1
Hulpbronne: DBE NOV 2020, 2021, 2022, 2023. EC NOV 2023
Belangrik:
Hierdie studienotas word jaarliks hersien en opgedateer om in lyn te wees met die CAPS-
kurrikulum en huidige eksamenvereistes.
Hulle is ontwerp om leerders te help:
• Verstaan Sleutelkonsepte
• Oefen eksamenstylvrae
• Identifiseer belangrike temas en patrone in assesserings
Om te verseker dat leerders met die mees relevante en op datum inhoud werk, word ouers en
leerders aangemoedig om te bevestig dat hulle die nuutste weergawe van die notas gebruik. As
jy onseker is of jy die nuutste weergawe het, kontak my gerus by:
Hoe om hierdie boekie te gebruik
1. Werk elke vraag self uit voordat jy na die memorandum kyk.
2. Merk jou werk eerlik.
3. Hersien enige fout onmiddellik.
4. Fokus op patrone in die vrae.
5. Gebruik hierdie boekie saam met jou klasnotas en handboek.
6. Voltooi die vrae sonder hulp voordat jy die oplossings raadpleeg.
Neem asseblief kennis dat hierdie notas saamgestel word as 'n gestruktureerde
studiehulpmiddel vir eksamenvoorbereiding en nie die voorgeskrewe handboek of
klaskamerinstruksie vervang nie.BEELDE: Canva en KI Gegenereer
Sterkte, Juffrou Ansie
© 2026 Juffrou Ansie Studienotas. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming
gereproduseer of versprei word nie.
, 2
INHOUD
Finansies 2
Inkomste, uitgawes, wins/verlies, inkomste- en uitgawestate en begrotings. 2
Kosteprys, verkoopprys en wins % 8
Rente, lenings en bankrekeninge 16
Inflasie en waardeverandering 19
Meting 28
Kaartwerk en Planne 30
Kaartskaal en afstande 30
Bouplanne en uitlegplanne (huise, vloere, ontwerpe) 33
Modelle en Verpakking (3D-Objekte) 45
Integrasie / Hersiening 56
Finansies
Inkomste, uitgawes, wins/verlies, inkomste- en uitgawestate en
begrotings.
VRAAG 1
1.1 Sipho werk elke Saterdag by 'n fietsverhuringswinkel om geld te spaar vir 'n skooltoer.
Sipho neem die volgende inligting op:
TABEL 1: Inkomste uit fietsverhuring
Maand Maart April Mei Junie Julie Augustus
Aantal fietse wat gehuur
12 18 C 30 24 36
is
Inkomste (in Rand) 540 810 1 080 1 350 D 1 620
Gebruik die tabel om die volgende vrae te beantwoord.
1.1.1. Definieer die term inkomste. (2)
1.1.2. Voltooi die volgende formule om die totale inkomste wat ontvang is, te bereken.
Inkomste (in Rand) = __________ × __________ (2)
1.1.3. Is dit 'n voorbeeld van direkte eweredigheid of omgekeerde eweredigheid?
© 2026 Juffrou Ansie Studienotas. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming
gereproduseer of versprei word nie.
, 3
Gee 'n rede vir jou antwoord. (2)
1.1.4. Bereken die ontbrekende waardes C en D in die tabel. (4)
Dus: C = 24 D = R1 080 (4)
24 × 45 = R1 080
30 × 45 = R1 350
OF
Bereken D: 24 × 45 = R1 080
Bereken C: 1 080 ÷ 45 = 24 fietse
1.1.4. Bepaal eers die inkomste wat per fiets verdien word: R540 ÷ 12 = R45 per fiets
ook teen 'n konstante tempo toe. (2)
Rede: Soos die aantal fietse wat gehuur word toeneem, neem die inkomste
1.1.3. Direkte eweredigheid
1.1.2. Inkomste (in Rand) = Aantal fietse gehuur × Inkomste per fiets. (2)
dienste wat gelewer word. (2)
1.1.1. Inkomste is die geld wat verdien of ontvang word vir werk wat gedoen is of
________________________________________________________________
1.2 Die lewenskoste het in baie provinsies gestyg. Die inkomste wat
werkers ontvang, is soms nie genoeg om hul maandelikse
uitgawes te dek nie.
Verwys na BYLAE B en beantwoord die vrae wat volg.
BYLAE B: Maandelikse Inkomste en Uitgawes in verskillende Suid-Afrikaanse dorpe
1.2.1 Bepaal die verskil in inkomste tussen die mense wat in Durban Suid en Kimberley Oos
woon. (2)
1.2.2 Watter dorp het die laagste uitgawes gehad? (2)
1.2.3 Bepaal die implikasies van uitgawes wat inkomste oorskry. (2)
1.2.4 Sal 'n salarisverhoging 'n impak hê op belastingbetalings? Verduidelik jou antwoord. (3)
1.2.5 Bepaal die persentasie verskil tussen die inkomste en uitgawes van mense wat in
Bloemfontein-Oos woon. 51 250
Persentasie verskil = = 5,95%
3050
Verskil = 54 300 − 51 250 = 3 050 1.2.5
word.
omdat belasting gebaseer is op inkomste wat verdien
Ja. 'n Hoër salaris kan lei tot hoër belastingbetalings 1.2.4
moet leen.
