9/2/2026 inleiding
maandag 9 februari 2026 8:59
Verenigde oost indische compagnie VOC
European Empires
1.6% of the planet controlled the rest (parts of Europe)
Non-colonized states: Ethiopia, Afghanistan, Japan, China (partly), Thailand, Liberia, Iran, Korea,
Turkey, Arabia
1. Practical arrangements
Breffu, Tacky, Toussaint L'ouverture → leaders of uprisings of enslaved people
Veel mensen kennen hen niet : eurocentrisch → zonder dat we het weten gan we delen van de
geschiedenis vergeten
Kennen allemaal de ontdekkers en uitbreiders, maar niet de anderen
We moeten dekoloniseren en weg van het eurocentrisch beeld
Michel-Rolph Trouillot
Gekende feiten lijken neutraal, maar als je andere verhalen vergeet en dit bijna met opzet
doet is dit verre weg van objectief. Minder dominante verhalen worden vergeten
Te kennen
- Les
- Mensen van fotos
- Fotos die worden besproken
- Decennia
2. definitions
Conceptual history :
- Ethymology
Kolonie komt van colore = cultivate → colonia = agragisch settlement
Imperare : dominate
- Diachronische evolutie
16e E : didn't talk about 'colonies' just about dominium, was not about landen veranderen en
mensen veranderen
17e E: ook niet over kolonisatie wel commerce ging over handel en plantanties en eigen
domeinen daar
Tot 1870: colonization = settleer colonization
Expansion :
- Kan zonder kolonisatie
Vb. exodus: no controller cneter remains behind, grote groep verhuist en voortplanten
Vb. emigration: integreeren in de bestaande maatschappij, niet gecontroleerd door de
metropool maar juist bijvoorbeeld groeien met de metropool
- Kolonisatie
○ Border colonisation : het land of rijk gaat zijn rijk uitbreiden
vb. USA was eerst in het oosten en breidde uit naar westen → bias want amerika is
uutgebreid ten koste van de native americans, even belangrijk om te kijen naar
hoe hun grond steeds kleiner werd en werd ingenomen, idee van culterele
genocide
Vb. rusland
□ Tijdlijn: rusalnd is uitgebeud in dezelfde tijd dat de europeanen hun
overzeese rijken uitbreidden
□ Mechanismen: de private funding, the conquest of siberia ze gaan niet naar
een leeg land maar moeten eer vechten tegen de native mensen (yasak), ze
gaan er taxen implementeren (veel fur) → dit doen de sapanjaarden en
1.Inleiding Pagina 1
, gaan er taxen implementeren (veel fur) → dit doen de sapanjaarden en
…ook
□ De exploitation of natural resources, ook nu halen ze nog is siberië olie (de
ingenomen gebeiden). Republic of Yakutia : heel erg rijk met diamanten
maar de inkomen gaan naar moskou, siberie wordt misbruikt voor die
resources
□ De rijkste steden van rusland liggen alemaal in europees rusland, alle
inkomen uit de andere gebeiden gaan naar daar. Moskou steekt er hard
bovenuit
□ Een hele populatie extermination vb. Urkun, Holodomor. Rusland
vermoorde dus vele miljoenen mensen oa door hongersnoden die komen
door politieke beslissingen om die bevoling uit te roeien
□ De russen zijn wel vaak in de meerderheid in siberie,
→ lijkt heel hard op wat wij kolonisatie noemen
Lijkt allemaal vergeten omdat de bolsjevieken land gingen geven aan de niet-
russen en beloven hen dus land en rechten nadat die werden afge nomen door de
vorige tsaars. Dit noemt korenizatsiya : propaganda om alle groepen te laten
samenwerken en de groepen deel te maken van een groter geheel. Ze krijgen
effectief land, de sovjet unie werd een unie van versvhillende republieken, binnen
de republieken werden ook nog andere kleinere republieken gemaakt. Deze ethnic
republics bestaaan nu nog
→ Maar dit was allemaal theroeie, de sovjet unie was geen federatie maar
een semi-federatie ùet alen kracht in moskou. Geen viering van d
everschillende identieteiten maar juist de verschillende identieteiten
uitroeien (talrn aanpassen bv) hat was een russificatie. Ze doent verdeel en
heers tactiek om opstanden waarbij de volkeren zich verenigen tegen te
gaan.
