DEEL 1: GEZOND ZIJN EN BLIJVEN
1.1WAT IS GEZONDHEID? VERANDERENDE PERSPECTIEVEN
1.1.1 RELATIE TSS LICHAAM EN GEEST
- NIET KENNEN
1.1.2 BIOMEDISCH ZIEKTEMODEL
= De opvattingen dat ziekten en symptomen een achterliggende fysiologische verklaring
hebben en dat daarmee ook genezing mechanisch en rechtlijnig werkt.
Definitie van gezondheid = Afwezigheid van ziekte
Diagnose-receptmodel
Ziekte is gevolg van interne veranderingen zoals celmutaties
Medische interventies
o Wegnemen van de oorzaak/symptomen verlichten
o Grondslag van succesvolle behandelingen
Reductionistisch: concentreert zich op lichaamscellen en biochemische processen
Kritiek:
Reductionistisch: één oorzaak voor ziekte
Negeert psychologische en sociale factoren.
1.1.3 VRAAGTEKENS BIJ DUALISME: PSYCHOSOCIALE MODELLEN VOOR
GEZONDHEID EN ZIEKTE
De rol van geest op de reactie van een ziekte is cruciaal (fantoompijn/ placebo-effect)
Psychologie heeft een grote rol gespeeld in de verandering van het dualistisch
denkbeeld
- Freud heeft de term ‘onbewuste’ geest geïntroduceerd cliënt heeft fysieke
klachten maar weet niet van waar dit kom
1.1.4 BIOPSYCHOSOCIAAL ZIEKTEMODEL
= Het standpunt dat ziekten en symptomen door een combinatie van lichamelijke,
sociale, culturele en psychologische factoren kunnen worden verklaard.
Definitie van gezondheid: Integratie van biologische, psychologische en sociale
factoren.
Subjectiviteit en beleving
o Ziekte subjectieve beoordeling
o Sociale en culturele factoren beïnvloeden perceptie van ziekte.
Fantoompijn= na het verliezen van een ledemaat nog altijd pijn voelen op die plaats
terwijl het er helemaal niet is.
Positieve psychologie (Machteld huber)= positieve gezondheid (6 factoren die
impact hebben op onze gezondheid), hoe gaan we om met onze ziekte is van
groot belang
1
, WC1 De mens en gezondheid
Gezondheid is niet enkel afwezigheid van ziekte, ook veerkracht en zingeving staan
centraal.
bluezones= plekken op de wereld waar mensen gelukkig en gezond oud worden(door
bv. moestuinen, meer beweging,…), parallel met hoe onze grootouders vroeger ook
leefden
Kritiek:
Tijdsintensieve aanpak
Onduidelijkheid over de weging van verschillende aspecten.
POSITIEVE GEZONDHEID (LEERPAD)
Grondlegger Positieve Gezondheid
Machteld Huber, een voormalige huisarts, is de grondlegger van
Positieve Gezondheid. Haar eigen ziekte-ervaringen inspireerden haar om het concept te
ontwikkelen. Ze besloot samen te werken met ernstig 'beschadigde' mensen om haar
inzichten te valideren en ging later ook werken als onderzoeker, met als doel om
gezondheidsbevordering meer op de kaart te zetten.
Ze liet zich onder andere inspireren door de 'Blue Zones' zoals in bovenstaande video
werd uitgelegd.
Blue Zones zijn plaatsen waar mensen gezond lang leven meestal zonder chronische
ziekten of mentale aftakeling. Ze geven waardevolle inzichten in factoren die bijdragen
aan een gezond en lang leven.
Er zijn een aantal gemeenschappelijke leefgewoonten onder bewoners van Blue
Zones
Dieet Levensstijl Gewoonten
-Plantaardig: Voeding is -Regelmatige beweging: -Matig eten: Men eet vaak
voornamelijk plantaardig, Dagelijkse activiteiten zoals tot 80% vol.
bestaande uit groenten, wandelen, tuinieren en
fruit, peulvruchten en volle handwerk zorgen voor -Ontspanning: Dagelijkse
granen. Vlees wordt slechts constante beweging. ontspanning, zoals dutjes,
af en toe gegeten, vaak als meditatie of samenzijn met
bijgerecht of voor speciale -Sterke sociale banden: vrienden, helpt stress te
gelegenheden. Hechte relaties en een verlagen.
sterk gemeenschapsgevoel
-Gezonde vetten: Olijfolie bieden emotionele steun -Geloof en spiritualiteit:
en noten zijn de en verminderen stress. Spirituele of religieuze
voornaamste bronnen van activiteiten geven
gezonde vetten. -Doelgericht leven: Een verbondenheid en rust.
duidelijk levensdoel geeft
-Lokaal en vers: Voedsel motivatie en zingeving.
is vaak lokaal geteeld en
vers, wat zorgt voor meer
voedingswaarde.
Deze gemeenschappelijke factoren vormen een krachtige inspiratiebron voor een
gezonde levensstijl.
Hoewel de Blue Zones vaak worden gepresenteerd als gebieden waar mensen
uitzonderlijk oud en gezond worden, is daar volgens recent onderzoek van Dr. Newman
weinig bewijs voor. Hij toonde aan dat veel van de gegevens waarop deze claims zijn
2