Elzas
15.1
Belangrijk en veelzijdig wijngebied. Veel witte kwaliteitswijn. Door de oorlog was een groot
gedeelte van de wijnbouw verwoest. Daarna een wederopbouw geweest. Het aantal HA is
na 1945 stelselmatig gegroeid tot een huidige aanplant van 15.500HA.
15.2 Historie
Romeinen en kloosters
De wijnbouw in de Elzas bestaat al heel lang. De romeinen zijn hier zelfs actief geweest. De
invloed van bisschoppen en de kloosters hebben hier voor verdere ontwikkeling gezorgd.
Tijdens de middeleeuwen was de Elzas de belangrijkste wijnstreek. Er werd veel verkocht
aan Nederland, Engeland en Scandinavië.
17e en 18e eeuw
Tot de 17e eeuw was er heel veel kwaliteitswijn met een aanplant van 30.000HA. De 30-
jarige oorlog heeft de Elzas toen overhoopgehaald. In 1648 viel de Elzas aan Frankrijk toe. In
de 18e eeuw daarna was er een snelle groei van het wijngaardoppervlak. Wel meer gefocust
op kwantiteit.
19e eeuw
Door de Franse revolutie verdwenen de ijverige monniken, hierdoor kwamen veel akkers
leeg te staan. Tot 1828 was er weer een kleine groei tot aan 30.000HA. hierna volgde een
permanente daling door de komst van spoorwegen die veel concurrentie mee brachten. Ook
zorgde de Phylloxera, diverse ziektes en de oorlogen voor veel problemen. Na de oorlog met
Duitsland in 1870 waren er nieuwe kansen voor de Elzas die toen weer bij Duitsland hoorde.
De Duitse markt was een heel nieuw afzetgebied.
Coöperaties
Na de eerste wereldoorlog was het gebied weer Frans, tijdens de 2 e wereldoorlog was het
weer Duits. Omdat de verdeling van wijngaarden zo verdeeld is en de bedrijven heel klein
zijn was een samenwerking wel bijna noodzakelijk. De Elzas ken nog altijd 15 Coöperaties die
samen verantwoordelijk zijn voor 40% van de productie.
Definitief herstel
In 1945 werden enkele zaken doorgevoerd die in 1939 al uitgewerkt waren. Zo werd het
terrein afgebakend. Ook werden de te verbouwen druivenrassen voorgeschreven. Zo moest
bijvoorbeeld de elbling en andere hybride rassen in 1965 verdwenen zijn. Dit alles heeft voor
een grote verbetering van kwaliteit gezorgd. Nog altijd groeit de Elzas in kwaliteit en
oppervlak.
15.3 bodem
, Ligging van de wijngaarden
De wijngaarden liggen op de voetheuvels (collines-sous-vosgiennes) van de oostzijde van de
Vogezen. Het strekt zicht uit van noord naar zuid over 125Km. Er liggen 119 wijnbouw
dorpen. Het begint bji Marlenheim en eindigd bij Thann en Leimbach. De meeste
wijngaarden liggen tussen de 250 en 360M boven zeeniveau. Boven de 400M gedijt de stok
in de Elzas niet meer. Ook liggen er wijngaarden op de lagere hellingen van de Vogezen. Ze
liggen op de bekende Rangen de Thann.
Bodem
De bovenlaag is vooral kalk of mergelrijk. De bovenlaag is relatief dun. De onderliggende
lagen bestaan uit harde stollingsgesteente: Graniet, gneis, leisteen vulkanisch materiaal, gres
en kalksteen.
Bas-Rhin en Haut-Rhin
- Bas-Rhin, het noordelijk gelegen departement. Gelegen omstreeks de hoofdstad van
de streek (strasbourg). Het is een traditioneel gebied die sinds 1980 steeds meer
focust op kwaliteit.
