Neurofysiologie van de cel
deel 1:
Neurofysiologie = studie normale werking zenuwstelsel en spieren
→ functies verzekerd door ZS worden waargenomen door systemen.
Systeem = geheel van alle cellen die bijdragen tot eenzelfde functie = kan efferent (info van
czs naar periferie) of afferent (info van periferie naar czs) zijn
Motorisch systeem = geheel neuronen → aansturen motoriek
= efferent systeem
Sensorieel systeem = geheel neuronen → informatie <
periferie = afferent systeem
→ hieronder vallen alle zintuigen:
- Visueel systeem
- Auditief systeem
- Olfactorisch systeem
- Gustatief systeem
- Somatosensibel systeem (< huid en locomotorisch
apparaat)
somatische sensorische gedeelte = informatie opnemen van huid, skeletspieren, gewrichten
visceral sensorisch gedeelte = info vanuit inwendige organen oppikken en doorsturen
somatische motorische gedeelte = willekeurige zenuwsysteem dat skeletspieren kan
aansturen
autonomische motorische gedeelte = niet door uw eigen wil kunnen aansturen: gladde
spieren, hartspierweefsel, klieren aanzetten voor hormonen vrij te stellen...
belangrijke spelers:
neuronen bestaan uit:
- dendrieten
- cellichamen/ soma
- axon hilux (geeft aanleiding tot axon) + axon
→ algemene opbouw, maar kan verschillen van morfologie/ functie/
dendrietstructuur/ axonlengte/ verschillende gebruikt van neurotransmitter
neuronen moeten hun effect uitoefenen op effectorcellen
→ vaak dwarsgestreepte of gladde spiercellen
wij hebben in ons lichaam sensoren/ receptoren voor het waarnemen + doorsturen van
specifieke prikkels
gliale cellen met subtypes
- oligodendrocyten ( vormen de axonale myelineschede in het czs)
- microglia (afweercellen van czs)
- astrocyten ( steuncellen van de neuron → kan letterlijk ondersteunen of
figuurlijk door aanvoer en afvoer)
- ependymale cellen ( aflijning van het ventriculaire systeem waarbinnen uw
cerebrospinale vocht gaan circuleren binnen het czs)
, opbouw van celmembraan
bestaat uit:
- lipidendubbellaag met hydrofobe fosfolipiden kop naar buiten gericht
- glycolipiden (fosfolipiden kop is vervangen door een suiker)
- (glyco)proteïnen ( koolhydraatketen gekoppeld is aan het eiwit)
- cholesterol ( moleculen die liggen tussen de vetzuurstaarten aan beide zijden van de
lipidendubbellaag en bepalen mee de fluïditeit)
eiwitten/ proteïnen in celmembraan
1. extrinsieke eiwitten (vb: celadhesiemoleculen)
- structurele eiwitten → spelen rol in vorm geven van cellen/
weefsels/ organen
- intra- of extracellulair
- hoofdzakelijk stabiliserende functie
2. intrinsieke eiwitten (vb: poriën = open kanaaltjes of spanningsgevoelige kanalen)
- functionele eiwitten
- dieper in membraan of transmembranair
- poriën, ionenkanalen, neurotransmitterreceptorcomplexen
- activatie → Δconformatie → Δpermeabiliteit membraan
→ poriën:
= continu open kanalen
≠ doorlaatbaarheid voor ≠ ionen
Doorlaatbaarheid ~ openingsgraad ~ grootte ionen ~ elektrochemische gradiënt =
ionenconcentratie tss intra- en extracellulaire ruimte)
Functie: rustpotentiaal cel
In rust: 25-100x K+ >>>> Na+
→ spanningsgevoelige kanalen = voltage gated channels
= Transmembranair
≠ subunits rond porie (open/gesloten)
= beschikken over spanningssensor
→ Δmembraanpotentiaal ⇒ ondergaan Δconformatie/
vormverandering ⇒ ionenpermeabiliteit
= beschikken over poriefilter (geladen deeltje)
Functie: actiepotentiaal
bepaalde ionen die een kanaal gevoelig kunnen maken:
- K+-gevoelige kanalen (geen sleutelslot systeem waardoor het langer duurt
voordat de kaliumkanalen gesloten zijn in vergelijking
met de natriumkanalen)
→wordt traag en laat geactiveerd door
depolarisatie van celmembraan ( ook
vormverandering krijgen)
deel 1:
Neurofysiologie = studie normale werking zenuwstelsel en spieren
→ functies verzekerd door ZS worden waargenomen door systemen.
