Samenvatting Chronische aandoeningen: Gewrichtsaandoeningen

Module 5 – Thema 2 – Gewrichtsaandoeningen


Assen en vlakken
 Transversale as: loodrecht op sagittale vlak. Gaan van links naar rechts
door het lichaam heen. Bewegingen: flexie/extensie en
retroflexie/anteflexie.
 Sagittale as: staat loodrecht op frontale vlak, gaan van voor naar achter
door het lichaam heen. Bewegingen: abductie/adductie.
 Longitudinale as: loodrecht op het transversale vlak, gaat van boven naar
beneden door het lichaam heen. Bewegingen: endorotatie/exorotatie.

Soorten gewrichten + bewegingen
 Scharniergewricht: Uni-axiaal gewricht dat in een richting beweegt, alleen
heen en terug.
VB: knie, elleboog, vingers, tussen humerus/ulna (dwarsscharnier), tussen
radius/ulna (lengtescharnier)
Beweging: flexie/extensie.
 Rolgewricht: Uni-axiaal gewricht waarbij het ene bot in de lengteas om de
ander heen draait.
VB: Tussen radius en ulna (lengtescharnier)
Beweging: pronatie/supinatie, nee schudden.
 Zadelgewricht: Bi-axiaal gewricht tussen de handwortelbeentjes en het
middenhandsbeentje van de duim; kan in twee richtingen bewegen.
Beweging: flexie/extensie, abductie/adductie.
 Kogelgewricht: Multi-axiaal gewricht waarbij de gewrichtskogel van het ene
bot draait in de gewrichtskom van het andere bot.
VB: Heup en schouder.
Beweging: retro/anteflexie, abductie/adductie, endo/exorotatie.
 Vlakgewricht: Non axiaal gewricht voor translatie. VB: facetgewrichten in
de wervelkolom, tussen handwortelbeentjes, art. atlanticoaxialis (C1 C2)
 Ei/ovaal gewricht: Bi-axiale gewrichten. Vb: polsgewricht.
Beweging: lateroflexie, ja knikken.

Synoviaal gewricht
Junctura synovialis = synoviaal gewricht. Verbinding tussen twee botten zodat
ze kunnen bewegen met zo min mogelijk wrijving.
 Gewrichtsholte met synovia
 Beide botten bedekt met hyalien kraakbeen, is duw bestendig
 Gewrichtskapsel met aan de binnenkant synoviaal membraan
 Ligamenten: capsulair en extracapsulair.

 Non-axiaal: vlakke gewrichten: intercapale gewrichten, facetgewrichten
 Uni axiaal: scharniergewricht = interfalangeale gewrichten of rolgewricht
(art. atlantoaxialis, gewricht tussen C1 = atlas en C2 = axis.
 Bi axiale gewrichten: eigewricht = polsgewricht en zadelgewricht
 Multi axiale gewrichten: kogelgewricht zoals heupgewricht.
Elleboog kan 3 richtingen bewegen: lengtescharnier, dwarsscharnier, kogel

Bursae
 Bindweefsel glijlagen, twee laagjes op elkaar geplakt met beetje synoviale
vloeistof erin.
 Reduceren wrijving en faciliteren beweging. Voor de drukverdeling. NB:
bursitis.

Gewricht = junctura, articulatio
- Samenkomst van 2 of meer bot(delen)

1