Voelen zich ook superieur
○ Overseas colonization : naval networks and overseas settelement → hierover gaan wij
hete hebben
Gaat hand in hand met kolonie en kolonialisme, maar n moet niet altijd kunnen ook kolonies
zonder kolonisatie zijn vb. Frankrijk. Zijn ook kolonisaties zonder kolinies vb. USA
- Kolonie
Is een neiuwe politieiek organisatie gemaakt door invasie, de nieuwe heersers gaan het
neiuwe grondgebied claimen. Dit nieuw gebied is onder leiding van het moederland,
maar belangrijk dat het moederland niet perse ver weg ligt
- Colonialism
Een remote mother country en een mandate to rule
1.Inleiding Pagina 2
,16/2/2026
donderdag 19 februari 2026 14:37
Er zijn geen duidelijke definities voor kolonisaties, kolonie,… (vorige les)
Andere soorten kolonisatie
Domestic colonization
Creation of colonies for specific groups. Society wants to re educate thel by isolating, segrriggation
and by forcing them to do agrarian labour in these colonys. Zo wordt dit land waar nog niet op was
gerwerkt ok bewerkt.
Gebeurde ook in belgië : in de kempen
Belgische staat founded 2 colonies
Dit liep gelijk met de overzeese kolonisatie
→ kolonisatie ging dus veel verder dan overzees, overal, iedereen wil koloniseren
Internal colonization
Vb. brazil :
Over de veerschillende eeuwen gebeurde dat er ongekende stammen werden ontdekt in de
amazone woud. De grenzen van brazilie waren er al maar toch kwamen er nog meer stammen
tevoorschijn die gekoloniseerd moesten worden.
Subcolonial elations
Kolonie koloniseerd een aaneere kolonie vb. zuid afrika koloniseerde nambië
→ veel vormen kolonisatie, wij hebben vooral over overzeese, maar veel verschillende
Slide 175
Moeilijk om alle kolonies onder hetzelfde hoedje te plaatsen
Geldt ook voor empires
→ ooit probeerden ze hetzefde te zijn, maar zo veel verschillen
- Formal empires : echte empires, verschillende kolonies op verschillende plaatsen en vaak
continenten. Allemaal onderhevig aan het centrum vb. portugal, spanje, nederlands, frankrijk,
gb
→ kan zeggen dan belgie of duitsland ook was maar deze waren veel kleiner en maar op 1
continent
- Semi-empires
Koloniale powers zonder empires
- Informal empires
Geen echte politike macht, maar duidelijk wel macht in andere plekken maar deze kan
evengoed economische machtzijn.
Imperialisme ligt dicht bij kolonisatie maar toch andere noties
Imperare' gaat over domineren en is dus groter → colonialism is een onderddeel van imperialism,
maar geen echte clear cut definities om ze te onderscheiden
1.Imperialism vs colonization
- Romeinze rijk
- Tatat empire : mongoolse rijk (grootste rijk dat wereld ooit heeft gekend
- Austrian habsburg empire
- Ottomaanse rijk
Groot verschil tussen europese colonial empires, is dat de ingenomen gebieden echt deel worden
gemaakt van het rijk
Vb. De romeinen wilden mensen van de 'kolonies' in de politiek in te nemen, leiders kwamen steeds
vaker uit de periferie
Je zou nooit Congolezen België zien regeren in de tijd van de kolonisatie, strikte segregatie
Vb. Mongoolse rijk : mongolen gingen zich bekeren naar islam nadat ze die gebieden innamen, zoon
1.Inleiding Pagina 3
, Vb. Mongoolse rijk : mongolen gingen zich bekeren naar islam nadat ze die gebieden innamen, zoon
van dzjenkins khan voelde zich eerder chinees dan Mongools en werd Chinese heerser en vestigde er
dynastie
Vb. Habsburgese rijk : een heerser kwam uit gent
Vb. Ottomaanse rijk : soldaten van de periferieën, deze kinderen werden wel op brutale manieren
meegenomen en opgevoed ergens tot soldaat, maar er is niet die scheiding zoals bij western
european colonization
- Chinese empire
- Japanese empire
- Precolonial empires in west afrika → ghana bestond al voor kolonisatie, maar verdween en
dan na einde kolonisatie ging een stuk dat bekend stond als 'slave coast' zich ghana noemen
ookal was het eerdere ghana niet daar gelocaliseerd
- Inca empire
- Abassid empire
→ al deze rijken zijn imperialisme maar dit gaaan we allemaal niet bespreken dus dit is gewoon snel
een opsomming en een paar verscillen zodat je het vershil kan snappen
2.Colonization vs europeal overseas colonization
- Vikingen in de ME
- Kruisvaarder staten
- Ostsiedlung
De overwonnen gebieden waren niet onderhevig aan een grote metropool
- Griekse kolonies (oudheid)
- Fenicische kolonies (oudheid)
- Het rijk van alexander de grote
- Diadochen (splitsing rijk ADG)
Gaan we niet over hebben omdat het oudheid is en te ver weg is
- Israëlische kolonisatie → israël koloniseert palestina
- Chinese kolonisatie in afrika
Gaan we niet over hebben omdat heet gaat over het heden, dit is een geschiedenis vak
→ de schaal van Europese overzeese kolonisatie is veel groter
3. voyages
- Ontdekkingsreizen van Columbus
- Ontdekkingsreizen van Cook
- Ontdekkingsreizen van Ibn Battuta
→ ibn battuta reisde binnen 1 invloedsfeer van de islam
- Ontdekkingsreizen van Ma Hua, hoorde bij Cheng-Ho (een admiraal die met grote vloot voer
naar verschillende delen van azie en afrika en terug kwam met giraffen)
→ geen transformatie van de plekken waar ze kwamen, op sommige plekken misschien handel maar
geen settelen
When did european kolonisatie start?
