Elise Voesten
Röntgen
Aantekeningen van thema 4
Een atoom heeft een kern, opgebouwd uit protonen en neuronen, waar elektronen zich in
een baan omheen bewegen
Een atoom kan door toevoer van energie elektronen winnen of verliezen
Ionisatie
Ionisatie straling = straling die in staat is om elektronen te onttrekken aan atomen en
moleculen
Röntgenstralingen is ioniserende straling
Als dit ( ioniseren ) gebeurt in mensen dat kan dit leiden tot schade in biologische weefsels.
2 soorten gezondheidseffecten door ioniserende stralingen
Stochastische effecten :
Wat is het effect ? kans op het veranderen van genetische materiaal ( DNA) kans op
kanker dus
Als deze effecten optreden, is dan meestal pas op de lange termijn en niet te
herleiden tot het maken van de röntgen foto
Kenmerken : geen drempelwaarde vereist (drempelwaarde =minimale hoeveelheid
stralingen om het effect te laten optreden)
Drempel waarde / nee
Wat is de relatie tussen de hoeveelheid straling en het stochastische effect ?
Deterministische effecten : = weefselreactie (wordt kapot gemaakt )
Wat is het effect ? directe beschadiging aan het weefsel (toegepast bij bestraling).
Wat is de relatie tussen de hoeveelheid straling en het determinische effect ?
Drempelwaarde / ja
Stochastische is kan gebonden
,Elise Voesten
Determinische is niet kans gebonden
Vanwege deze gevaren moet rontgenstraling veilig gebruikt worden
1. Welk uitgangspunten gelden ?
Rechtvaardiging
Alara
dosislimieten
rechtvaardig : alleen als je daar een medische reden voor is, mag er een
röntgenfoto gemaakt worden
deze reden moet worden vast gesteld in het patiëntendossier
ALARA = as low as reasonably achievable
de gebruikte stralingsdosis moet zo laag mogelijk zijn , als redelijke wijze
haalbaar is .
voorbeelden :
Filter in röntgenapparaat houdt nutteloze stralen tegen
Gebruik instel appratuur
Gebruik loodkraag bij kinderen
Afgeschermde röntgen ruimte .
Dosislimiet geeft aan wat de max toegestane jaarlijkse dosis röntgenstraling
is voor mensen binnen en buiten de praktijk en voor werknemer
Geen dosislimiet voor patiënten : rechtvaardigs en ALARA principe hebben en de
dosis als op een aanvaardbaar niveau gebracht. Nut van de opnamen weegt op
tegen mogelijke schade
Tabel
TLB Badge = thermo luminiscentie dosimeter
Ziet wanneer je teveel stralingen hebt of niet
Iedere werknemer di een effectieve dosis van 1 of meer millisievert kan ontvangen is
verplicht om een TLD badge te dragen (=blootgestelde werknemer ) alleen de
tandarts en de assistenten hebben die badge
- De tandarts moet zijn opgeleid tot toezichthoudend medewerker
stralingsbescherming
(TMS thk basis)
- De praktijk moet een stralingsbeschermings deskundige raadplegen voor :
- Adviesering over wetgeving
- Beoordeling periodieke testen röntgenapparaat
, Elise Voesten
- Beoordeling van een risico-analyse
KEW = kern energie wet dossier
Verplicht
Alle administratie over de röntgen toestellen en stralingsrisico’s.
Verplicht zijn ook :
Schriftelijke protocollen op de werkplek
Per type röntgen toestel ( intra-/extraoraal)
En patiëntencategorie ( bv melkgebit )
2. Beschrijf in je eigenwoorden wat het inoudt ?
Dat je alleen een foto mag maken als het echt nodig is
Straling moet zo klein mogelijik blijven
Röntgen
Aantekeningen van thema 4
Een atoom heeft een kern, opgebouwd uit protonen en neuronen, waar elektronen zich in
een baan omheen bewegen
Een atoom kan door toevoer van energie elektronen winnen of verliezen
Ionisatie
Ionisatie straling = straling die in staat is om elektronen te onttrekken aan atomen en
moleculen
Röntgenstralingen is ioniserende straling
Als dit ( ioniseren ) gebeurt in mensen dat kan dit leiden tot schade in biologische weefsels.
2 soorten gezondheidseffecten door ioniserende stralingen
Stochastische effecten :
Wat is het effect ? kans op het veranderen van genetische materiaal ( DNA) kans op
kanker dus
Als deze effecten optreden, is dan meestal pas op de lange termijn en niet te
herleiden tot het maken van de röntgen foto
Kenmerken : geen drempelwaarde vereist (drempelwaarde =minimale hoeveelheid
stralingen om het effect te laten optreden)
Drempel waarde / nee
Wat is de relatie tussen de hoeveelheid straling en het stochastische effect ?
Deterministische effecten : = weefselreactie (wordt kapot gemaakt )
Wat is het effect ? directe beschadiging aan het weefsel (toegepast bij bestraling).
Wat is de relatie tussen de hoeveelheid straling en het determinische effect ?
Drempelwaarde / ja
Stochastische is kan gebonden
,Elise Voesten
Determinische is niet kans gebonden
Vanwege deze gevaren moet rontgenstraling veilig gebruikt worden
1. Welk uitgangspunten gelden ?
Rechtvaardiging
Alara
dosislimieten
rechtvaardig : alleen als je daar een medische reden voor is, mag er een
röntgenfoto gemaakt worden
deze reden moet worden vast gesteld in het patiëntendossier
ALARA = as low as reasonably achievable
de gebruikte stralingsdosis moet zo laag mogelijk zijn , als redelijke wijze
haalbaar is .
voorbeelden :
Filter in röntgenapparaat houdt nutteloze stralen tegen
Gebruik instel appratuur
Gebruik loodkraag bij kinderen
Afgeschermde röntgen ruimte .
Dosislimiet geeft aan wat de max toegestane jaarlijkse dosis röntgenstraling
is voor mensen binnen en buiten de praktijk en voor werknemer
Geen dosislimiet voor patiënten : rechtvaardigs en ALARA principe hebben en de
dosis als op een aanvaardbaar niveau gebracht. Nut van de opnamen weegt op
tegen mogelijke schade
Tabel
TLB Badge = thermo luminiscentie dosimeter
Ziet wanneer je teveel stralingen hebt of niet
Iedere werknemer di een effectieve dosis van 1 of meer millisievert kan ontvangen is
verplicht om een TLD badge te dragen (=blootgestelde werknemer ) alleen de
tandarts en de assistenten hebben die badge
- De tandarts moet zijn opgeleid tot toezichthoudend medewerker
stralingsbescherming
(TMS thk basis)
- De praktijk moet een stralingsbeschermings deskundige raadplegen voor :
- Adviesering over wetgeving
- Beoordeling periodieke testen röntgenapparaat
, Elise Voesten
- Beoordeling van een risico-analyse
KEW = kern energie wet dossier
Verplicht
Alle administratie over de röntgen toestellen en stralingsrisico’s.
Verplicht zijn ook :
Schriftelijke protocollen op de werkplek
Per type röntgen toestel ( intra-/extraoraal)
En patiëntencategorie ( bv melkgebit )
2. Beschrijf in je eigenwoorden wat het inoudt ?
Dat je alleen een foto mag maken als het echt nodig is
Straling moet zo klein mogelijik blijven
