HOOFDSTUK 4: PERSONEN MET EEN FYSIEKE BEPERKING
4.1. GESCHIEDENIS
Voorchristelijke gemeenschappen Europa à FB7 = gedood/ uitgestoten
Uitzonderingen: Oud-Indië, Oud-Egypte, Bantu in Centraal- en Zuid-Afrika à FB aanzien als
bovennatuurlijk
GRIEKEN:
- Vroeg-Hellinistisch: FB = laf, wraakzucht, achterbaksheid
- Gezonde geest in een gezond lichaam -> beperking was de tegenpool van lichamelijk mooi &
sterk
- Spartaanse overlevingstest <-> toegang tot bestaande onderwijsvormen
à goede landbouwopbrengsten & onderwijsvormen ten aanzien van personen met een
beperking: blinde filosofen = toegang tot Goden
- Een griek die veel verwondingen heeft opgelopen maar 40j is geworden
ROMEINEN:
- Pater familias heeft wettelijk recht/ staatsplicht om een gebrekkig kind te doden
- Caesar had epilepsie & werd gelinkt met de Goden
- Broca: onderzoek naar getrepaneerde schedels tot op het niveau van hersenvlies, legde daar
kruiden in en nadien groeide er bot rond de schedelgaatjes à personen genezen van
psychische klachten & andere klachten
à link tussen lichaam (hersenen) & de geest
MIDDELEEUWEN:
- FB = teken van de duivel
- School van Hippocrates = medische school van de Grieken die in vergetendheid is geraakt
- Kloosters zijn een hospitaal voor pelgrims nadien uitbreiden naar aristocratie en nadien ook
gewone mensen
- Volksvermaak en personen met FB werden afhankelijk van bedelstraf
VERLICHTING:
- Optimistische periode & fundamenten van ortho w- gelegd
- Locke & Rousseau: kinderen w- niet als volwassenen bekeken & pleidooi voor
menswaardigheid
- Medisch-pedagogische initiatieven vanuit concepten van menswaardigheid & sociaal nut
EIND 18E BEGIN 19E EEUW:
- Pestalozzi: aanschouwelijkheid & zelfstandigheid staan centraal
- Fröbel: ondersteunende karakter van opvoeden & belang vroegbegeleiding
INDUSTIËLE REVOLUTIE:
- Extreem slechte werkomstandigheden -> groot aantal arbeidsongevallen -> geen noodstops
en veel kinderen die ledematen verloren
- Opkomst religieus-caritatieve verzorgingsinstellingen met een medische oriëntatie nav
“arbeidsgehandicapten”
- Solidarteit <-> economische belangen
- Daens
- Von Kruz richtte technische school op arme/ kreupele kinderen tvv leven & werken fabriek
7 Fysieke Beperking
ORTHOPEDAGOGISCHE DOELGROEPEN EN WERKVELDEN 1 | 1STE BACHELOR ORTHOPEDAGOGIE
29
, WO 2:
- Donkere bladzijde in geschiedenis à onderzoek op steriliseren & doden van personen met
FB
- FB was kwetsbaar voor vervolging door Hitler à vergassing
- Hitler heeft morele code beïnvloedt
20STE EEUW:
- Opkomst georganiseerd onderwijs voor kinderen met beperking
à bij auditieve beperking ook vroeg gelanceerd
- Na WO2 reflex van een nieuwe morele code
- Financiële compensatie voor personen met een beperking
- 1ste & oudste school = Sint Loodewijk “Gesticht voor gebrekkige meisjes”
- Jaren ’60 = scholen oprichten
Recht op onderwijs zonder discriminatie en basis van gelijke kansen à INLCUSIE
4.2. BEGRIPPENKADER
4.2.1. DEFINITIES EN CLASSIFICATIESYSTEMEN BIJ FB
HANDICAP, EEN BELADEN WOORD…
Handicap = een afwijking van de norm, een obstakel tot maximaal functioneren
Voorkeur aan: persoon met een fysieke beperking
Handicap w- vermeden door het kijken naar een beperking vanuit een sociaal-relationeel model
CLASSIFICATIESYSTEMEN VAN DE WHO & DE VAPH-DEFINITIE VAN “HANDICAP”
WHO (World Health Organization) ontwikkelde een standaardtaal om over gezondheid te praten:
o International Classification of Diseases (ICD) = inventaris van alle mogelijke ziekten van
menselijk lichaam
à FB gaat het vooral over ziektes in centraal & perifeer zenuwstelsel
o International Classification of Functioning, Disability, and Health (ICF) = doel om de impact
van de ziekte op het menselijk functioneren beter te omschrijven
à 1st onderscheid tss stoornis, beperking & handicap à functies & anatomische
eigenschappen, activiteiten & participatie
3 componenten:
1. Stoornis: afwijkingen, verlies van functies in anatomische eigenschappen (body
impairment)
2. Beperkingen in activiteiten: moeilijkheden in het uitvoeren van activiteiten door de
stoornis
3. Maatschappelijk participatieprobleem: in welke mate hindert de stoornis de
deelname aan het maatschappelijk leven
Body impairment = de problemen in de lichaamsstructuur of anatomische eigenschappen
Participatierestricties = problemen die een persoon ondervindt i/h deelnemen aan maatschappelijk
leven
30
ORTHOPEDAGOGISCHE DOELGROEPEN EN WERKVELDEN 1 | 1STE BACHELOR ORTHOPEDAGOGIE