- David Landes
○ Amerikaan schreef belangrijk boek over kolonisatie, zei dat het westen al duizend jaren
zorgde voor moderniteit en vooruitgang
- Immanual Wallerstein
○ 16e eeuw met ook start van globale economie met 1 core (NW Europa) met de rest van
Europa als semi-periferie en alle rest als periferie. Zijn werk is nog steeds dominant,
ondanks de kritiek
- Kenneth Pomeranz
○ Zegt dat er niet 1 core was in de 16-17-18e E, waren er tenminste 2 → NW Europa en
Azië: veel dingen hetzelfde op deze plekken (markten, levensverwachting,
consumptie,…) Azië was rijker dan Europa (1750) maar Azië werd minder rijk en Europa
nam bovenhand vanaf vroeg 19e E
In 1800 kwam groot verschil tussen Azië en NW Europa
→ Europa had een industriële revolutie en had nood aan innovatie door tekort aan
energie, maar Azië had geen nood aan innovatie en ging dus gewoon verder waardoor
Europa sterker werd.
- Prasannan Parthasarathi
1.Inleiding Pagina 4
maandag 9 februari 2026 8:59
Verenigde oost indische compagnie VOC
European Empires
1.6% of the planet controlled the rest (parts of Europe)
Non-colonized states: Ethiopia, Afghanistan, Japan, China (partly), Thailand, Liberia, Iran, Korea,
Turkey, Arabia
1. Practical arrangements
Breffu, Tacky, Toussaint L'ouverture → leaders of uprisings of enslaved people
Veel mensen kennen hen niet : eurocentrisch → zonder dat we het weten gan we delen van de
geschiedenis vergeten
Kennen allemaal de ontdekkers en uitbreiders, maar niet de anderen
We moeten dekoloniseren en weg van het eurocentrisch beeld
Michel-Rolph Trouillot
Gekende feiten lijken neutraal, maar als je andere verhalen vergeet en dit bijna met opzet
doet is dit verre weg van objectief. Minder dominante verhalen worden vergeten
Te kennen
- Les
- Mensen van fotos
- Fotos die worden besproken
- Decennia
2. definitions
Conceptual history :
- Ethymology
Kolonie komt van colore = cultivate → colonia = agragisch settlement
Imperare : dominate
- Diachronische evolutie
16e E : didn't talk about 'colonies' just about dominium, was not about landen veranderen en
mensen veranderen
17e E: ook niet over kolonisatie wel commerce ging over handel en plantanties en eigen
domeinen daar
Tot 1870: colonization = settleer colonization
Expansion :
- Kan zonder kolonisatie
Vb. exodus: no controller cneter remains behind, grote groep verhuist en voortplanten
Vb. emigration: integreeren in de bestaande maatschappij, niet gecontroleerd door de
metropool maar juist bijvoorbeeld groeien met de metropool
- Kolonisatie
○ Border colonisation : het land of rijk gaat zijn rijk uitbreiden
vb. USA was eerst in het oosten en breidde uit naar westen → bias want amerika is
uutgebreid ten koste van de native americans, even belangrijk om te kijen naar
hoe hun grond steeds kleiner werd en werd ingenomen, idee van culterele
genocide
Vb. rusland
□ Tijdlijn: rusalnd is uitgebeud in dezelfde tijd dat de europeanen hun
overzeese rijken uitbreidden
□ Mechanismen: de private funding, the conquest of siberia ze gaan niet naar
een leeg land maar moeten eer vechten tegen de native mensen (yasak), ze
gaan er taxen implementeren (veel fur) → dit doen de sapanjaarden en
1.Inleiding Pagina 1
, gaan er taxen implementeren (veel fur) → dit doen de sapanjaarden en
…ook
□ De exploitation of natural resources, ook nu halen ze nog is siberië olie (de
ingenomen gebeiden). Republic of Yakutia : heel erg rijk met diamanten
maar de inkomen gaan naar moskou, siberie wordt misbruikt voor die
resources
□ De rijkste steden van rusland liggen alemaal in europees rusland, alle
