hfst latijn ned
1 juridica juridische zaken
1 in concreto
2 Ubi societas ubi ius waar een samenleving is, is recht
2.11 Nemo judex in sua causa niemand is rechter in de eigen zaak, het zelf voor eigen rechter
spelen en rechten afdwingen is verboden
3 lex talionis vergeldingsrecht
3 codex Justinianus 1 VD 3 delen Corpus Iuris Civilis
3 Digesta Pandectae, Digesten 1vd3 delen Corpus Iuris Civilis
3 Pandectae Digesta, Digesten, 1vd3 delen Corpus Iuris Civilis
3 Institutiones Instituten 1vd 3 delen Corpus Iuris Civilis 4 bewerkte
leerboeken gebaseerd op geschriften v Gaius
3 constitutiones keizerlijke verordeningen
3 actiones Gaius maakte indeling vh recht volgens personen, zaken,
verbintenissen en actiones
3 ius commune het recht dat gemeenschappelijk was in Europa
3 trias politica leer v Montesquieu, schetste in zijn 'De l'esprit des lois' in 1748
een staatrichting met 3 staatsmachten trias politica = drie
algemene functies vd staat; wg, uv, rs
3 secta groep v volgers
3 Curia Regis hofraad, King's Council, bestaande uit kerkl&wereldlk
vooraanstaanden&vorstelijke hofbeambten, die de koning
overal volgden op zijn reizen door het land
3 ad hoc voor dit specifieke doel
3 ubi remedium, ibi ius remedies precede rights;no writ no right, naar gelang
rechtsproblemen ontstonden, werden forms of action en writs
ontwikkeld
3 ubi ius, ibi remedium bij continentaal rechtsdenken, eerst op systematische wijze
alle rechten en plichten vastleggen, eens die geken zijn, kan
men altijd verhaal halen bij de rechter
3 aequitas van deze Romeinsrechtelijke benaming is equity (equity law)
afgeleid
3 stare decisis et quieta non volharden in datgene wat is besloten, en datgene wat tot rust
movere gekomen is niet meer bewegen
3 ratio decidendi reden van zijn rechterlijke beslissing
5 summa divisio onderscheid tssn publiekrecht en privaatrecht
6.9 de lege lata in het licht vh thans geldend recht, op basis van het gegeven
recht
6.9 de lege ferenda in het licht vh recht dat id toekomst wenselijk is, 'idealieter zou
het zo zijn' (mening, is niet echt zo)
7 Error communis facit ius. onoverwinnelijke dwaling, wetgever aanvaard dat burger 'in
rechte' mag dwalen wanneer uit concrete omsheden blijkt dat
elk norm,voorz&red pers in = omhden zou dwalen over de
strafbaarheid ve handeling, burger leeft in beginsel het recht
na behoudens een onoverkomelijke dwaling
7 nullum crimen, nulla poena sine strikt legaliteitsbeginsel in het strafrecht, vereist dat de
lege (7p119) wetgever de strafbare feiten voldoende precies bepaald
7 dies a quo dag van publicatie
7 dies ad quem laatste dag van die wachttermijn (10d na publicatie
staatsblad), datum van inwerkingtreding nieuwe wet
7 pacta sunt servanda staten houden zich aan hun verdrageingsverplichtingen,
overeenkomsten moeten w nageleefd, soevereiniteit v staten
is beperkt door de groei vh internationale recht, dat
verbindend is vr staten
7 lex superior derogat legi inferiori 'de hogere wet stelt de lagere buiten werking', de hogere wet
gaat voor op de lagere wet
7 inter partes als iets inter partes geldt, geldt dit alleen voor de betrokken
partijen
7 erga omnes geldend voor iedereen, tegenover iedereen
7 lex posterior derogat priori de latere wet heft de eerdere wet op, latere regel heft de
eerdere op, indien hij ermee strijdig is
7 juncto in samenhang met
7 ultra vires buiten de bevoegdheid een norm die is aangenomen met
miskenning vd bevoegdheidsregels is ultra vires, buiten de
bevoegdheid
7 nullum crimen, nulla poena, sine strafrechtelijk beginsel, geen misdrijf en geen straf zonder
lege voorafgaande wet
7 lex specialis legi generali derogat wet die een meer bijzondere regeling inhoudt, heft de wet met
de meer algemene regeling op
7 legi speciali per generalem non de wet met een meer algemene inhoud heft de wet met een
derogatur meer bijzondere inhoud niet op
7 lex rei sitae de zakelijke rechten ve goed w beheerst door recht vd Staat op
wiens grodgebied dit goed zich bevindt op het tijdstip dat zij w
ingeroepen
7.11 Nemo censetur ignorare legem. niemand is geacht de wet niet te kennen. Te frequente
wijzigingen aan de wet maken dit steeds irreëler en brengen
het vert vd burger id wetgeving ih gedrang
8 Interpretatio cessat in cclaris duidelijke wettekst behoeft geen interpretatie
8 prima facie op het eerste gezicht
8 telos (Grieks) doel
8 a fortiori argument a fortiori;des te meer, verzwarend, als iets geldt in als een minderjarige
een zwakkere situatie, dan zeker in een sterkere geen contract mag
(systematische interpretatie leverd argument op) sluiten, mag een 10-
jarige dat zeker niet