Systeem = geheel van alle cellen die bijdragen tot eenzelfde functie = kan efferent (info van
czs naar periferie) of afferent (info van periferie naar czs) zijn
Motorisch systeem = geheel neuronen → aansturen motoriek
= efferent systeem
Sensorieel systeem = geheel neuronen → informatie <
periferie = afferent systeem
→ hieronder vallen alle zintuigen:
- Visueel systeem
- Auditief systeem
- Olfactorisch systeem
- Gustatief systeem
- Somatosensibel systeem (< huid en locomotorisch
apparaat)
somatische sensorische gedeelte = informatie opnemen van huid, skeletspieren, gewrichten
visceral sensorisch gedeelte = info vanuit inwendige organen oppikken en doorsturen
somatische motorische gedeelte = willekeurige zenuwsysteem dat skeletspieren kan
aansturen
autonomische motorische gedeelte = niet door uw eigen wil kunnen aansturen: gladde
spieren, hartspierweefsel, klieren aanzetten voor hormonen vrij te stellen...
belangrijke spelers:
neuronen bestaan uit:
- dendrieten
- cellichamen/ soma
- axon hilux (geeft aanleiding tot axon) + axon
→ algemene opbouw, maar kan verschillen van morfologie/ functie/
dendrietstructuur/ axonlengte/ verschillende gebruikt van neurotransmitter
neuronen moeten hun effect uitoefenen op effectorcellen
→ vaak dwarsgestreepte of gladde spiercellen
wij hebben in ons lichaam sensoren/ receptoren voor het waarnemen + doorsturen van
specifieke prikkels
gliale cellen met subtypes
- oligodendrocyten ( vormen de axonale myelineschede in het czs)
- microglia (afweercellen van czs)
- astrocyten ( steuncellen van de neuron → kan letterlijk ondersteunen of
figuurlijk door aanvoer en afvoer)
- ependymale cellen ( aflijning van het ventriculaire systeem waarbinnen uw
cerebrospinale vocht gaan circuleren binnen het czs)
, opbouw van celmembraan
bestaat uit:
- lipidendubbellaag met hydrofobe fosfolipiden kop naar buiten gericht
- glycolipiden (fosfolipiden kop is vervangen door een suiker)
- (glyco)proteïnen ( koolhydraatketen gekoppeld is aan het eiwit)
- cholesterol ( moleculen die liggen tussen de vetzuurstaarten aan beide zijden van de
lipidendubbellaag en bepalen mee de fluïditeit)
eiwitten/ proteïnen in celmembraan
1. extrinsieke eiwitten (vb: celadhesiemoleculen)
- structurele eiwitten → spelen rol in vorm geven van cellen/
weefsels/ organen
- intra- of extracellulair
- hoofdzakelijk stabiliserende functie
2. intrinsieke eiwitten (vb: poriën = open kanaaltjes of spanningsgevoelige kanalen)
- functionele eiwitten
- dieper in membraan of transmembranair
- poriën, ionenkanalen, neurotransmitterreceptorcomplexen
- activatie → Δconformatie → Δpermeabiliteit membraan
→ poriën:
= continu open kanalen
≠ doorlaatbaarheid voor ≠ ionen
Doorlaatbaarheid ~ openingsgraad ~ grootte ionen ~ elektrochemische gradiënt =
ionenconcentratie tss intra- en extracellulaire ruimte)
Functie: rustpotentiaal cel
In rust: 25-100x K+ >>>> Na+
→ spanningsgevoelige kanalen = voltage gated channels
= Transmembranair
≠ subunits rond porie (open/gesloten)
= beschikken over spanningssensor
→ Δmembraanpotentiaal ⇒ ondergaan Δconformatie/
vormverandering ⇒ ionenpermeabiliteit
= beschikken over poriefilter (geladen deeltje)
Functie: actiepotentiaal
bepaalde ionen die een kanaal gevoelig kunnen maken:
- K+-gevoelige kanalen (geen sleutelslot systeem waardoor het langer duurt
voordat de kaliumkanalen gesloten zijn in vergelijking
met de natriumkanalen)
→wordt traag en laat geactiveerd door
depolarisatie van celmembraan ( ook
vormverandering krijgen)
