Samenvatting Ondernemingsrecht | H1 Begrippen | Artesis Plantijn | 2026/27

Ondernemingsrecht beknopt:
H1: Begrippen + alg regelen.
 Ondernemingsrecht: regelt activiteiten van ondernemingen. ( aanvullend recht )
 Economisch recht: regelt economische activiteit.
 Handelaar: verricht daden van koophandel. ( art. 2 en 3 W.Kh. ) Om als handelaar te worden
beschouwd moet men handelen met winstoogmerk1. ( valt niet onder daden van koophandel:
landbouw, vrije beroepen, delfstoffennijverheid, zuivere ambachtsdrijverij )
 Onderneming: elke natuurlijke- of rechtspersoon die een economisch doel nastreeft. ( art. I.1, 1°
WER )
o Materieel criterium: natuurlijke persoon die een beroepsactiviteit uitoefent.
o Formeel criterium: Rechtspersoon > soort vennootschapsvorm ( bv BV, NV, VOF,…)
 Consument: ( art. I.1, 2° WER )
 Beoefenaar van vrij beroep: ( art. I.1, 14° WER )
 Verkoper: ( art. 1649bis, §2, 2° oud BW )
 WER: wetboek economisch recht.
 WVV: Wetboek van vennootschappen en verenigingen. Bronnen/nationale wetgeving.
 BW: Burgerlijk wetboek
 VEU: Verdrag betreffende Europese Unie.
 VWEU: Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie. Supranationale wetgeving
 Gewoonterecht: rechtsregels ontstaan zonder de overheid uit gewoontes.
 Handelsgebruiken: professionele en lokale gebruiken die stilzwijgend begrepen zijn.
 Alg. rechtsbeginselen: fundamentele normen die impliciet aanwezig zijn in het rechtssysteem.
 3 doelstellingen van de algemene beginselen van economisch recht:
o Vrijheid van ondernemen: iedereen is vrij om economische activiteit naar keuze uit te
oefenen.
o Bescherming van eerlijke concurrentie: elke onderneming is gehouden tot een correct
marktgedrag, er geld een algemeen verbod op oneerlijke concurrentie.
o Bescherming van consument: er zijn Europese maatregelen op het gebied van
consumentenbescherming.
 Bewijs: Boek 8.
o Enkel betwiste rh’s en feiten moeten worden bewezen.
o Vrij bewijsstelsel ( tenzij wet anders bepaalt > gereglementeerd bewijsstelsel ).
 Bijzondere bewijsregels en -middelen in ondernemingszaken:
o Het bewijs in ondernemingszaken is vrij. ( er kan bewezen worden met alle middelen van
recht )
o 2 bijzondere bewijsmiddelen die men zelf kan verschaffen:
 Boekhouding: onderneming kan eigen boekhouding als bewijs
inroepen.
 Aanvaarde factuur: schriftelijke bevestiging van schuldvordering
ingevolge levering van goederen/diensten. ( art. 8.11, §4 BW )
 Wederpartij moet kennis kunnen nemen van alg. voorwaarden
+ aanvaarden.

 Verplichtingen/ stappenplan bij start van onderneming:
o Inschrijving in kruispuntbank van ondernemingen.
1
Bedoeling om winst te realiseren.