1 juridica juridische zaken
1 in concreto
2 Ubi societas ubi ius waar een samenleving is, is recht
2.11 Nemo judex in sua causa niemand is rechter in de eigen zaak, het zelf voor eigen rechter
spelen en rechten afdwingen is verboden
3 lex talionis vergeldingsrecht
3 codex Justinianus 1 VD 3 delen Corpus Iuris Civilis
3 Digesta Pandectae, Digesten 1vd3 delen Corpus Iuris Civilis
3 Pandectae Digesta, Digesten, 1vd3 delen Corpus Iuris Civilis
3 Institutiones Instituten 1vd 3 delen Corpus Iuris Civilis 4 bewerkte
leerboeken gebaseerd op geschriften v Gaius
3 constitutiones keizerlijke verordeningen
3 actiones Gaius maakte indeling vh recht volgens personen, zaken,
verbintenissen en actiones
3 ius commune het recht dat gemeenschappelijk was in Europa
3 trias politica leer v Montesquieu, schetste in zijn 'De l'esprit des lois' in 1748
een staatrichting met 3 staatsmachten trias politica = drie
algemene functies vd staat; wg, uv, rs
3 secta groep v volgers
3 Curia Regis hofraad, King's Council, bestaande uit kerkl&wereldlk
vooraanstaanden&vorstelijke hofbeambten, die de koning
overal volgden op zijn reizen door het land
3 ad hoc voor dit specifieke doel
3 ubi remedium, ibi ius remedies precede rights;no writ no right, naar gelang
rechtsproblemen ontstonden, werden forms of action en writs
ontwikkeld
3 ubi ius, ibi remedium bij continentaal rechtsdenken, eerst op systematische wijze
alle rechten en plichten vastleggen, eens die geken zijn, kan
men altijd verhaal halen bij de rechter
3 aequitas van deze Romeinsrechtelijke benaming is equity (equity law)
afgeleid
3 stare decisis et quieta non volharden in datgene wat is besloten, en datgene wat tot rust
movere gekomen is niet meer bewegen
3 ratio decidendi reden van zijn rechterlijke beslissing
5 summa divisio onderscheid tssn publiekrecht en privaatrecht
6.9 de lege lata in het licht vh thans geldend recht, op basis van het gegeven
recht
6.9 de lege ferenda in het licht vh recht dat id toekomst wenselijk is, 'idealieter zou
het zo zijn' (mening, is niet echt zo)
7 Error communis facit ius. onoverwinnelijke dwaling, wetgever aanvaard dat burger 'in
rechte' mag dwalen wanneer uit concrete omsheden blijkt dat
elk norm,voorz&red pers in = omhden zou dwalen over de
strafbaarheid ve handeling, burger leeft in beginsel het recht
na behoudens een onoverkomelijke dwaling
7 nullum crimen, nulla poena sine strikt legaliteitsbeginsel in het strafrecht, vereist dat de
lege (7p119) wetgever de strafbare feiten voldoende precies bepaald
7 dies a quo dag van publicatie
7 dies ad quem laatste dag van die wachttermijn (10d na publicatie
staatsblad), datum van inwerkingtreding nieuwe wet
7 pacta sunt servanda staten houden zich aan hun verdrageingsverplichtingen,
overeenkomsten moeten w nageleefd, soevereiniteit v staten
is beperkt door de groei vh internationale recht, dat
verbindend is vr staten
7 lex superior derogat legi inferiori 'de hogere wet stelt de lagere buiten werking', de hogere wet
gaat voor op de lagere wet
7 inter partes als iets inter partes geldt, geldt dit alleen voor de betrokken
partijen
7 erga omnes geldend voor iedereen, tegenover iedereen
7 lex posterior derogat priori de latere wet heft de eerdere wet op, latere regel heft de
eerdere op, indien hij ermee strijdig is
7 juncto in samenhang met
7 ultra vires buiten de bevoegdheid een norm die is aangenomen met
miskenning vd bevoegdheidsregels is ultra vires, buiten de
bevoegdheid
7 nullum crimen, nulla poena, sine strafrechtelijk beginsel, geen misdrijf en geen straf zonder
lege voorafgaande wet
7 lex specialis legi generali derogat wet die een meer bijzondere regeling inhoudt, heft de wet met
de meer algemene regeling op
7 legi speciali per generalem non de wet met een meer algemene inhoud heft de wet met een
derogatur meer bijzondere inhoud niet op
7 lex rei sitae de zakelijke rechten ve goed w beheerst door recht vd Staat op
wiens grodgebied dit goed zich bevindt op het tijdstip dat zij w
ingeroepen
7.11 Nemo censetur ignorare legem. niemand is geacht de wet niet te kennen. Te frequente
wijzigingen aan de wet maken dit steeds irreëler en brengen
het vert vd burger id wetgeving ih gedrang
8 Interpretatio cessat in cclaris duidelijke wettekst behoeft geen interpretatie
8 prima facie op het eerste gezicht
8 telos (Grieks) doel
8 a fortiori argument a fortiori;des te meer, verzwarend, als iets geldt in als een minderjarige
een zwakkere situatie, dan zeker in een sterkere geen contract mag
(systematische interpretatie leverd argument op) sluiten, mag een 10-
jarige dat zeker niet
