P agin a |1
Verzekeringsrecht
Deel 1: De verzekeringswereld..................................................................................................................................4
Hoofdstuk 1: waarom verzekeren?.......................................................................................................................4
Hoofdstuk 2: de oorsprong van verzekeringen.....................................................................................................6
Voor Christus.....................................................................................................................................................6
Na Christus........................................................................................................................................................8
Toekomst.........................................................................................................................................................11
Hoofdstuk 3: soorten verzekeringen...................................................................................................................12
Algemeen.........................................................................................................................................................13
Verschillende classificaties..............................................................................................................................13
Hoofdstuk 4: de verzekeringsovereenkomst......................................................................................................18
Definitie (art. 5, 14° WV).................................................................................................................................18
Bestanddelen definitie....................................................................................................................................19
Deel 2: Riskmanagement.........................................................................................................................................25
Hoofdstuk 1: risico of risk....................................................................................................................................25
Hoofdstuk 2: management.................................................................................................................................26
Identificatie van het risico...............................................................................................................................27
Beoordeling van het risico...............................................................................................................................27
Preventie.........................................................................................................................................................30
Financiering van het risico...............................................................................................................................30
Verband tussen verzekeringstechniek en verzekeringsrecht.........................................................................37
Deel 3: De spelers op de verzekeringsmarkt...........................................................................................................37
Hoofdstuk 1: de verzekeraar...............................................................................................................................37
Soorten............................................................................................................................................................37
Diensten en structuur......................................................................................................................................39
Indeling van het verzekeringsbedrijf...............................................................................................................40
Assuralia..........................................................................................................................................................40
Risicocompensatie...........................................................................................................................................40
Hoofdstuk 2: verzekeringstussenpersonen – verzekeringsbemiddelaar............................................................40
Situering..........................................................................................................................................................40
Wetgevend kader............................................................................................................................................42
Hoofdstuk 3: de Autoriteit voor Financiële Diensten en Markten en de Nationale Bank van België................54
De FSMA..........................................................................................................................................................54
De Nationale Bank van België.........................................................................................................................54
Hoofdstuk 4: de Ombudsman van Verzekeringen..............................................................................................55
Deel 4: De landverzekeringsovereenkomst............................................................................................................55
, P agin a |2
Hoofdstuk 1: inleiding.........................................................................................................................................55
De Verzekeringswet........................................................................................................................................55
Structuur van de Verzekeringswet, deel 4......................................................................................................60
Hoofdstuk 2: titel 1: toepassingsgebied en definities.........................................................................................64
Toepassingsgebied..........................................................................................................................................64
Dwingend recht...............................................................................................................................................65
Hoofdstuk 3: titel 2: de verzekeringsovereenkomst in het algemeen................................................................66
De verzekeringsovereenkomst........................................................................................................................66
Bepalingen betreffende alle verzekeringsovereenkomsten...........................................................................69
Bewijs van de verzekeringsovereenkomst......................................................................................................78
Verplichtingen van de verzekeringnemer en verzekerde...............................................................................79
Verplichtingen van de verzekeraar.................................................................................................................98
Duur en einde van de verzekeringsovereenkomst.......................................................................................102
De verjaring...................................................................................................................................................107
Beding ten behoeve van derden...................................................................................................................110
Faillissement (art. 87 WV).............................................................................................................................110
Scheidsrechtelijke uitspraken.......................................................................................................................111
Hoofdstuk 4: titel 3: schadeverzekeringen.......................................................................................................111
Algemeen......................................................................................................................................................112
Bepalingen eigen aan de verzekeringen tot vergoeding van schade............................................................112
Regels eigen aan de zaakverzekeringen........................................................................................................120
Regels eigen aan de brandverzekeringen (art. 115 – 132 WV).....................................................................122
Regels eigen aan de krediet- en borgtochtverzekeringen............................................................................130
Regels eigen aan de aansprakelijkheidsverzekeringen.................................................................................132