Minder geld beskikbaar as uitgawes. / Mag dalk geld 1.2.3
Kimberley Oos 1.2.2
Verskil = 58 400 − 39 800 = R18 600 1.2.1
VRAAG ANTWOORD
© 2026 Juffrou Ansie Studienotas. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming
gereproduseer of versprei word nie.
, 4
___________________________________________________________
1.3
Die onderstaande tabel toon die Nasionale Behuisingsbegroting en
Gemeenskapsontwikkelingsbegroting van Suid-Afrika vir 2025/2026.
TABEL 1: NASIONALE BEHUISINGS- EN
GEMEENSKAPSONTWIKKELINGSBEGROTING VAN SUID-AFRIKA VIR
2025/2026
NATIONAL HOUSING BUDGET COMMUNITY DEVELOPMENT
Amount Amount
(IN RAND) BUDGET (IN RAND)
Housing construction 265,4 billion Community centres 35,8 billion
Water and sanitation 198,6 billion Sports facilities 22,4 billion
Roads and transport 182,3 billion Youth development 18,6 billion
Municipal administration 75,5 billion Community administration 12,7 billion
Electricity infrastructure 143,2 billion Skills programmes 15,5 billion
Environmental services 126,8 billion Social upliftment projects 10,5 billion
Community development 115,5 billion Other 8,0 billion
Gebruik TABEL 1 hierbo om die volgende vrae te beantwoord.
1.3.1 Watter van die bedrae hieronder verteenwoordig die begroting wat aan behuisingsbou
toegewys is?
A 26 540 000
B 265 400 000
C 265 400 000 000
D 26 540 000 000 000 (2)
1.3.2 Verduidelik die term begroting binne die bogenoemde konteks. (2)
1.3.3 Skryf die item neer wat die derde meeste geld uit die gemeenskapsontwikkeling begroting
ontvang. (2)
1.3.4 Bereken die persentasie van die totale gemeenskapsontwikkeling begroting wat aan
Vaardigheidsprogramme toegewys word. (3)
© 2026 Juffrou Ansie Studienotas. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming
gereproduseer of versprei word nie.
Hulpbronne: DBE NOV 2020, 2021, 2022, 2023. EC NOV 2023
Belangrik:
Hierdie studienotas word jaarliks hersien en opgedateer om in lyn te wees met die CAPS-
kurrikulum en huidige eksamenvereistes.
Hulle is ontwerp om leerders te help:
• Verstaan Sleutelkonsepte
• Oefen eksamenstylvrae
• Identifiseer belangrike temas en patrone in assesserings
Om te verseker dat leerders met die mees relevante en op datum inhoud werk, word ouers en
leerders aangemoedig om te bevestig dat hulle die nuutste weergawe van die notas gebruik. As
jy onseker is of jy die nuutste weergawe het, kontak my gerus by:
Hoe om hierdie boekie te gebruik
1. Werk elke vraag self uit voordat jy na die memorandum kyk.
2. Merk jou werk eerlik.
3. Hersien enige fout onmiddellik.
4. Fokus op patrone in die vrae.
5. Gebruik hierdie boekie saam met jou klasnotas en handboek.
6. Voltooi die vrae sonder hulp voordat jy die oplossings raadpleeg.
Neem asseblief kennis dat hierdie notas saamgestel word as 'n gestruktureerde
studiehulpmiddel vir eksamenvoorbereiding en nie die voorgeskrewe handboek of
klaskamerinstruksie vervang nie.BEELDE: Canva en KI Gegenereer
Sterkte, Juffrou Ansie
© 2026 Juffrou Ansie Studienotas. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming
gereproduseer of versprei word nie.
, 2
INHOUD
Finansies 2
Inkomste, uitgawes, wins/verlies, inkomste- en uitgawestate en begrotings. 2
Kosteprys, verkoopprys en wins % 8
Rente, lenings en bankrekeninge 16
Inflasie en waardeverandering 19
Meting 28
Kaartwerk en Planne 30
Kaartskaal en afstande 30
Bouplanne en uitlegplanne (huise, vloere, ontwerpe) 33
Modelle en Verpakking (3D-Objekte) 45
Integrasie / Hersiening 56
Finansies
Inkomste, uitgawes, wins/verlies, inkomste- en uitgawestate en
begrotings.
VRAAG 1
1.1 Sipho werk elke Saterdag by 'n fietsverhuringswinkel om geld te spaar vir 'n skooltoer.
Sipho neem die volgende inligting op:
TABEL 1: Inkomste uit fietsverhuring
Maand Maart April Mei Junie Julie Augustus
Aantal fietse wat gehuur
12 18 C 30 24 36
is
Inkomste (in Rand) 540 810 1 080 1 350 D 1 620
Gebruik die tabel om die volgende vrae te beantwoord.
