FORMULARIUM
Macro-Economie — VUB TEW
Prof. dr. Christophe Van Langenhove
Examen: 2 juni 2026 — H0 t/m H15
H1 — Nationaal Inkomen
BBP-identiteiten & Productiefunctie
Naam Formule Opmerking
BBP (bestedingen) Y = C + I + G + NX Gesloten: NX = 0
Productiefunctie Y = F(K, L) K = kapitaal, L = arbeid
Cobb-Douglas Y = A · K^α · L^(1-α) α ≈ 0,25 (kapitaalaandeel)
CSO (constante F(zK, zL) = z·F(K,L) Verificatie via z=1/L
schaalopbr.)
MPK (marginaal product MPK = ∂F/∂K = α·Y/K Afnemend MPK
K)
MPL (marginaal product L) MPL = ∂F/∂L = (1-α)·Y/L Afnemend MPL
Kapitaalinkomen = α · Y ≈ 25% van Y
Arbeidsinkomen = (1-α) · Y ≈ 75% van Y
Nationale besparingen S = Y - C - G Gesloten economie
Privé-sparen S_priv = Y - T - C
Publiek sparen S_pub = T - G Tekort als T < G
Evenwicht kapitaalmarkt S = I Gesloten economie
Reële rente evenwicht S(r) = I(r) r past zich aan
, H2 — Het Monetaire Systeem
Geldcreatie & Geldmultiplicator
Naam Formule Opmerking
Geldhoeveelheid M = C + D C = chartaal, D = deposito's
Monetaire basis B = R + C R = reserves
Chartaal geld-ratio cr = C / D Door huishoudens bepaald
Reserve-ratio rr = R / D Door CB opgelegd (rr*)
Geldmultiplicator µ = (1 + cr) / (rr + cr) M=µ·B
Geldhoeveelheid M = µ · B µ>1
Effect rr↑ µ daalt → M daalt Contractief
Effect cr↑ µ daalt → M daalt Meer cash aanhouden
Kwantiteitstheorie van Geld
Naam Formule Opmerking
Ruilformule (Fisher) M · V = P · Y V = omloopsnelheid
Inflatie (LT) π ≈ ΔM/M - ΔY/Y V constant op LT
Kwantiteitstheorie ΔP/P = ΔM/M Als ΔV=0 en ΔY=0
H3 — Inflatie
Rentes & Fisher-vergelijking
Naam Formule Opmerking
Reële rente (ex post) r = i - π Fisher-vergelijking
Reële rente (ex ante) r = i - Eπ Eπ = verwachte inflatie
Fisher-effect i = r + Eπ Nominale rente past zich aan
Optimale inflatie π* ≈ 2% ECB/Fed doelstelling
Macro-Economie — VUB TEW
Prof. dr. Christophe Van Langenhove
Examen: 2 juni 2026 — H0 t/m H15
H1 — Nationaal Inkomen
BBP-identiteiten & Productiefunctie
Naam Formule Opmerking
BBP (bestedingen) Y = C + I + G + NX Gesloten: NX = 0
Productiefunctie Y = F(K, L) K = kapitaal, L = arbeid
Cobb-Douglas Y = A · K^α · L^(1-α) α ≈ 0,25 (kapitaalaandeel)
CSO (constante F(zK, zL) = z·F(K,L) Verificatie via z=1/L
schaalopbr.)
MPK (marginaal product MPK = ∂F/∂K = α·Y/K Afnemend MPK
K)
MPL (marginaal product L) MPL = ∂F/∂L = (1-α)·Y/L Afnemend MPL
Kapitaalinkomen = α · Y ≈ 25% van Y
Arbeidsinkomen = (1-α) · Y ≈ 75% van Y
Nationale besparingen S = Y - C - G Gesloten economie
Privé-sparen S_priv = Y - T - C
Publiek sparen S_pub = T - G Tekort als T < G
Evenwicht kapitaalmarkt S = I Gesloten economie
Reële rente evenwicht S(r) = I(r) r past zich aan
, H2 — Het Monetaire Systeem
Geldcreatie & Geldmultiplicator
Naam Formule Opmerking
Geldhoeveelheid M = C + D C = chartaal, D = deposito's
Monetaire basis B = R + C R = reserves
Chartaal geld-ratio cr = C / D Door huishoudens bepaald
Reserve-ratio rr = R / D Door CB opgelegd (rr*)
Geldmultiplicator µ = (1 + cr) / (rr + cr) M=µ·B
Geldhoeveelheid M = µ · B µ>1
Effect rr↑ µ daalt → M daalt Contractief
Effect cr↑ µ daalt → M daalt Meer cash aanhouden
Kwantiteitstheorie van Geld
Naam Formule Opmerking
Ruilformule (Fisher) M · V = P · Y V = omloopsnelheid
Inflatie (LT) π ≈ ΔM/M - ΔY/Y V constant op LT
Kwantiteitstheorie ΔP/P = ΔM/M Als ΔV=0 en ΔY=0
H3 — Inflatie
Rentes & Fisher-vergelijking
Naam Formule Opmerking
Reële rente (ex post) r = i - π Fisher-vergelijking
Reële rente (ex ante) r = i - Eπ Eπ = verwachte inflatie
Fisher-effect i = r + Eπ Nominale rente past zich aan
Optimale inflatie π* ≈ 2% ECB/Fed doelstelling