Regels eigen aan de rechtsbijstandverzekeringen........................................................................................139
Deel 5: Motorrijtuigenverzekering........................................................................................................................142
Hoofdstuk 1: inleiding.......................................................................................................................................142
Modelovereenkomst: minimumvoorwaarden..............................................................................................142
Begrippen (art. 1 minimumvoorwaarden)....................................................................................................144
Hoofdstuk 2: de waarborgen............................................................................................................................145
De burgerlijke aansprakelijkheid...................................................................................................................145
Het omschreven motorrijtuig........................................................................................................................145
Motorrijtuig en motorwerking......................................................................................................................146
Territoriale uitgestrektheid...........................................................................................................................146
Burgerlijke borgstelling.................................................................................................................................147
Van wie wordt de aansprakelijkheid verzekerd?..........................................................................................147
Voor welke bedragen is men verzekerd?......................................................................................................149
, P agin a |3
Vervoer van gekwetsten...............................................................................................................................149
Schade aan vervoerde personen...................................................................................................................149
Schade aan vervoerde voorwerpen..............................................................................................................150
Eigen risico van de passagiers.......................................................................................................................150
Objectieve aansprakelijkheid........................................................................................................................150
Hoofdstuk 3: uitbreiding...................................................................................................................................150
Welke schade is van vergoeding uitgesloten?..............................................................................................150
Het vervangingsvoertuig...............................................................................................................................151
Het verzekeringsbewijs.................................................................................................................................152
Regres............................................................................................................................................................152
Ongevallen en vervolgingen..........................................................................................................................158
Het gemeenschappelijk motorwaarborgfonds (GWMF)...............................................................................160
Examen
Een concrete probleemstelling m.b.t. verzekeringsrecht oplossen a.d.h.v. het wetboek kunnen
oplossen;
Basisbegrippen van het verzekeringsrecht kunnen kaderen (met eigen woorden
uitleggen/herkennen/aanduiden);
Basisprincipes en begrippen m.b.t. verzekeringsrecht kunnen terugvinden in het wetboek;
Een advies kunnen formuleren betreffende verzekeringsrecht.
, P agin a |4
DEEL 1: DE VERZEKERINGSWERELD
HOOFDSTUK 1: WAAROM VERZEKEREN?
Het verzekeren is eigenlijk een antwoord op een existentiële vraag van de mens, meer bepaald de mens wil in
de mate van het mogelijke zoveel als mogelijk zijn leven gaan controleren, zoveel als mogelijk bepaalde risico’s
gaan uitsluiten.
Verzekeringsrecht
Deel 1: De verzekeringswereld..................................................................................................................................4
Hoofdstuk 1: waarom verzekeren?.......................................................................................................................4
Hoofdstuk 2: de oorsprong van verzekeringen.....................................................................................................6
Voor Christus.....................................................................................................................................................6
Na Christus........................................................................................................................................................8
Toekomst.........................................................................................................................................................11
Hoofdstuk 3: soorten verzekeringen...................................................................................................................12
Algemeen.........................................................................................................................................................13
Verschillende classificaties..............................................................................................................................13
Hoofdstuk 4: de verzekeringsovereenkomst......................................................................................................18
Definitie (art. 5, 14° WV).................................................................................................................................18
Bestanddelen definitie....................................................................................................................................19
Deel 2: Riskmanagement.........................................................................................................................................25
Hoofdstuk 1: risico of risk....................................................................................................................................25
Hoofdstuk 2: management.................................................................................................................................26
Identificatie van het risico...............................................................................................................................27
Beoordeling van het risico...............................................................................................................................27
Preventie.........................................................................................................................................................30
Financiering van het risico...............................................................................................................................30
Verband tussen verzekeringstechniek en verzekeringsrecht.........................................................................37
Deel 3: De spelers op de verzekeringsmarkt...........................................................................................................37
Hoofdstuk 1: de verzekeraar...............................................................................................................................37
Soorten............................................................................................................................................................37
Diensten en structuur......................................................................................................................................39
Indeling van het verzekeringsbedrijf...............................................................................................................40
Assuralia..........................................................................................................................................................40
Risicocompensatie...........................................................................................................................................40
Hoofdstuk 2: verzekeringstussenpersonen – verzekeringsbemiddelaar............................................................40
