HOOFDSTUK 19: HET VOORTPLANTINGSSTELSEL
KEYPOINTS VAN DIT HOOFDSTUK
19.0) Mitotische en meiotische deling
a) mitotische en meiotische deling
Mitose: celdeling met als doel groei, vervanging en herstel van de cel. Bij de mitose
ontstaat na één mitostische deling uit één diploide moedercel (2n) twee diploide
dochtercellen (2n) die ook weer gewoon 46 chromosomen bevatten.
Meiose: reductiedeling met als doel het vormen van geslachtscellen. Bij de meiose
ontstaan uit één diploide cel (2n) met 46 chromosomen na twee meiostische
delingen haploide dochtercellen (n) met maar 23 chromosomen.
Omdat na de bevruchting van een eicel (23 chromosomen) door een zaadcel (23
chromosomen) een eerste lichaamscel ontstaat die 46 chromosomen bevat.
b) Welke drie verschillen zijn er tussen de meiotische deling bij
vrouwen en bij mannen?
Verschil in de tijdstip van de rijping van de geslachtscellen
De oögenese bij vrouw begint bij de foetus. Het proces gaat in pauze en
herneemt vanaf de puberteit. De uiteindelijke afrindongvan de meiose komt
er pas bij de bevruchting van de eicel door de zaadcel. Een eicel is dus onrijp
tijdens de eisprong rijpt dus pas volledig na de bevruchting.
De spermatogenese bij de man begin bij de puberteit en neemt gene pauze.
De volledige meiose vindt plaats in de testiskanaaltjes. De rijpe zaadcellen
worden bewaard in de epididymis (bijbal) en in de ductus deferens
(zaadleider) tot aan het moment van de ejaculatie (zaadlozing).
Verschil in totaal aantal geslachtscellen
De vrouw heeft al haar eicellen al gemaakt voor haar eigen geboorte en
geeft telkens 1 eicel af per menstruatiecyclus en dat tot alle eicellen
opgebruikt zijn (menopauze). Er is een beperkt aantal eicellen.
Vanaf zijn puberteit blijft de man gedurende het ganse leven zaadcellen
produceren. Per dag maakt het lichaam van een volwassen man tussen de
75 miljoen en 150 miljoen zaadcellen aan. Vanaf de aanmaak van de
zaadcellen bij de meiotische deling tot aan de volledige rijping ervan, duurt
het proces ongeveer 10 weken.
Verschil in eindresultaat:
, Bij de vrouw: 4 dochtercellen: 1 mature eicel en 3 niet-functionele
poollichaampjes.
Bij de man: 3 dochtercellen: 4 mature spermatiden
19.2) De vorming van spermatocyten (spermatogenese) vindt plaats in de
testes; de hormonale as van de hypothalamus, de hypofyse en de testes
regelen de voorplantingsfuncties bij de man.
a) De anatomische structuren van het mannelijke voortplantingsstelsel
KEYPOINTS VAN DIT HOOFDSTUK
19.0) Mitotische en meiotische deling
a) mitotische en meiotische deling
Mitose: celdeling met als doel groei, vervanging en herstel van de cel. Bij de mitose
ontstaat na één mitostische deling uit één diploide moedercel (2n) twee diploide
dochtercellen (2n) die ook weer gewoon 46 chromosomen bevatten.
Meiose: reductiedeling met als doel het vormen van geslachtscellen. Bij de meiose
ontstaan uit één diploide cel (2n) met 46 chromosomen na twee meiostische
delingen haploide dochtercellen (n) met maar 23 chromosomen.
Omdat na de bevruchting van een eicel (23 chromosomen) door een zaadcel (23
chromosomen) een eerste lichaamscel ontstaat die 46 chromosomen bevat.
b) Welke drie verschillen zijn er tussen de meiotische deling bij
vrouwen en bij mannen?
Verschil in de tijdstip van de rijping van de geslachtscellen
De oögenese bij vrouw begint bij de foetus. Het proces gaat in pauze en
herneemt vanaf de puberteit. De uiteindelijke afrindongvan de meiose komt
er pas bij de bevruchting van de eicel door de zaadcel. Een eicel is dus onrijp
tijdens de eisprong rijpt dus pas volledig na de bevruchting.
De spermatogenese bij de man begin bij de puberteit en neemt gene pauze.
De volledige meiose vindt plaats in de testiskanaaltjes. De rijpe zaadcellen
worden bewaard in de epididymis (bijbal) en in de ductus deferens
(zaadleider) tot aan het moment van de ejaculatie (zaadlozing).
Verschil in totaal aantal geslachtscellen
De vrouw heeft al haar eicellen al gemaakt voor haar eigen geboorte en
geeft telkens 1 eicel af per menstruatiecyclus en dat tot alle eicellen
opgebruikt zijn (menopauze). Er is een beperkt aantal eicellen.
Vanaf zijn puberteit blijft de man gedurende het ganse leven zaadcellen
produceren. Per dag maakt het lichaam van een volwassen man tussen de
75 miljoen en 150 miljoen zaadcellen aan. Vanaf de aanmaak van de
zaadcellen bij de meiotische deling tot aan de volledige rijping ervan, duurt
het proces ongeveer 10 weken.
Verschil in eindresultaat:
, Bij de vrouw: 4 dochtercellen: 1 mature eicel en 3 niet-functionele
poollichaampjes.
Bij de man: 3 dochtercellen: 4 mature spermatiden
19.2) De vorming van spermatocyten (spermatogenese) vindt plaats in de
testes; de hormonale as van de hypothalamus, de hypofyse en de testes
regelen de voorplantingsfuncties bij de man.
a) De anatomische structuren van het mannelijke voortplantingsstelsel