inkomen uit de andere gebeiden gaan naar daar. Moskou steekt er hard
bovenuit
□ Een hele populatie extermination vb. Urkun, Holodomor. Rusland
vermoorde dus vele miljoenen mensen oa door hongersnoden die komen
door politieke beslissingen om die bevoling uit te roeien
□ De russen zijn wel vaak in de meerderheid in siberie,
→ lijkt heel hard op wat wij kolonisatie noemen
Lijkt allemaal vergeten omdat de bolsjevieken land gingen geven aan de niet-
russen en beloven hen dus land en rechten nadat die werden afge nomen door de
vorige tsaars. Dit noemt korenizatsiya : propaganda om alle groepen te laten
samenwerken en de groepen deel te maken van een groter geheel. Ze krijgen
effectief land, de sovjet unie werd een unie van versvhillende republieken, binnen
de republieken werden ook nog andere kleinere republieken gemaakt. Deze ethnic
republics bestaaan nu nog
→ Maar dit was allemaal theroeie, de sovjet unie was geen federatie maar
een semi-federatie ùet alen kracht in moskou. Geen viering van d
everschillende identieteiten maar juist de verschillende identieteiten
uitroeien (talrn aanpassen bv) hat was een russificatie. Ze doent verdeel en
heers tactiek om opstanden waarbij de volkeren zich verenigen tegen te
gaan.
Voelen zich ook superieur
○ Overseas colonization : naval networks and overseas settelement → hierover gaan wij
hete hebben
Gaat hand in hand met kolonie en kolonialisme, maar n moet niet altijd kunnen ook kolonies
zonder kolonisatie zijn vb. Frankrijk. Zijn ook kolonisaties zonder kolinies vb. USA
- Kolonie
Is een neiuwe politieiek organisatie gemaakt door invasie, de nieuwe heersers gaan het
neiuwe grondgebied claimen. Dit nieuw gebied is onder leiding van het moederland,
maar belangrijk dat het moederland niet perse ver weg ligt
- Colonialism
Een remote mother country en een mandate to rule
1.Inleiding Pagina 2
,16/2/2026
donderdag 19 februari 2026 14:37
Er zijn geen duidelijke definities voor kolonisaties, kolonie,… (vorige les)
Andere soorten kolonisatie
Domestic colonization
Creation of colonies for specific groups. Society wants to re educate thel by isolating, segrriggation
and by forcing them to do agrarian labour in these colonys. Zo wordt dit land waar nog niet op was
gerwerkt ok bewerkt.
Gebeurde ook in belgië : in de kempen
Belgische staat founded 2 colonies
Dit liep gelijk met de overzeese kolonisatie
→ kolonisatie ging dus veel verder dan overzees, overal, iedereen wil koloniseren
Internal colonization
Vb. brazil :
Over de veerschillende eeuwen gebeurde dat er ongekende stammen werden ontdekt in de
amazone woud. De grenzen van brazilie waren er al maar toch kwamen er nog meer stammen
tevoorschijn die gekoloniseerd moesten worden.
Subcolonial elations
Kolonie koloniseerd een aaneere kolonie vb. zuid afrika koloniseerde nambië
→ veel vormen kolonisatie, wij hebben vooral over overzeese, maar veel verschillende
Slide 175
Moeilijk om alle kolonies onder hetzelfde hoedje te plaatsen
Geldt ook voor empires
→ ooit probeerden ze hetzefde te zijn, maar zo veel verschillen
- Formal empires : echte empires, verschillende kolonies op verschillende plaatsen en vaak
continenten. Allemaal onderhevig aan het centrum vb. portugal, spanje, nederlands, frankrijk,
gb
→ kan zeggen dan belgie of duitsland ook was maar deze waren veel kleiner en maar op 1
continent
- Semi-empires
Koloniale powers zonder empires
- Informal empires
Geen echte politike macht, maar duidelijk wel macht in andere plekken maar deze kan
evengoed economische machtzijn.
