Mens en werk 1: samenvatting
Informatie taken
Startvergadering > op voorhand agenda maken hiervoor
- Wanneer zijn deadlines
- Doel van de taak
- Wie doet wat
- Wat hebben we nog nodig
Dit document wordt altijd gedeeld onder de leden en met de leerkracht
Hoofdstuk 1: kennismaking van het olod
Begrijpen en voorspellen van het gedrag van een persoon in arbeid of organisatie context
1.1 afbakening van A en O
werknemer en organisatie staan altijd in relatie met elkaar > wederzijdse invloed
- wat heeft werknemer nodig= arbeidspsychologie
o hoe voelt werknemer zich
o welk gedrag stelt werknemer
- wat heeft de organisatie nodig = organisatiepsychologie
o hoe blijft het draaien
o aanwerving
o hoe aanpassingen doen tot optimaal werken
,mens – arbeid
- ergonomie= kan een persoon op een gezonde en veilige manier zijn werk
uitvoeren
- arbeidspsycho
- organisatiepsycho
Gedragingen, emoties en cognities van mensen in een “werk”setting
Zowel individueel als in groep
Niet over ziektebeelden, pathologieën (klinische psy) > wel “gewone”mens in
dagdagelijkse leven op het werk
! kunnen natuurlijk wel pathologiën voorkomen, maar is niet het eerste doel van A
en O
Gedrag in organisaties verklaren én voorspellen
Job geeft identiteit
- Werken = leveren van prestatie
- Werk = zingever
o Meer dan enkel financiële motieven
o O.a. identiteit, macht, sociaal contact
- Werknemers willen (voor iedereen anders!):
, o Goede vakantieregeling /werktijden, interessante functie,
doorgroeimogelijkheden, loon, …
Hoofdstuk 2: historiek
2.1 voorgeschiedenis
Adam Smith, filosoof
- Grondlegger vd hedendaagse economie > gehele taken worden opgedeeld in
deeltaken, iedere werknemer krijgt een bepaalde deeltaak en gaat zich daarin
specialiseren
- Leidt tot comparatieve voordelen= voordelen door specialisatie
- ‘doe alleen hetgeen waar je goed in bent, de rest niet. Op deze wijze wordt de
welvaart maximaal’
2.2 scientific managment
Bedacht door Frederick Taylor (belangrijk !)
- Ingenieur
- Wil wetenschappelijk kijken naar bedrijfsvoering > hoe zo functioneel en
productief mogelijk
- Scientific managment=
o Hoe productie efficiënter maken
o Hoe maken we zo snel en zo veel mogelijk producten
o Kijkt niet alleen naar technologie, maar er wordt ook gekeken naar de
werknemers zelf
- Doet tijd en bewegingsstudies > als je van taak veranderd, hoeveel tijd missen we
hierin
- Tijdwinst staat centraal
- Taylor is overtuigd dat werknemers van nature lui zijn > om mensen te motiveren
moeten ze een prestatieloon krijgen om zo sneller en beter te produceren
- Horizontale en verticale arbeidsdeling
o Horizontaal= elke taak wordt in kleine deeltaken verdeeld
▪ Vb) dopjes draaien tandpasta tubes
o Verticaal= je hebt mensen die leiden en mensen die doen, positie van de
persoon
▪ Manager werkt niet mee op de vloer
▪ De mensen die doen hebben geen invloed op hoog niveau
, ▪ Duidelijke scheidingslijn
- Selectie van werknemers en wie wat doet bepaald door
o Interindividuele verschillen= tussen mensen
o Intra individuele verschillen= een mens veranderd in tijd, verschillen in de
persoon zelf
- Sm kunnen we relateren aan homo economicus > beeld dat een medewerker is
enkel bezig met economie
o Zoveel mogelijk verdienen door zo weinig mogelijk te doen en graag geleid
door anderen
Henry Ford
- Is sm echt gaan toepassen op de werkvloer
- Start met lopende band in fabriek van autos
- Auto werd betaalbaar voor de gewone mens, maar wel ten koste vd mens die
deze maakte
- Ontstaan van massaproductie en betalen van minimale loon
- Kijkt naar wie wat mag doen in de fabriek > kijkt niet naar diploma maar naar
loyaliteit, zelfdiscipline en motorisch accuraat vd persoon
- Denkt echt na over wie er wat doet aan de band
- Mens diende zich aan te passen aan de machine, aan de organisatie
- Hield geen rekening met sociale relaties, kwaliteit van het werk,
medewerkerstevredenheid
- Mens moet de noden vd machine volgen > geen rekening met welzijn vd
werknemer
- geen samenwerken, maar heel alleen werken, vaak lange dagen
! mens is een verlengstuk vd machine
2.3 human relations beweging
Elton Mayo
- zet HR beweging in gang
- doet hawthorne experimenten
o experimenten binnen een fabriek
o zeggen tegen mensen dat ze de lichtinstellingen gaan aanpassen en gaan
checken wat effect daarvan is op productiviteit
o doet hetzelfde bij controlegroep
o beide groepen significante stijging productiviteit
