Hoorcollege 1: van de cortex naar de spieren
Belangrijkste onderdelen:
- Zintuigen
o Oog> gezichtsvermogen
o Oor> geluid + evenwicht
(vestibulaire sensaties)
o Neus> geur
o Tong> smaak
o Huid/lichamelijke sensaties> tast,
pijn, temperatuur, proprioceptie
- Thalamus
o Belangrijkste schakelstation
o Stuurt informatie door naar de
cortex
o Olfactory tract gaat langs de
thalamus (het is oud)
- Specifieke hersengebieden
o Visuele cortex> verwerkt beelden
o Auditieve cortex> verwerkt geluid
o Olfactorische cortex> verwerkt geur
o Gustatoire cortex> verwerkt smaak (bij de insula)
o Somatosensorische cortex> verwerkt tast, pijn, lichaamshouding
(proprioceptie)
- Cerebellum
o Krijgt informatie van evenwichtsorgaan
o Zorgt voor balans en coördinatie
Ontwikkeling van het motor systeem
- Aangeboren motor programma’s (reflexachtig, automatisch)
o Slikken, spugen, huilen, hoesten en niezen
- Van 0-15 jaar
o Volwassen worden van het circuit
- Leren door doen: hersenen maken steeds nieuwe verbindingen door oefening
o Lopen
o Reieken
o Fijn controle handen en vingers
- Alles onder invloed van
o Sensorische systemen
o Evenwichtsorgaan
o Spierreceptoren (proprioceptie): het doorgeven waar je ledematen zijn, ook
zonder te kijken
o Huidreceptoren: tast, druk, pijn, temperatuur → helpen bij fijne bewegingen.
, PERCEPTIE TOT BEWUSTZIJN DEELTOETS 2: BLOK 2
Motor systemen
- Topografische organisatie: bepaalde gebieden
in de motorische cortex sturen specifieke
lichaamsdelen aan
- Belangrijk: die kaart is niet super strak> soms
kunnen verschillende plekken hetzelfde
lichaamsdeel activeren
- Experiment met apen: wetenschappers
brachten een micro-elektrode in laag 5 van de
motorische cortex
o Laag 5= de uitvoerlaag van de motorcortex naar het ruggenmerg
Corticale motor gebieden
Cingulate cortex: speelt een belangrijke rol in de koppeling van emotie, cognitie en gedrag.
- Vertegenwoordigt het hoogste level van motor controle
o Het reguleert niet direct de spieren, maar bepaalt welke acties uitgevoerd
moeten worden. Afhankelijk van:
▪ Doelen
▪ Verwachte uitkomst
▪ Emotie en motivatie
▪ Conflictmonitoring (is dit wel de juiste actie of moet ik corrigeren?)
- Besluiten over acties en hun uitkomst
o Weegt alternatieven af en voorspelt wat een handeling oplevert
o Je staat voor een stoplicht dat bijna op rood springt: remmen of gassen?
- Abstract denken & besluitvorming
o Verbindt emotionele informatie met rationele afwegingen
- Evaluaties van acties
o Houdt in de gaten of de gekozen actie het gewenste resultaat heeft
Posterior parietale cortex: integreert visuele informatie met proprioceptie om bewegingen
goed te plannen en uit te voeren
- Afstemmen van proprioceptie met visuele informatie
- Ontvangt informatie uit het visuele gebied V1 via MT
- Bepalen van de positie van de hand in visuele coördinaten
- Bepalen van de doelpositie in visuele coördinaten
Supplementary Motor Area
- Topografische organisatie
- Verzorgd bilaterale constractie
o Bewegingen van beide lichaamshelften tegelijk plannen
▪ Klimmen
, PERCEPTIE TOT BEWUSTZIJN DEELTOETS 2: BLOK 2
o Houding-gerelateerde bewegingen: zorgt dat bewegingen passen bij balans en
lichaamshouding
▪ Je leunt naar voren als je wilt gaan rennen
o Oogfixatie-bewegingen
▪ Helpt je blik stabiel te houden bij bewegingen: zodat je doelwit in beeld
blijft
o Bewegingen van hoofd en ogen
▪ Samenwerking van oog- en hoofdoriëntatie
Premotor area: planner van de beweging
- Zelfde topografische organisatie als M1
- Verantwoordelijk voor complexe motor patronen
o Belangrijk bij het plannen en organiseren van complexere bewegingen die
verder gaan dan simpele spiercontracties
- Regelen van doel positie t.o.v. de hand positie en coderen van de gewenste beweging
(verplaatsen van de hand
- Selecteren van bewegingen behorend bij de context en het doel van de actie, nog voor
de cue daar is om het werkelijk uit te voeren
- Het legt dus het bewegingsplan klaar en geeft dit door aan de primaire motorcortex
(M1)
- Spiegelneuronen
o Deze worden actief als je zelf een beweging uitvoert of als je iemand anders
dezelfde beweging ziet doen
Primaire motor cortex (M1):
- Zet de gewenste beweging om in spier activatie patronen en stuurt deze naar het
ruggenmerg
- Meer dan de helft van M1 codeert voor handbewegingen en spreek spieren
- Belangrijk: vuren van een enkel motor neuron veroorzaakt een specifiek patroon van
beweging, maar geen specifieke spier
- Leasies in M1: leiden tot specifieke verlammingen
o Bloeding waar
aansturing van de
hand zit:
verlamming/zwakte
van de contralaterale
hand