouders lijken. Er is geen correlatie gevonden tussen
adoptie kinderen en de niet biologische ouders.
Nature vs nurture
Temperament = geerfde persoonlijkheidseigenschap in de early childhood. (Buss en Plomin)
Activity level is wat mensen uiten qua energie en gedrag. Hierbij horen 2 correlerende aspecten:
vigor (intensiteit gedrag) en tempo. Mensen die hier hoog op scoren hebben sneller intense, maar
korte activiteiten.
Sociability is of mensen wel of niet graag met andere mensen willen zijn. Emotionality is de tendens
om makkelijk of moeilijk emotioneel aroused te worden. Het gaat erom of je snel van je stuk gebracht
bent.
We kunnen ervanuit gaan dat bovenstaande eigenschappen hoog scoren op erfelijkheid. Er zijn
meerdere twinstudy’s mee gedaan. Er zijn meerdere onderzoekers die gekeken hebben naar
temparementen. Effortful control. Dit gaat over focussen. Bijvoorbeeld of mensen zich lang op iets
kunnen concentreren. Mensen die hier hoog op scoren zijn meer planfulness en hebben later minder
sociale problemen.
Bepaald gedrag kan voortkomen vanuit erfelijkheid (temperament) of vanuit een trait. Dit noemen
we het separate effect. Geluk is erfelijk bepaald, maar het hoort wel bij de big five.
De omgeving maakt tweelingen niet hetzelfde, maar zorgt er juist voor dat ze van elkaar gaan
verschillen. Dit noemen we nonshared environmental effect. Bijvoorbeeld invloed van allebei andere
vrienden. Als we kijken naar verschilllende economische verschillen onder gezinnen, is de erfelijkheid
bij gezinnen die in gezonde sociaal economische wonen hoger. Arme gezinnen hebben meer
Boek: Carver/Larsen
Twinstudy’s
Tweelingen die identiek zijn delen bijna 100% van de genen, terwijl niet identieke tweelingen maar
50% delen. MZ tweelingen zijn niet 100% identiek. Ze kopieren delen van het DNA. Hierdoor kan het
zijn dat de een wel een erfelijke ziekte krijgt en de ander niet.
Hoe meer een eigenschap erfelijk is, hoe belangrijker genen ervoor zorgen dat tweelingen zich
hetzelfde gedragen. De erfelijkheid kun je berekenen door het verschil van een DZ (niet-identiek)
correlatie en een MZ (wel identieke) correlatie te vermenigvuldigen met 2. Dan krijg je de erfelijkheid.
Het kritiekpuntje hierbij is dat we ervanuit moeten gaan dat de tweelingen op dezelfde manier
worden opgevoed. Dit neoemn we equal environments assumption.
Tweelingen die dachten dat ze een-eiig waren, maar twee-eiig waren, meer overeenkomsten hadden
dan andere DZ tweelingen. Bij
familiestudy’s delen ouders 50% van de genen met hun kinderen.
Adoptie study’s
Bij deze studys kijken we of er correlatie is tussen adoptie kinderen en de ouders, terwijl deze ouders
dus niet de biologische ouders zijn. Er treden 2 problemen op. Als eerste moet je ervanuit kunnen
gaan dat de mensen die kinderen adopteren, niet anders zijn dan de koppels die het niet doen.
Vervolgens heb je nog selective placement. Hierbij moet je opletten dat kinderen niet bij mensen
geplaatst worden die erg op de biologische ouders lijken. Er is geen correlatie gevonden tussen
adoptie kinderen en de niet biologische ouders.
Nature vs nurture
Temperament = geerfde persoonlijkheidseigenschap in de early childhood. (Buss en Plomin)
Activity level is wat mensen uiten qua energie en gedrag. Hierbij horen 2 correlerende aspecten:
vigor (intensiteit gedrag) en tempo. Mensen die hier hoog op scoren hebben sneller intense, maar
korte activiteiten.
Sociability is of mensen wel of niet graag met andere mensen willen zijn. Emotionality is de tendens
om makkelijk of moeilijk emotioneel aroused te worden. Het gaat erom of je snel van je stuk gebracht
bent.
We kunnen ervanuit gaan dat bovenstaande eigenschappen hoog scoren op erfelijkheid. Er zijn
meerdere twinstudy’s mee gedaan. Er zijn meerdere onderzoekers die gekeken hebben naar
temparementen. Effortful control. Dit gaat over focussen. Bijvoorbeeld of mensen zich lang op iets
kunnen concentreren. Mensen die hier hoog op scoren zijn meer planfulness en hebben later minder
sociale problemen.
Bepaald gedrag kan voortkomen vanuit erfelijkheid (temperament) of vanuit een trait. Dit noemen
we het separate effect. Geluk is erfelijk bepaald, maar het hoort wel bij de big five.
De omgeving maakt tweelingen niet hetzelfde, maar zorgt er juist voor dat ze van elkaar gaan
verschillen. Dit noemen we nonshared environmental effect. Bijvoorbeeld invloed van allebei andere
vrienden. Als we kijken naar verschilllende economische verschillen onder gezinnen, is de erfelijkheid
bij gezinnen die in gezonde sociaal economische wonen hoger. Arme gezinnen hebben meer