Informatie taken
Startvergadering > op voorhand agenda maken hiervoor
- Wanneer zijn deadlines
- Doel van de taak
- Wie doet wat
- Wat hebben we nog nodig
Dit document wordt altijd gedeeld onder de leden en met de leerkracht
Hoofdstuk 1: kennismaking van het olod
Begrijpen en voorspellen van het gedrag van een persoon in arbeid of organisatie context
1.1 afbakening van A en O
werknemer en organisatie staan altijd in relatie met elkaar > wederzijdse invloed
- wat heeft werknemer nodig= arbeidspsychologie
o hoe voelt werknemer zich
o welk gedrag stelt werknemer
- wat heeft de organisatie nodig = organisatiepsychologie
o hoe blijft het draaien
o aanwerving
o hoe aanpassingen doen tot optimaal werken
,mens – arbeid
- ergonomie= kan een persoon op een gezonde en veilige manier zijn werk
uitvoeren
- arbeidspsycho
- organisatiepsycho
Gedragingen, emoties en cognities van mensen in een “werk”setting
Zowel individueel als in groep
Niet over ziektebeelden, pathologieën (klinische psy) > wel “gewone”mens in
dagdagelijkse leven op het werk
! kunnen natuurlijk wel pathologiën voorkomen, maar is niet het eerste doel van A
en O
Gedrag in organisaties verklaren én voorspellen
Job geeft identiteit
- Werken = leveren van prestatie
- Werk = zingever
o Meer dan enkel financiële motieven
o O.a. identiteit, macht, sociaal contact
- Werknemers willen (voor iedereen anders!):
, o Goede vakantieregeling /werktijden, interessante functie,
doorgroeimogelijkheden, loon, …
Hoofdstuk 2: historiek
2.1 voorgeschiedenis
Adam Smith, filosoof
- Grondlegger vd hedendaagse economie > gehele taken worden opgedeeld in
deeltaken, iedere werknemer krijgt een bepaalde deeltaak en gaat zich daarin
specialiseren
- Leidt tot comparatieve voordelen= voordelen door specialisatie
- ‘doe alleen hetgeen waar je goed in bent, de rest niet. Op deze wijze wordt de
welvaart maximaal’
2.2 scientific managment
Bedacht door Frederick Taylor (belangrijk !)
- Ingenieur
- Wil wetenschappelijk kijken naar bedrijfsvoering > hoe zo functioneel en
productief mogelijk
- Scientific managment=
o Hoe productie efficiënter maken
o Hoe maken we zo snel en zo veel mogelijk producten
o Kijkt niet alleen naar technologie, maar er wordt ook gekeken naar de
werknemers zelf
- Doet tijd en bewegingsstudies > als je van taak veranderd, hoeveel tijd missen we
hierin
- Tijdwinst staat centraal
- Taylor is overtuigd dat werknemers van nature lui zijn > om mensen te motiveren
moeten ze een prestatieloon krijgen om zo sneller en beter te produceren
- Horizontale en verticale arbeidsdeling
o Horizontaal= elke taak wordt in kleine deeltaken verdeeld
▪ Vb) dopjes draaien tandpasta tubes
o Verticaal= je hebt mensen die leiden en mensen die doen, positie van de
persoon
▪ Manager werkt niet mee op de vloer
▪ De mensen die doen hebben geen invloed op hoog niveau
, ▪ Duidelijke scheidingslijn
- Selectie van werknemers en wie wat doet bepaald door
o Interindividuele verschillen= tussen mensen
o Intra individuele verschillen= een mens veranderd in tijd, verschillen in de
persoon zelf
- Sm kunnen we relateren aan homo economicus > beeld dat een medewerker is
enkel bezig met economie
o Zoveel mogelijk verdienen door zo weinig mogelijk te doen en graag geleid
door anderen
Henry Ford
- Is sm echt gaan toepassen op de werkvloer
- Start met lopende band in fabriek van autos
- Auto werd betaalbaar voor de gewone mens, maar wel ten koste vd mens die
deze maakte
- Ontstaan van massaproductie en betalen van minimale loon
- Kijkt naar wie wat mag doen in de fabriek > kijkt niet naar diploma maar naar
loyaliteit, zelfdiscipline en motorisch accuraat vd persoon
- Denkt echt na over wie er wat doet aan de band
- Mens diende zich aan te passen aan de machine, aan de organisatie
- Hield geen rekening met sociale relaties, kwaliteit van het werk,
medewerkerstevredenheid
- Mens moet de noden vd machine volgen > geen rekening met welzijn vd
werknemer
- geen samenwerken, maar heel alleen werken, vaak lange dagen
! mens is een verlengstuk vd machine
2.3 human relations beweging
Elton Mayo
- zet HR beweging in gang
- doet hawthorne experimenten
o experimenten binnen een fabriek
o zeggen tegen mensen dat ze de lichtinstellingen gaan aanpassen en gaan
checken wat effect daarvan is op productiviteit
o doet hetzelfde bij controlegroep
o beide groepen significante stijging productiviteit
