DEEL 1: Anamnese
Zie theorie
DEEL 2: Klinisch Onderzoek
1.1 Inleiding
Plan KO maar wees flexibel
- Kies juiste tests
- Geordend testen
o Best niet starten met provocatieve tests => hyperalgesie => vals positieve tests
- Denk na tijdens het testen
- Let op irriteerbaarheid!
o Hoog: klachten treden snel op, veel pijn en duurt langer vr deze afneemt => beperkt # tests afnemen
en eindstandig testen gaat niet
o Laag: uitvoeriger en met hogere intensiteit testen
Onderzoek moet gedaan worden als een flexibel en progressief proces geleid dr pijn en reactie op therapie vd P
1.2 Inspectie
Inleiding
3 zones:
- Hoog Cervicaal: C0-C2
- Mid Cervicaal: C3-C5
- CTO (= Cervico Thoracale Overgang): C6-T4
(in)formele inspectie
Informeel:
- Begint als P binnenkomt
- P is onbewust vd observatie
- Kijken naar:
o Arm ondersteunen (dan is er minder rek op plexus brachialis)
o Sjaal om nek warm te houden
o …
Formeel:
- Hoe kijken?
o Globaal en lokaal
o Zittend, staand,…
o Functionele demo
o Dorsaal, sagittaal en ventraal
- Naar wat kijken?
1
, o Houding of positie hoofd od nek
o Positie nek -> bekijk 3 zones
o Asymmetrie (L vs R)
o Observatie positie schouders, scapulae, curvatuur, spiervorm, -trofie (L vs R), huid (=lokaal)
o Interrelatie tss =/ regio’s
o Houding:
Adaptief= helpende -> verminderd klachten
Maladaptief= niet-helpende -> houdt klachten in stand
o Relatie met klacht P?
Bevindingen tijdens inspectie zijn enkel relevant als ze verband houden met klachten P
o Invloed van houdingsvariatie op de klachten?
Formele inspectie in zit
Vaak voorkomende houdingsvariaties:
- Ontspannen slump houding
- Upright sitting (vanuit lumbaal en/of thoracaal)
- Slumped thorax en voorwaartse hoofdpositie
- Upright sitting en voorwaartse hoofdpositie
- Combi’s vd bovenstaande houdingen
Variatie van houdingen is belangrijk
Neutrale curvatuur =/ juiste houding
P in zijn geheel observeren
- Ook positie bekken
- Want: vaak begint het ih bekken en uit het zich id nek
Aandachtspunten in zit
Zie boek p. 33-34
Knikpunt:
- Let op typerende huidplooi
- Op die plaats is wervel heel flexibel en daarboven is een stijve zone, eronder een bump
Iets gevonden => Komen bevinden ook terug op andere vlakken?
Hele WK en bekken:
- Interrelaties!
- Lumbale WK en bekken
- Pelvis: anterieure of posterieure tilt?
- Gewoonte- vs aangepaste houding
o Als je iets ziet moet je eerst kijken of dit veranderd als je de zitpositie veranderd
- Motivatie tot aangepaste houding
Aandachtspunten in stand
Zie boek p. 35
2
,Ademhaling
Evalueer tijdens rustige ah
- Niet zeggen dat je het gaat doen
- Ah tellen (30s)
- Eventueel als T bijsturen rond diafragma
Waar naar kijken?
- Vorm thorax
o Verkleinen: longatelectase, pneumonectomie, long-tuberculose,…
o Vergroten: pneumothorax, pleuritis,…
o Kijken vanaf voeteinde nr infra-claviculaire streek -> abnormale welving of afplatting?