- Haut-Rhin, het zuidelijk gelegen departement. De natuurlijke omstandigheden zijn
hier gunstiger. Hier liggen dan ook de meeste Cru’s. Het is gelegen rond Colmar,
bekend van de wijnhoofdstad van de Elzas.
Geologische geschiedenis
Door langdurige vulkanische activiteit ontstonden er uitpuilingen en breuken. Dit zorgde
voor verzakkingen en uiteindelijk een instorting van het middengedeelte. Er ontstond een
grote kloof van 30-40Km breed en 300Km lang. Hierin ontstond een grote binnenzee. Nu ligt
dit droog en stroomt hier nog enkel de Rijn. Van de buitenkant tot aan de slenk
onderscheiden we dit in 3 eenheden.
- Het Vogezengebergte: gebergte met toppen van 400-1400M. dominant gesteente is
graniet en gneis. Op veel plaatsen word het gesteente nog bedekt met een laag
zandsteen.
- De voetheuvels: Bekend als collines sous-vosgiennes. Hoogte varieert van 200-400M.
- De alluviale vlakte: hoogte van 120-200M. de wijngaarden liggen hier op puinkegels
die door rivieren en of wind zijn aangevoerd.
15.4 Klimaat
Er is sprake van een subcontinentaal klimaat. Door de Vogezen word er veel regen
opgevangen. Achter de Vogezen valt 2300mm per jaar. In de wijngaarden nog maar 600-
650mm per jaar. In Bas-Rhin valt meer neerslag dan in Haut-Rhin. Tijdens de rijpingsperiode
spreken we in de Elzas van semi-continentaal klimaat. De zonuren zijn veel, 1.500-1.800 per
jaar. In het gebied vormen geregeld grote onweersbuien. Deze met veel hagel veroorzaken
erosie en vernielen soms de oogst. De Elzas kent weinig wind. Dit bied wel kansen voor de
edelrot. Er zijn redelijk veel verschillen in meso-klimaten. Hierdoor zijn de wijnbouwers
redelijk afhankelijk welk druivenras ze moeten aanplanten.
15.5 Druivenrassen
15.1
Belangrijk en veelzijdig wijngebied. Veel witte kwaliteitswijn. Door de oorlog was een groot
gedeelte van de wijnbouw verwoest. Daarna een wederopbouw geweest. Het aantal HA is
na 1945 stelselmatig gegroeid tot een huidige aanplant van 15.500HA.
15.2 Historie
Romeinen en kloosters
De wijnbouw in de Elzas bestaat al heel lang. De romeinen zijn hier zelfs actief geweest. De
invloed van bisschoppen en de kloosters hebben hier voor verdere ontwikkeling gezorgd.
Tijdens de middeleeuwen was de Elzas de belangrijkste wijnstreek. Er werd veel verkocht
aan Nederland, Engeland en Scandinavië.
17e en 18e eeuw
Tot de 17e eeuw was er heel veel kwaliteitswijn met een aanplant van 30.000HA. De 30-
jarige oorlog heeft de Elzas toen overhoopgehaald. In 1648 viel de Elzas aan Frankrijk toe. In
de 18e eeuw daarna was er een snelle groei van het wijngaardoppervlak. Wel meer gefocust
op kwantiteit.
19e eeuw
Door de Franse revolutie verdwenen de ijverige monniken, hierdoor kwamen veel akkers
leeg te staan. Tot 1828 was er weer een kleine groei tot aan 30.000HA. hierna volgde een
permanente daling door de komst van spoorwegen die veel concurrentie mee brachten. Ook
zorgde de Phylloxera, diverse ziektes en de oorlogen voor veel problemen. Na de oorlog met
Duitsland in 1870 waren er nieuwe kansen voor de Elzas die toen weer bij Duitsland hoorde.
De Duitse markt was een heel nieuw afzetgebied.
Coöperaties
Na de eerste wereldoorlog was het gebied weer Frans, tijdens de 2 e wereldoorlog was het
weer Duits. Omdat de verdeling van wijngaarden zo verdeeld is en de bedrijven heel klein
zijn was een samenwerking wel bijna noodzakelijk. De Elzas ken nog altijd 15 Coöperaties die
samen verantwoordelijk zijn voor 40% van de productie.