Situering..........................................................................................................................................................40
Wetgevend kader............................................................................................................................................42
Hoofdstuk 3: de Autoriteit voor Financiële Diensten en Markten en de Nationale Bank van België................54
De FSMA..........................................................................................................................................................54
De Nationale Bank van België.........................................................................................................................54
Hoofdstuk 4: de Ombudsman van Verzekeringen..............................................................................................55
Deel 4: De landverzekeringsovereenkomst............................................................................................................55
, P agin a |2
Hoofdstuk 1: inleiding.........................................................................................................................................55
De Verzekeringswet........................................................................................................................................55
Structuur van de Verzekeringswet, deel 4......................................................................................................60
Hoofdstuk 2: titel 1: toepassingsgebied en definities.........................................................................................64
Toepassingsgebied..........................................................................................................................................64
Dwingend recht...............................................................................................................................................65
Hoofdstuk 3: titel 2: de verzekeringsovereenkomst in het algemeen................................................................66
De verzekeringsovereenkomst........................................................................................................................66
Bepalingen betreffende alle verzekeringsovereenkomsten...........................................................................69
Bewijs van de verzekeringsovereenkomst......................................................................................................78
Verplichtingen van de verzekeringnemer en verzekerde...............................................................................79
Verplichtingen van de verzekeraar.................................................................................................................98
Duur en einde van de verzekeringsovereenkomst.......................................................................................102
De verjaring...................................................................................................................................................107
Beding ten behoeve van derden...................................................................................................................110
Faillissement (art. 87 WV).............................................................................................................................110
Scheidsrechtelijke uitspraken.......................................................................................................................111
Hoofdstuk 4: titel 3: schadeverzekeringen.......................................................................................................111
Algemeen......................................................................................................................................................112
Bepalingen eigen aan de verzekeringen tot vergoeding van schade............................................................112
Regels eigen aan de zaakverzekeringen........................................................................................................120
Regels eigen aan de brandverzekeringen (art. 115 – 132 WV).....................................................................122
Regels eigen aan de krediet- en borgtochtverzekeringen............................................................................130
Regels eigen aan de aansprakelijkheidsverzekeringen.................................................................................132
Regels eigen aan de rechtsbijstandverzekeringen........................................................................................139
Deel 5: Motorrijtuigenverzekering........................................................................................................................142
Hoofdstuk 1: inleiding.......................................................................................................................................142
Modelovereenkomst: minimumvoorwaarden..............................................................................................142
Begrippen (art. 1 minimumvoorwaarden)....................................................................................................144
Hoofdstuk 2: de waarborgen............................................................................................................................145
De burgerlijke aansprakelijkheid...................................................................................................................145
Het omschreven motorrijtuig........................................................................................................................145
Motorrijtuig en motorwerking......................................................................................................................146
Territoriale uitgestrektheid...........................................................................................................................146
Burgerlijke borgstelling.................................................................................................................................147
Van wie wordt de aansprakelijkheid verzekerd?..........................................................................................147
Voor welke bedragen is men verzekerd?......................................................................................................149
, P agin a |3
Vervoer van gekwetsten...............................................................................................................................149
Schade aan vervoerde personen...................................................................................................................149
Schade aan vervoerde voorwerpen..............................................................................................................150
Eigen risico van de passagiers.......................................................................................................................150
Objectieve aansprakelijkheid........................................................................................................................150
Hoofdstuk 3: uitbreiding...................................................................................................................................150
Welke schade is van vergoeding uitgesloten?..............................................................................................150
Het vervangingsvoertuig...............................................................................................................................151
Het verzekeringsbewijs.................................................................................................................................152
Regres............................................................................................................................................................152
Ongevallen en vervolgingen..........................................................................................................................158
Het gemeenschappelijk motorwaarborgfonds (GWMF)...............................................................................160
Examen
Een concrete probleemstelling m.b.t. verzekeringsrecht oplossen a.d.h.v. het wetboek kunnen
oplossen;
Basisbegrippen van het verzekeringsrecht kunnen kaderen (met eigen woorden
uitleggen/herkennen/aanduiden);
Basisprincipes en begrippen m.b.t. verzekeringsrecht kunnen terugvinden in het wetboek;
Een advies kunnen formuleren betreffende verzekeringsrecht.
, P agin a |4
DEEL 1: DE VERZEKERINGSWERELD
HOOFDSTUK 1: WAAROM VERZEKEREN?
Het verzekeren is eigenlijk een antwoord op een existentiële vraag van de mens, meer bepaald de mens wil in
de mate van het mogelijke zoveel als mogelijk zijn leven gaan controleren, zoveel als mogelijk bepaalde risico’s
gaan uitsluiten.