- Adembeweging
o 3 types: flank, top en abdominaal normaal: buik en borstkas zetten uit bij uitademing
o Frequentie
Normaal: 10-20 per minuut
Tachypneu= toename
Dr daling ademteugvolume
Pneumonie, longoedeem -en fibrose
Bradypneu= afname
Langzame ah
Bij hersenletsels
o Duur: toename bij obstructie
o Verhoogde ademarbeid
Inspiratoire intrekkingen in ruimtes boven sleutelbeen, borstbeen en tss ribben
Voelbare samentrekking vd scaleni en scm
Afwijkend bij bep populaties:
- MSK => hyperventilatie
- Inflammatoir => Bechterew/ Spondylitis ankylosans
- Respiratoir => COPD
Positie:
- Meestal in lig = makkelijkste
o Knieën gebogen of knierol
- Daarna functioneler: zit en stand
Leer P abdominale en flank AH indien nodig
- Auditieve FB
o “Buik laten uitzetten bij inademen”
o “borstkas ontspannen houden”
- Tactiele FB T en P
o 1 hand van P op borst (die moet stil blijven), 1 hand op buik en die mag wel bewegen
o
- Tactiele FB P in functionele positie
- Van rustige naar onrustige omgeving
3
, Huid
- Kleur:
o Wit: ischemie
o Rood: inflammatie, autonoom
o Blauw: cyanose
- Hematomen: blauwe plekken,…
- Verdikkingen: cystes, tumoren,…
- Autonome tekens: zweterig, haargroei (als orthosympatisch zs te veel werkt)
Musculatuur
Volume:
- Hypertrofie
- Atrofie
o Compressieneuropathie
o Deconditionering/disuse
Hematomen in cervicale en scapulothoracale musculatuur -> cave: uiteraard niet enkel dr musculatuur
1.3 Palpatie
Evalueer:
- (herkenbare) pijn
- Irriteerbaarheid/ sensitisatie
- Vorm- en weefselverandering
P in ruglig
Hoe? Zie hb p. 45-55
Anterieur
Naast P staan en met 1 hand achterzijde vd nek ondersteunen
Benige structuren Weke delen
Os hyoideum Anterieure driehoek
Larynx: m. scm
- Cartilago thyroidea Pulsaties a. carotis communis
- Cartilago cricoidea Fossa supraclavicularis (m. platysma loopt hierover)
- Tuberculum caroticum -> cave: a. carotis
communis
Posterieur
Aan hoofdeinde vd tafel staan, met beide handen een kommetje vormen en vingertoppen thv middellijn plaatsen
Benige structuren Weke delen
Protuberantia occipitalis externa Lig. nuchae superior
Linea nuchae superior Posterieure driehoek
Processus mastoideus Mm scaleni
Processi spinosi (PS) C2-T1 Vascular-nerve bundle
4
Zie theorie
DEEL 2: Klinisch Onderzoek
1.1 Inleiding
Plan KO maar wees flexibel
- Kies juiste tests
- Geordend testen
o Best niet starten met provocatieve tests => hyperalgesie => vals positieve tests
- Denk na tijdens het testen
- Let op irriteerbaarheid!
o Hoog: klachten treden snel op, veel pijn en duurt langer vr deze afneemt => beperkt # tests afnemen
en eindstandig testen gaat niet
o Laag: uitvoeriger en met hogere intensiteit testen
Onderzoek moet gedaan worden als een flexibel en progressief proces geleid dr pijn en reactie op therapie vd P
1.2 Inspectie
Inleiding
3 zones:
- Hoog Cervicaal: C0-C2
- Mid Cervicaal: C3-C5
- CTO (= Cervico Thoracale Overgang): C6-T4
(in)formele inspectie
Informeel:
- Begint als P binnenkomt
- P is onbewust vd observatie
- Kijken naar:
o Arm ondersteunen (dan is er minder rek op plexus brachialis)
o Sjaal om nek warm te houden
o …
Formeel:
- Hoe kijken?
o Globaal en lokaal
o Zittend, staand,…
o Functionele demo
o Dorsaal, sagittaal en ventraal
- Naar wat kijken?
1
, o Houding of positie hoofd od nek
o Positie nek -> bekijk 3 zones
o Asymmetrie (L vs R)
o Observatie positie schouders, scapulae, curvatuur, spiervorm, -trofie (L vs R), huid (=lokaal)
o Interrelatie tss =/ regio’s
o Houding:
Adaptief= helpende -> verminderd klachten
Maladaptief= niet-helpende -> houdt klachten in stand
o Relatie met klacht P?
Bevindingen tijdens inspectie zijn enkel relevant als ze verband houden met klachten P
o Invloed van houdingsvariatie op de klachten?