Imperialisme ligt dicht bij kolonisatie maar toch andere noties
Imperare' gaat over domineren en is dus groter → colonialism is een onderddeel van imperialism,
maar geen echte clear cut definities om ze te onderscheiden
1.Imperialism vs colonization
- Romeinze rijk
- Tatat empire : mongoolse rijk (grootste rijk dat wereld ooit heeft gekend
- Austrian habsburg empire
- Ottomaanse rijk
Groot verschil tussen europese colonial empires, is dat de ingenomen gebieden echt deel worden
gemaakt van het rijk
Vb. De romeinen wilden mensen van de 'kolonies' in de politiek in te nemen, leiders kwamen steeds
vaker uit de periferie
Je zou nooit Congolezen België zien regeren in de tijd van de kolonisatie, strikte segregatie
Vb. Mongoolse rijk : mongolen gingen zich bekeren naar islam nadat ze die gebieden innamen, zoon
1.Inleiding Pagina 3
, Vb. Mongoolse rijk : mongolen gingen zich bekeren naar islam nadat ze die gebieden innamen, zoon
van dzjenkins khan voelde zich eerder chinees dan Mongools en werd Chinese heerser en vestigde er
dynastie
Vb. Habsburgese rijk : een heerser kwam uit gent
Vb. Ottomaanse rijk : soldaten van de periferieën, deze kinderen werden wel op brutale manieren
meegenomen en opgevoed ergens tot soldaat, maar er is niet die scheiding zoals bij western
european colonization
- Chinese empire
- Japanese empire
- Precolonial empires in west afrika → ghana bestond al voor kolonisatie, maar verdween en
dan na einde kolonisatie ging een stuk dat bekend stond als 'slave coast' zich ghana noemen
ookal was het eerdere ghana niet daar gelocaliseerd
- Inca empire
- Abassid empire
→ al deze rijken zijn imperialisme maar dit gaaan we allemaal niet bespreken dus dit is gewoon snel
een opsomming en een paar verscillen zodat je het vershil kan snappen
2.Colonization vs europeal overseas colonization
- Vikingen in de ME
- Kruisvaarder staten
- Ostsiedlung
De overwonnen gebieden waren niet onderhevig aan een grote metropool
- Griekse kolonies (oudheid)
- Fenicische kolonies (oudheid)
- Het rijk van alexander de grote
- Diadochen (splitsing rijk ADG)
Gaan we niet over hebben omdat het oudheid is en te ver weg is
- Israëlische kolonisatie → israël koloniseert palestina
- Chinese kolonisatie in afrika
Gaan we niet over hebben omdat heet gaat over het heden, dit is een geschiedenis vak
→ de schaal van Europese overzeese kolonisatie is veel groter
3. voyages
- Ontdekkingsreizen van Columbus
- Ontdekkingsreizen van Cook
- Ontdekkingsreizen van Ibn Battuta
→ ibn battuta reisde binnen 1 invloedsfeer van de islam
- Ontdekkingsreizen van Ma Hua, hoorde bij Cheng-Ho (een admiraal die met grote vloot voer
naar verschillende delen van azie en afrika en terug kwam met giraffen)
→ geen transformatie van de plekken waar ze kwamen, op sommige plekken misschien handel maar
geen settelen
When did european kolonisatie start?
- David Landes
○ Amerikaan schreef belangrijk boek over kolonisatie, zei dat het westen al duizend jaren
zorgde voor moderniteit en vooruitgang
- Immanual Wallerstein
○ 16e eeuw met ook start van globale economie met 1 core (NW Europa) met de rest van
Europa als semi-periferie en alle rest als periferie. Zijn werk is nog steeds dominant,
ondanks de kritiek
- Kenneth Pomeranz
○ Zegt dat er niet 1 core was in de 16-17-18e E, waren er tenminste 2 → NW Europa en
Azië: veel dingen hetzelfde op deze plekken (markten, levensverwachting,
consumptie,…) Azië was rijker dan Europa (1750) maar Azië werd minder rijk en Europa
nam bovenhand vanaf vroeg 19e E
In 1800 kwam groot verschil tussen Azië en NW Europa
→ Europa had een industriële revolutie en had nood aan innovatie door tekort aan
energie, maar Azië had geen nood aan innovatie en ging dus gewoon verder waardoor
Europa sterker werd.
- Prasannan Parthasarathi
1.Inleiding Pagina 4
