Aantekeningen HC 1 -8 (uitgebreid)

Bestuurskundig onderzoek – hoorcollege 1

Bram Steijn & Vincent Homburg

Methodologische overwegingen voor bestuurskundig onderzoek

Tentamen: 30 MP en 2 open vragen (inclusief artikelen)  hc is rode draad voor
het tentamen. (hoofdlijn van de literatuur begrijpen)

Inleiding en wetenschapsfilosofie

Deze college
* Wat is wetenschap?
* Hoe werkt wetenschap en hoe komt kennis tot stand?
* Hoe bedrijf je wetenschap, hoe ontwerp je onderzoek en hoe je voer je deze
onderzoek uit?

 het verschijnsel wetenschap
kennis is macht en deskundigheid (foto van een wetenschapper met een
boekenkast)

Wat maakt wetenschap “wetenschappelijk”?
* Wetenschap als activiteit (teksten uittypen)  het doen van onderzoek. Dit is
een groot bedrijfstak in Nederland.
* Wetenschap als resultaat  theorie /kennis (dit staat los van individuen en dit
is ultieme uitkomst van een wetenschappelijk onderzoek). Wetenschap moet
uiteindelijk theorie opleveren.

3 principes wanneer er wetenschappelijke kennis is (belangrijk om te
onderscheden van speculaties, journalistiek en religie)
 Wetenschap streeft naar verwerven van kennis (onderscheidt zich van
de journalistiek) , over hoe de werkelijkheid in elkaar zit.  dit wordt
samengebracht in een “samenhangend” geheel van uitspraken (theorie).
Er is een systeem in onderling verbonden uitspraken.
 Wetenschap is empirisch (onderscheidt zich van speculaties)  het is
dus gebaseerd op waarnemingen. Bij speculaties neem je niet waar!
 Wetenschap wordt gekenmerkt door systematische benadering 
daardoor is zij herhaalbaar en controleerbaar. Als je het niet kan
repliceren  is het niet waar.

Essentie van wetenschap : beeld van de werkelijkheid komt pas op als je 20
artikelen hebt gelezen.

,Definitie van wetenschap
Wetenschap (activiteit, resultaat) : die systematische activiteiten die leiden tot
formuleren van verklarende theorieën aangaande de empirie.

- Streven naar “willen weten waarom” (kennis) in de vorm van verklarende
uitspraken (uitleggen waarom is iets zoals t is  als je dit weet kan je ook
voorspellingen doen)
- Gefundeerd op waarnemingen van de werkelijkheid.

Maar:
 ondanks deze definitie bestaan er verschillende benaderingen
“paradigma’s” over hoe je wetenschap moet bedrijven en wat “goede”
kennis is.  volgende college.
 De ene wetenschapper vindt hij belangrijker dat zijn onderzoek ook
praktische nut heeft en een maatschappelijke bijdrage moet leveren. Elke
wetenschapper heeft een andere opvatting over wat wetenschap is.

 de empirische cyclus

1) observeren
2) inductie (hypothese opstellen  mini theorie, verklaring geven)
3) deductie  algemene theorie (uitspraak over het probleem in een andere
omgeving) hypothese afleiden voor andere situaties
4) testing  kijken over de theorie klopt
5) evaluatie  evalueren of de theorie klopt en je krijgt verdere verfijningen
in de theorie.
Probleem van sociale wetenschap  mensen doen er aan mee  anders
handelen op t feit omdat er een theorie aanwezig is. Sociale wetenschap maakt t
moeilijk.

Theorie
In de wetenschap:
 samenhangend geheel van uitspraken over de werkelijkheid
Dus een losse observatie is geen theorie!

 Waarmee empirische regelmatigheden beschreven, verklaart en voorspelt
kunnen worden. (iets wat vaker voorkomt) als je begrijpt hoe iets werkt
 kan je voorspellingen doen.

 Een theorie is dus niet “vaag” (zoals in het dagelijks spraakgebruik). Maar
beoogd juist feiten te verklaren.


Theorie moet simpel uit te leggen zijn.  de werkelijkheid is altijd complexer
over welke theorie dan ook ..

, Voorbeeld:
 hoe kunnen we groeiend overheidsingrijpen in de 19e eeuw verklaren?
Antwoord: industrialisatie, trek naar steden, verpaupering, onrust en
criminaliteit en eigenbelang elite.
 het is vooral de eigenbelang van elite om paupers te ondersteunen. Ze
kregen last van besmettelijke ziekten en criminaliteit.

Theorie: is eigenlijk eigenbelang, maar er komen “industrialisatie, trek
naar steden, criminaliteit etc. ook)

Deze theorie is gebaseerd op observatie/interpretatie die echter nog wel
“getoetst” moet worden.  bijv. geldt dit nu ook in derde wereldlanden nu? 
deductie.

Voorbeeld 2: goal setting theorie

 hoe kun je prestaties van mensen beïnvloeden

Mensen presteren  uitdagend en een complex doel (mits het niet te complex
is).
Doel moet specifiek zijn (wat je moet doen om het vak te halen)

Doel leidt tot prestaties  want je weet dat je dingen moet doen om iets anders
te halen.

Tussentijdse feedback, zelf vertrouwen etc.  de prestaties leidt tot
tevredenheid!

Theorie: wanneer doelen die tot prestaties leiden en waarom.

Voorbeeld 3:

Werknemers in de jeugdzorg leiden tot een burn-out? Waarom?

Er is een conglomeraat van oorzaken – het ligt deels in de organisatie – deels in
de persoonlijkheid (perfectionisme)