In dialoog met kinderen met hun diverse behoeften
Wat is dialoog?
Dialoog = een soort gesprek à focus op inhoud + zorg relatie +
respectvolle context
Kwadrant van gesprekssoorten =>
2 assen :
- Mate van samenwerken / overtreffen
- Mate van interactie : eenrichtingsverkeer / tweerichtingsverkeer
4 gesprekssoorten :
- Toespraak : 1 persoon aan woord, samenwerken + andere verder
brengen ( wat is goed / wat niet )
- Tirade : 1 persoon aan woord, wil andere overtreffen, veel emotie,
overtuigen jouw gelijk
- Debat : 2 personen aan woord, andere overtreffen, ik heb gelijk,
inspelen wat andere zegt
- Dialoog : 2 personen aan woord, samenwerken + andere verder
brengen ( onderzoekgesprek hoe doen + hoe voel je erbij
)
Basisbehoefte stimuleren door dialoog
=> dialoog -> positieve relatie opbouwen + kinderen stimuleren groeien -
> elk kind andere basisbehoeften -> communicatie moet hierop
afgestemd worden
Dialoog heeft invloed op :
- Dialoog à pedagogisch model (-> basisbehoeften)
- Dialoog à zelfbeeld
- Dialoog à (intrinsieke) motivatie
,=> dialoog + taal afstemmen basisbehoeften kind -> empathische
houding startpunt + sensitief en responsief omgaan
Fundamenten voor een positieve dialoog + relatie : waarderen +
vertrouwen
Belang positieve relatie
=> basis positieve relatie = goed dialoog
5 essentiële elementen voor goed dialoog :
- Gelijkwaardigheid : leerkracht en leerling moeten gelijkwaardige
gesprekspartners zijn -> kind wordt serieus genomen +
gerespecteerd in zijn gevoelens / gedachten / meningen
- Authenticiteit : iemand gedraagt zich zoals hij / zij is ->
congruentie tussen gevoelens en gedrag / tussen denken en doen
- Acceptatie : andere persoon met mening + gevoelens aanvaarden
-> meer acceptatie meer veiligheid + warmte relatie
- Empathie : verplaatsen in gevoelens van de andere zonder
oordelen
- Ontvankelijkheid : beide moeten in staat zijn in dialoog te treden
Positieve relatie => goed functioneerde leerling + effectief onderwijs +
optimale leeropbrengsten
5 kenmerken positieve relatie :
- Zich veilig voelen
- Durven tonen dat hij / zij een probleem heeft + sneller hulp
aanvaarden
- Beter relativeren + plaatsen probleem niet goed wordt
aangepakt
- Loyaliteit tonen
- Minder acceptatiegrens lkr. blijven aftasten
3 componenten relatie lkr. - lln. :
- Individuele kenmerken van lkr. / lln. : geslacht, persoonlijkheid,
gevoelens, ...
- Interactie tussen lkr. en lln. : aspecten positieve relatie hoe
voldaan
- Externe invloeden : schoolstructuur, maatschappelijke
gebeurtenissen, ...
Kinderen met hechte band met leerkracht => meer plezier op school +
beter overeenkomen klasgenoten
=> nood positieve relatie neemt niet af bij ouder worden
, => overgangsfase zeer bepalend (bv. Vriendschappen onder druk ->
veiligheid + geborgenheid lkr. nodig)
Positieve relatie = goede voorspeller soort gedrag lln. stellen latere leeftijd
Waarderend communiceren = essentieel
Plaats dialoog binnen positieve relatie
Mogelijkheid tot communicatie + begrip ontstaat als
=> oog hebben persoon + onvoorwaardelijk accepteren + vertrouwen
bieden
Waarderen + vertrouwen als fundamenten voor positieve relatie en
dialoog
2 fundamenten :
- Waarderen : onvoorwaardelijk accepteren van kind als persoon +
tonen werkelijke belangstelling + positieve communicatiewijze +
constructieve feedback
- Vertrouwen : in kind geloven + laten ervaren -> veilige omgeving
creëren + jezelf tonen, empathie tonen
Waardering + vertrouwen tonen in onze dialoog met kinderen
Opvoedingsstijlen + invloed op dialoog
Opvoeding -> interactie tussen opvoeder en kind
Kwadrant van opvoedingsstijlen =>
4 opvoedingsstijlen :
- Aansturende stijl : lkr. stuurt gedrag + stelt grenzen + werken
warme band + geeft aan welk gedrag verlangd wordt,