, o Inschrijving bij sociaal verzekeringsfonds.
o Activering van BTW-nummer.
 Grondvoorwaarden voor start van ondernemingsactiviteit:
o Iedereen is vrij te ondernemen ( uitz: minderjarigen en geesteszieken )
o Je moet handelingsbekwaam zijn om handel te drijven.
 Inschrijving in Kruispuntbank van onderneming ( KBO ): is opgericht binnen FOD Economie, KMO,
Middenstand en Energie. Realisatie van administratieve verplichtingen opgelegd aan geregistreerde
entiteiten vereenvoudigen.
o Wie moet zich registreren? > Elke natuurlijke – en rechtspersoon in het Belgische recht.
o Actieve inschrijving: iedere rechtspersoon, organisatie zonder rechtspersoonlijkheid en
onderneming die in België een zetel heeft.
o Inschrijving KBO = vermoeden van de hoedanigheid van onderneming.
o In inschrijving moeten volgende gegevens staan:
 Naam ( firmanaam )
 Adressen
 Rechtsvorm
 Rechtstoestand
 Oprichtings- en stopzettingsdatum
 Identificatiegegevens van oprichters
 Economische activiteiten
 Overige basisidentificatiegegevens
 Aanduiding van toelatingen, vergunningen,…
 Website
 Bankrekeningen
o Gebruik van ondernemingsnummer:
 Uniek identificatienummer
 Vermelding op akten, facturen, brieven, gebouwen, vervoermiddelen,
deurwaardersexploot,….
o Ondernemingsloket: aanspreekpunt voor ondernemingen. ( inschrijven, informatie geven
en uittreksels afleveren ) Het ondernemingsloket is het centrale contactpunt voor
starters en bestaande ondernemingen om de administratieve formaliteiten te vervullen.
Als u een eenmanszaak begint, moet u zich eerst wenden tot een erkend
ondernemingsloket.
 Fiscale en sociale verplichtingen: als een onderneming regelmatig + zelfstandig als economische
activiteit goederen levert of diensten verricht die in het BTW-wetboek worden omschreven. Dan is
ze BTW plichtig.
 Boekhouding: aard en omvang van het bedrijf. ( art. III.82 WER ) > ondernemingen zijn
boekhoudplichtig.
o Alle verrichtingen, bezittingen, rechten, vorderingen, schulden en verplichtingen moeten
hierin opgenomen worden.
o 7 jaar bewaren.
o Jaarlijke inventaris.
o Jaarrekenig.
 Betalingsachterstand handelsverbintenissen: belangrijke oorzaak voor insolventie2. Voor transacties
tussen ondernemingen of ondernemingen en overheidsinstanties.

2
Het moment dat een onderneming niet langer financiële verrichtingen kan voldoen. = failliet.

, o Invordering: het innen van een belastingschuld of een te veel uitbetaalde uitkeringssom,
soms als gevolg van uitkeringsfraude. De invordering verloopt volgens de bepalingen van
het burgerlijk recht en niet via een bijzondere procedure zoals voor gemeente- en
provinciebelastingen.
o Conventionele modulering:
 Bescherming se – onderneming: De gerechtelijke reorganisatie biedt
ondernemingen dus bescherming tegen schuldeisers. Het doel is
ondernemingen in (dreigende) financiële moeilijkheden de kans te
geven om deze uitdagende periode te overbruggen en het
faillissement van de onderneming te vermijden.
 Beding over betaaltermijn: Met de wetswijziging die per 1 februari
2022 van kracht is geworden, mengt de wetgever zich opnieuw op het
niveau van de contractuele afspraken die ondernemingen kunnen
maken. Vanaf 1 februari 2022 bent u dus niet meer helemaal vrij om
betalingstermijnen vast te leggen.
o Verloop van invorderingsprocedure gerechtelijke invordering:
 Ingebrekestelling
 Dagvaarding
 Wachttermijn
 Inleidende zitting
 Beraadtermijn
 Vonnis
 Uitgifte
 Betekening
 Bevel tot betalen
 Verdere uitvoering
 Ondernemingsrechtbank: voor geschillen tussen ondernemingen.
o Materiële bevoegdheid:
 Vredegerecht ( art. 590 Ger.W.)
 Rechtbank 1e aanleg ( art 568 Ger.W.)
 Ondernemingsrechtbank ( art. 573-574 Ger.W.)
 Sluikwerk: sluikwerk en gebruik maken van diensten van iemand die sluikwerk verricht is verboden.
o Ieder werk dat kan worden uitgeoefend in het raam van een beroep dat behoort tot
ambacht, handel en industrie. = zwartwerk.




H2: Vennootschappen.
 Eenmanszaak: 1 natuurlijke persoon die onderneming alleen heeft. ( bv zelfstandig beroep zoals
notaris )