Samenvatting – Geschiedenis van het Economisch Denken
Les 1:
Inleiding
• Whig History
Wetenschapsfilosofen:
Popper – Falsificationisme
• Kuhn – Paradigmatheorie
• Lakatos – Verfijnd falsificationisme
• McCloskey – Retoriek vn economie
Griekse Oudheid (450–300 vC)
LB
"Oikonomia"
Plato
Republiek
hiërarchische staat:
◦ Heersers (wetten), Bewakers (handhaving), Producenten (ondergeschikt, incl. handelaars)
◦ Aristocratisch communisme voor heersende klasse
• Intrest verboden
• geld = ruilmiddel ≠ waarde
• afkeur overmatige rijkdom
Wetten
Fictive kolonie
Realistischer
bestaansinkomen
Aristoteles
Alles observeren
Ethiek
• Ruil = evenredige tegenprestatie
◦ geld = vergelijkingsmiddel
• Intrest slecht (geld produceert niets)
,Politiek (ideale staat)
Gemeenschappelijk belang (nt bezit) (Prestatie met mate)
• Oikonomica vs Chrematistike (=> Natuurlijk/Onnatuurlijk )
Scholastieken (11e–17e E)
• Inspiratie: Bijbel + Aristoteles + Romeins recht
• Economie = deel ethiek (distributief (rijkdom) & commutatief (ruil)) & recht
• Scholastieke methode
Eerlijke prijszetting
• De Roover: rechtvaardige prijs = marktprijs (als markt goed functioneert → anders overheid ingrijpen)
• Thomas van Aquino – nadruk behoeften (voorloper subjectieve waardeleer)
Intrestverbod
• Thomas van Aquino: geld = consumeerbaar goed (gebruik/goed zelf → intrest is dubbel betalen)
• Uitzondering: extrinsieke titels (schade)
• Lessius:
◦ marktprijs > overheidsprijs
◦ asymmetrische info
Les 2:
Mercantilisme
Naam gelijkdenkenden
Renaissance (Koning > Kerk)
• Rijkdom = edelmetalen → handelsbalans
◦ => Overheidsinterventie (centraal)
▸ Regelgeving
▸ Belastingen
▸ Staatsbedrijven
Frankrijk
Bescherming binnenlandse industrie
• Reglements
• Manufactures Royales
• Pol. Econ.
, Engeland
Parlement
• Navigation Acts
• Gresham – Wet van Gresham: slecht geld circuleert
• Hume – zelfregulatie internationale handel (goud ↓ → prijzen ↓ → export ↑)
• Bullionisme (extreem -> gn export edelmetalen)
Reacties
• Smith: negatief (producent > consument)
• Keynes: positiever (Smith te hard)
Petty
• IJveren voor empirische data / cijfers <= (Royal Society / Political Arithmethick)
• 3 prijsconcepten:
◦ Natuurlijke prijs – theoretisch optimaal (intrinsiek)
◦ Politieke prijs – theoretisch huidige omstandigheden (intrinsiek)
◦ Gangbare prijs – feitelijke marktprijs (exintriek)
• Intrinsiek=> arbeid + land → "par" vinden (geen oplossing gevonden)
Cantillon
Gevonde door mirabeau
• modelmatige aanpak (verder, complexer, realistischer) + Empirie
• Klassen:
◦ Onafhankelijke klasse – grondbezitters
◦ Afhankelijke klasse – ondernemers(centraal) & arbeiders
• Prijs: Landwaardeleer (± Petty's par)
• Mercantilistisch in buitenlandse handel:
◦ Niet export landprod.
◦ Wel Export Arbeidprod.
John Law
• Papiergeld (ondersteund)= Stabiel + Meer(smeermiddel)
• Mississippi-bubble
◦ (Banque General => Banque Royale)
◦ Bedrijf Louisiana monopolie
Les 1:
Inleiding
• Whig History
Wetenschapsfilosofen:
Popper – Falsificationisme
• Kuhn – Paradigmatheorie
• Lakatos – Verfijnd falsificationisme
• McCloskey – Retoriek vn economie
Griekse Oudheid (450–300 vC)
LB
"Oikonomia"
Plato
Republiek
hiërarchische staat:
◦ Heersers (wetten), Bewakers (handhaving), Producenten (ondergeschikt, incl. handelaars)
◦ Aristocratisch communisme voor heersende klasse
• Intrest verboden
• geld = ruilmiddel ≠ waarde
• afkeur overmatige rijkdom
Wetten
Fictive kolonie
Realistischer
bestaansinkomen
Aristoteles
Alles observeren
Ethiek
• Ruil = evenredige tegenprestatie
◦ geld = vergelijkingsmiddel
• Intrest slecht (geld produceert niets)
,Politiek (ideale staat)
Gemeenschappelijk belang (nt bezit) (Prestatie met mate)
• Oikonomica vs Chrematistike (=> Natuurlijk/Onnatuurlijk )
Scholastieken (11e–17e E)
• Inspiratie: Bijbel + Aristoteles + Romeins recht
• Economie = deel ethiek (distributief (rijkdom) & commutatief (ruil)) & recht
• Scholastieke methode
Eerlijke prijszetting
• De Roover: rechtvaardige prijs = marktprijs (als markt goed functioneert → anders overheid ingrijpen)
• Thomas van Aquino – nadruk behoeften (voorloper subjectieve waardeleer)
Intrestverbod
• Thomas van Aquino: geld = consumeerbaar goed (gebruik/goed zelf → intrest is dubbel betalen)
• Uitzondering: extrinsieke titels (schade)
• Lessius:
◦ marktprijs > overheidsprijs
◦ asymmetrische info
Les 2:
Mercantilisme
Naam gelijkdenkenden
Renaissance (Koning > Kerk)
• Rijkdom = edelmetalen → handelsbalans
◦ => Overheidsinterventie (centraal)
▸ Regelgeving
▸ Belastingen
▸ Staatsbedrijven
Frankrijk
Bescherming binnenlandse industrie
• Reglements
• Manufactures Royales
• Pol. Econ.
, Engeland
Parlement
• Navigation Acts
• Gresham – Wet van Gresham: slecht geld circuleert
• Hume – zelfregulatie internationale handel (goud ↓ → prijzen ↓ → export ↑)
• Bullionisme (extreem -> gn export edelmetalen)
Reacties
• Smith: negatief (producent > consument)
• Keynes: positiever (Smith te hard)
Petty
• IJveren voor empirische data / cijfers <= (Royal Society / Political Arithmethick)
• 3 prijsconcepten:
◦ Natuurlijke prijs – theoretisch optimaal (intrinsiek)
◦ Politieke prijs – theoretisch huidige omstandigheden (intrinsiek)
◦ Gangbare prijs – feitelijke marktprijs (exintriek)
• Intrinsiek=> arbeid + land → "par" vinden (geen oplossing gevonden)
Cantillon
Gevonde door mirabeau
• modelmatige aanpak (verder, complexer, realistischer) + Empirie
• Klassen:
◦ Onafhankelijke klasse – grondbezitters
◦ Afhankelijke klasse – ondernemers(centraal) & arbeiders
• Prijs: Landwaardeleer (± Petty's par)
• Mercantilistisch in buitenlandse handel:
◦ Niet export landprod.
◦ Wel Export Arbeidprod.
John Law
• Papiergeld (ondersteund)= Stabiel + Meer(smeermiddel)
• Mississippi-bubble
◦ (Banque General => Banque Royale)
◦ Bedrijf Louisiana monopolie