Definitief herstel
In 1945 werden enkele zaken doorgevoerd die in 1939 al uitgewerkt waren. Zo werd het
terrein afgebakend. Ook werden de te verbouwen druivenrassen voorgeschreven. Zo moest
bijvoorbeeld de elbling en andere hybride rassen in 1965 verdwenen zijn. Dit alles heeft voor
een grote verbetering van kwaliteit gezorgd. Nog altijd groeit de Elzas in kwaliteit en
oppervlak.
15.3 bodem
, Ligging van de wijngaarden
De wijngaarden liggen op de voetheuvels (collines-sous-vosgiennes) van de oostzijde van de
Vogezen. Het strekt zicht uit van noord naar zuid over 125Km. Er liggen 119 wijnbouw
dorpen. Het begint bji Marlenheim en eindigd bij Thann en Leimbach. De meeste
wijngaarden liggen tussen de 250 en 360M boven zeeniveau. Boven de 400M gedijt de stok
in de Elzas niet meer. Ook liggen er wijngaarden op de lagere hellingen van de Vogezen. Ze
liggen op de bekende Rangen de Thann.
Bodem
De bovenlaag is vooral kalk of mergelrijk. De bovenlaag is relatief dun. De onderliggende
lagen bestaan uit harde stollingsgesteente: Graniet, gneis, leisteen vulkanisch materiaal, gres
en kalksteen.
Bas-Rhin en Haut-Rhin
- Bas-Rhin, het noordelijk gelegen departement. Gelegen omstreeks de hoofdstad van
de streek (strasbourg). Het is een traditioneel gebied die sinds 1980 steeds meer
focust op kwaliteit.
- Haut-Rhin, het zuidelijk gelegen departement. De natuurlijke omstandigheden zijn
hier gunstiger. Hier liggen dan ook de meeste Cru’s. Het is gelegen rond Colmar,
bekend van de wijnhoofdstad van de Elzas.
Geologische geschiedenis
Door langdurige vulkanische activiteit ontstonden er uitpuilingen en breuken. Dit zorgde
voor verzakkingen en uiteindelijk een instorting van het middengedeelte. Er ontstond een
grote kloof van 30-40Km breed en 300Km lang. Hierin ontstond een grote binnenzee. Nu ligt
dit droog en stroomt hier nog enkel de Rijn. Van de buitenkant tot aan de slenk
onderscheiden we dit in 3 eenheden.
- Het Vogezengebergte: gebergte met toppen van 400-1400M. dominant gesteente is
graniet en gneis. Op veel plaatsen word het gesteente nog bedekt met een laag
zandsteen.
- De voetheuvels: Bekend als collines sous-vosgiennes. Hoogte varieert van 200-400M.
- De alluviale vlakte: hoogte van 120-200M. de wijngaarden liggen hier op puinkegels
die door rivieren en of wind zijn aangevoerd.
15.4 Klimaat
Er is sprake van een subcontinentaal klimaat. Door de Vogezen word er veel regen
opgevangen. Achter de Vogezen valt 2300mm per jaar. In de wijngaarden nog maar 600-
650mm per jaar. In Bas-Rhin valt meer neerslag dan in Haut-Rhin. Tijdens de rijpingsperiode
spreken we in de Elzas van semi-continentaal klimaat. De zonuren zijn veel, 1.500-1.800 per
jaar. In het gebied vormen geregeld grote onweersbuien. Deze met veel hagel veroorzaken
erosie en vernielen soms de oogst. De Elzas kent weinig wind. Dit bied wel kansen voor de
edelrot. Er zijn redelijk veel verschillen in meso-klimaten. Hierdoor zijn de wijnbouwers
redelijk afhankelijk welk druivenras ze moeten aanplanten.
15.5 Druivenrassen