Formele inspectie in zit
Vaak voorkomende houdingsvariaties:
- Ontspannen slump houding
- Upright sitting (vanuit lumbaal en/of thoracaal)
- Slumped thorax en voorwaartse hoofdpositie
- Upright sitting en voorwaartse hoofdpositie
- Combi’s vd bovenstaande houdingen
Variatie van houdingen is belangrijk
Neutrale curvatuur =/ juiste houding
P in zijn geheel observeren
- Ook positie bekken
- Want: vaak begint het ih bekken en uit het zich id nek
Aandachtspunten in zit
Zie boek p. 33-34
Knikpunt:
- Let op typerende huidplooi
- Op die plaats is wervel heel flexibel en daarboven is een stijve zone, eronder een bump
Iets gevonden => Komen bevinden ook terug op andere vlakken?
Hele WK en bekken:
- Interrelaties!
- Lumbale WK en bekken
- Pelvis: anterieure of posterieure tilt?
- Gewoonte- vs aangepaste houding
o Als je iets ziet moet je eerst kijken of dit veranderd als je de zitpositie veranderd
- Motivatie tot aangepaste houding
Aandachtspunten in stand
Zie boek p. 35
2
,Ademhaling
Evalueer tijdens rustige ah
- Niet zeggen dat je het gaat doen
- Ah tellen (30s)
- Eventueel als T bijsturen rond diafragma
Waar naar kijken?
- Vorm thorax
o Verkleinen: longatelectase, pneumonectomie, long-tuberculose,…
o Vergroten: pneumothorax, pleuritis,…
o Kijken vanaf voeteinde nr infra-claviculaire streek -> abnormale welving of afplatting?
- Adembeweging
o 3 types: flank, top en abdominaal normaal: buik en borstkas zetten uit bij uitademing
o Frequentie
Normaal: 10-20 per minuut
Tachypneu= toename
Dr daling ademteugvolume
Pneumonie, longoedeem -en fibrose
Bradypneu= afname
Langzame ah
Bij hersenletsels
o Duur: toename bij obstructie
o Verhoogde ademarbeid
Inspiratoire intrekkingen in ruimtes boven sleutelbeen, borstbeen en tss ribben
Voelbare samentrekking vd scaleni en scm
Afwijkend bij bep populaties:
- MSK => hyperventilatie
- Inflammatoir => Bechterew/ Spondylitis ankylosans
- Respiratoir => COPD
Positie:
- Meestal in lig = makkelijkste
o Knieën gebogen of knierol
- Daarna functioneler: zit en stand
Leer P abdominale en flank AH indien nodig
- Auditieve FB
o “Buik laten uitzetten bij inademen”
o “borstkas ontspannen houden”
- Tactiele FB T en P
o 1 hand van P op borst (die moet stil blijven), 1 hand op buik en die mag wel bewegen
o
- Tactiele FB P in functionele positie
- Van rustige naar onrustige omgeving
3
, Huid
- Kleur:
o Wit: ischemie
o Rood: inflammatie, autonoom
o Blauw: cyanose
- Hematomen: blauwe plekken,…
- Verdikkingen: cystes, tumoren,…
- Autonome tekens: zweterig, haargroei (als orthosympatisch zs te veel werkt)
Musculatuur
Volume:
- Hypertrofie
- Atrofie
o Compressieneuropathie
o Deconditionering/disuse
Hematomen in cervicale en scapulothoracale musculatuur -> cave: uiteraard niet enkel dr musculatuur
1.3 Palpatie
Evalueer:
- (herkenbare) pijn
- Irriteerbaarheid/ sensitisatie
- Vorm- en weefselverandering
P in ruglig
Hoe? Zie hb p. 45-55
Anterieur
Naast P staan en met 1 hand achterzijde vd nek ondersteunen
Benige structuren Weke delen
Os hyoideum Anterieure driehoek
Larynx: m. scm
- Cartilago thyroidea Pulsaties a. carotis communis
- Cartilago cricoidea Fossa supraclavicularis (m. platysma loopt hierover)
- Tuberculum caroticum -> cave: a. carotis
communis
Posterieur
Aan hoofdeinde vd tafel staan, met beide handen een kommetje vormen en vingertoppen thv middellijn plaatsen
Benige structuren Weke delen
Protuberantia occipitalis externa Lig. nuchae superior
Linea nuchae superior Posterieure driehoek
Processus mastoideus Mm scaleni
Processi spinosi (PS) C2-T1 Vascular-nerve bundle
4