4.1. GESCHIEDENIS
Voorchristelijke gemeenschappen Europa à FB7 = gedood/ uitgestoten
Uitzonderingen: Oud-Indië, Oud-Egypte, Bantu in Centraal- en Zuid-Afrika à FB aanzien als
bovennatuurlijk
GRIEKEN:
- Vroeg-Hellinistisch: FB = laf, wraakzucht, achterbaksheid
- Gezonde geest in een gezond lichaam -> beperking was de tegenpool van lichamelijk mooi &
sterk
- Spartaanse overlevingstest <-> toegang tot bestaande onderwijsvormen
à goede landbouwopbrengsten & onderwijsvormen ten aanzien van personen met een
beperking: blinde filosofen = toegang tot Goden
- Een griek die veel verwondingen heeft opgelopen maar 40j is geworden
ROMEINEN:
- Pater familias heeft wettelijk recht/ staatsplicht om een gebrekkig kind te doden
- Caesar had epilepsie & werd gelinkt met de Goden
- Broca: onderzoek naar getrepaneerde schedels tot op het niveau van hersenvlies, legde daar
kruiden in en nadien groeide er bot rond de schedelgaatjes à personen genezen van
psychische klachten & andere klachten
à link tussen lichaam (hersenen) & de geest
MIDDELEEUWEN:
- FB = teken van de duivel
- School van Hippocrates = medische school van de Grieken die in vergetendheid is geraakt
- Kloosters zijn een hospitaal voor pelgrims nadien uitbreiden naar aristocratie en nadien ook
gewone mensen
- Volksvermaak en personen met FB werden afhankelijk van bedelstraf
VERLICHTING:
- Optimistische periode & fundamenten van ortho w- gelegd
- Locke & Rousseau: kinderen w- niet als volwassenen bekeken & pleidooi voor
menswaardigheid
- Medisch-pedagogische initiatieven vanuit concepten van menswaardigheid & sociaal nut
EIND 18E BEGIN 19E EEUW:
- Pestalozzi: aanschouwelijkheid & zelfstandigheid staan centraal
- Fröbel: ondersteunende karakter van opvoeden & belang vroegbegeleiding
INDUSTIËLE REVOLUTIE:
- Extreem slechte werkomstandigheden -> groot aantal arbeidsongevallen -> geen noodstops
en veel kinderen die ledematen verloren
- Opkomst religieus-caritatieve verzorgingsinstellingen met een medische oriëntatie nav
“arbeidsgehandicapten”
- Solidarteit <-> economische belangen
- Daens
- Von Kruz richtte technische school op arme/ kreupele kinderen tvv leven & werken fabriek
7 Fysieke Beperking
ORTHOPEDAGOGISCHE DOELGROEPEN EN WERKVELDEN 1 | 1STE BACHELOR ORTHOPEDAGOGIE
29
, WO 2:
- Donkere bladzijde in geschiedenis à onderzoek op steriliseren & doden van personen met
FB
- FB was kwetsbaar voor vervolging door Hitler à vergassing
- Hitler heeft morele code beïnvloedt
20STE EEUW:
- Opkomst georganiseerd onderwijs voor kinderen met beperking
à bij auditieve beperking ook vroeg gelanceerd
- Na WO2 reflex van een nieuwe morele code
- Financiële compensatie voor personen met een beperking
- 1ste & oudste school = Sint Loodewijk “Gesticht voor gebrekkige meisjes”
- Jaren ’60 = scholen oprichten
Recht op onderwijs zonder discriminatie en basis van gelijke kansen à INLCUSIE
4.2. BEGRIPPENKADER
4.2.1. DEFINITIES EN CLASSIFICATIESYSTEMEN BIJ FB
HANDICAP, EEN BELADEN WOORD…
Handicap = een afwijking van de norm, een obstakel tot maximaal functioneren
Voorkeur aan: persoon met een fysieke beperking
Handicap w- vermeden door het kijken naar een beperking vanuit een sociaal-relationeel model
CLASSIFICATIESYSTEMEN VAN DE WHO & DE VAPH-DEFINITIE VAN “HANDICAP”
WHO (World Health Organization) ontwikkelde een standaardtaal om over gezondheid te praten:
o International Classification of Diseases (ICD) = inventaris van alle mogelijke ziekten van
menselijk lichaam
à FB gaat het vooral over ziektes in centraal & perifeer zenuwstelsel
o International Classification of Functioning, Disability, and Health (ICF) = doel om de impact
van de ziekte op het menselijk functioneren beter te omschrijven
à 1st onderscheid tss stoornis, beperking & handicap à functies & anatomische
eigenschappen, activiteiten & participatie
3 componenten:
1. Stoornis: afwijkingen, verlies van functies in anatomische eigenschappen (body
impairment)
2. Beperkingen in activiteiten: moeilijkheden in het uitvoeren van activiteiten door de
stoornis
3. Maatschappelijk participatieprobleem: in welke mate hindert de stoornis de
deelname aan het maatschappelijk leven
Body impairment = de problemen in de lichaamsstructuur of anatomische eigenschappen
Participatierestricties = problemen die een persoon ondervindt i/h deelnemen aan maatschappelijk
leven
30
ORTHOPEDAGOGISCHE DOELGROEPEN EN WERKVELDEN 1 | 1STE BACHELOR ORTHOPEDAGOGIE