1.1.1. Definieer die term inkomste. (2)
1.1.2. Voltooi die volgende formule om die totale inkomste wat ontvang is, te bereken.
Inkomste (in Rand) = __________ × __________ (2)
1.1.3. Is dit 'n voorbeeld van direkte eweredigheid of omgekeerde eweredigheid?
© 2026 Juffrou Ansie Studienotas. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming
gereproduseer of versprei word nie.
, 3
Gee 'n rede vir jou antwoord. (2)
1.1.4. Bereken die ontbrekende waardes C en D in die tabel. (4)
Dus: C = 24 D = R1 080 (4)
24 × 45 = R1 080
30 × 45 = R1 350
OF
Bereken D: 24 × 45 = R1 080
Bereken C: 1 080 ÷ 45 = 24 fietse
1.1.4. Bepaal eers die inkomste wat per fiets verdien word: R540 ÷ 12 = R45 per fiets
ook teen 'n konstante tempo toe. (2)
Rede: Soos die aantal fietse wat gehuur word toeneem, neem die inkomste
1.1.3. Direkte eweredigheid
1.1.2. Inkomste (in Rand) = Aantal fietse gehuur × Inkomste per fiets. (2)
dienste wat gelewer word. (2)
1.1.1. Inkomste is die geld wat verdien of ontvang word vir werk wat gedoen is of
________________________________________________________________
1.2 Die lewenskoste het in baie provinsies gestyg. Die inkomste wat
werkers ontvang, is soms nie genoeg om hul maandelikse
uitgawes te dek nie.
Verwys na BYLAE B en beantwoord die vrae wat volg.
BYLAE B: Maandelikse Inkomste en Uitgawes in verskillende Suid-Afrikaanse dorpe
1.2.1 Bepaal die verskil in inkomste tussen die mense wat in Durban Suid en Kimberley Oos
woon. (2)
1.2.2 Watter dorp het die laagste uitgawes gehad? (2)
1.2.3 Bepaal die implikasies van uitgawes wat inkomste oorskry. (2)
1.2.4 Sal 'n salarisverhoging 'n impak hê op belastingbetalings? Verduidelik jou antwoord. (3)
1.2.5 Bepaal die persentasie verskil tussen die inkomste en uitgawes van mense wat in
Bloemfontein-Oos woon. 51 250
Persentasie verskil = = 5,95%
3050
Verskil = 54 300 − 51 250 = 3 050 1.2.5
word.
omdat belasting gebaseer is op inkomste wat verdien
Ja. 'n Hoër salaris kan lei tot hoër belastingbetalings 1.2.4
moet leen.
Minder geld beskikbaar as uitgawes. / Mag dalk geld 1.2.3
Kimberley Oos 1.2.2
Verskil = 58 400 − 39 800 = R18 600 1.2.1
VRAAG ANTWOORD
© 2026 Juffrou Ansie Studienotas. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming
gereproduseer of versprei word nie.
, 4
___________________________________________________________
1.3
Die onderstaande tabel toon die Nasionale Behuisingsbegroting en
Gemeenskapsontwikkelingsbegroting van Suid-Afrika vir 2025/2026.
TABEL 1: NASIONALE BEHUISINGS- EN
GEMEENSKAPSONTWIKKELINGSBEGROTING VAN SUID-AFRIKA VIR
2025/2026
NATIONAL HOUSING BUDGET COMMUNITY DEVELOPMENT
Amount Amount
(IN RAND) BUDGET (IN RAND)
Housing construction 265,4 billion Community centres 35,8 billion
Water and sanitation 198,6 billion Sports facilities 22,4 billion
Roads and transport 182,3 billion Youth development 18,6 billion
Municipal administration 75,5 billion Community administration 12,7 billion
Electricity infrastructure 143,2 billion Skills programmes 15,5 billion
Environmental services 126,8 billion Social upliftment projects 10,5 billion
Community development 115,5 billion Other 8,0 billion
Gebruik TABEL 1 hierbo om die volgende vrae te beantwoord.
1.3.1 Watter van die bedrae hieronder verteenwoordig die begroting wat aan behuisingsbou
toegewys is?
A 26 540 000
B 265 400 000
C 265 400 000 000
D 26 540 000 000 000 (2)
1.3.2 Verduidelik die term begroting binne die bogenoemde konteks. (2)
1.3.3 Skryf die item neer wat die derde meeste geld uit die gemeenskapsontwikkeling begroting
ontvang. (2)
1.3.4 Bereken die persentasie van die totale gemeenskapsontwikkeling begroting wat aan
Vaardigheidsprogramme toegewys word. (3)
© 2026 Juffrou Ansie Studienotas. Alle regte voorbehou. Hierdie materiaal mag nie sonder skriftelike toestemming
gereproduseer of versprei word nie.
