volledige notities gastcollege staatssteun

EU mededingingsrecht:
staatssteun
zie powerpoint staatssteun!!! (zonder notities)

TWEE AFDELINGEN
1. Regels voor ondernemingen
o Art. 101-102 VWEU (kartelrecht + misbruik v machtspositie
2. Regels betreffende maatregelen v lidstaten
- Steunmaatregelen v/d lidstaten: art. 107-109 VWEU
- Commissie heeft staatssteunregels uitgewerkt om staatssteun te geven
Staatssteun: definitie
- Art. 107, lid 1 VWEU
- Steunmaatregelen v/d staten (ongeacht de vorm) met staatsmiddelen bekostigd
die mededinging door begunstiging … (zie wetsartikel)
4 cumulatieve voorwaarden staatssteun:
i. Een voordeel / steunmaatregel
- Voordeel
= het verstrekken v/e financieel voordeel
o subsidie, renteloze lening
o ook in nature vb. gratis ter beschikking stellen v/e gebouw
o of bepaalde last die een onderneming niet moet dragen
vb. onderneming moet bepaalde belasting niet betalen
o wanneer GEEN voordeel:
 Wanneer een transactie tss onderneming en de overheid marktconform is
ii. Afkomstig v/d Staat
- Al dan niet rechtstreekse
- Geld komt v/d overheid
- Kan op verschillende niveaus
o Zowel federale overheid, lokale overheid (provincies, gemeenten) als
regionale overheid (Vlaanderen, Wallonië)
- Kan ook door overheidsbedrijven: kunnen ook steun toekennen
o Maar niet altijd: moet kijken of die steun v/d overheid afkomstig is
 Vb. NMBS
iii. Selectiviteit
- Niet algemeen, voldoende selectief
- Individuele steunmaatregel  één onderneming krijgt een voordeel
- Steunmaatregel:
o Alle luchtvaartmaatschappijen krijgen verlaging v landingsrechten
 voldoende selectief want bepaalde sector geniet het voordeel
o Alle KMO’s in België krijgen belastingsvoordeel
 voldoende selectief, enkel KMO’s
- Niet voldaan:
o Als er een algemene regel is die geldt voor alle ondernemingen en alle
sectoren

1

,  Vb. algemene verlaging v/d vennootschapsbelasting
 geldt in alle sectoren en voor alle ondernemingen
iv. Beïnvloeding v/h handelsverkeer tussen de LSen en de mededinging
- Wanneer overheid en voordeel verleent aan onderneming wordt er vermoed dat
een deze voorwaarde voldaan is
- Uitz:
1. Wanneer de betrokken onderneming die de steun ontvangt activiteiten
uitoefent die een zuiver lokaal karakter hebben
o Zuiver lokaal karakter
= de betrokken onderneming biedt haar diensten/producten maar in
een beperkt gebied, aan lokale klanten aan
 er w geen klanten uit andere lidstaten bediend
 Vb. een lokaal, kleinschalig zwembad in centraal Duitsland
 te klein, geen personen v andere lidstaten
 >< groot zwembad met spa, tropisch dicht bij de grens met andere
lidstaat
 niet meer zuiver lokaal
o DUS: beoordeling gebeurt geval tot geval, in concreto
2. De minimis verordening: vermoeden dat de voorwaarden niet voldaan is
o De minimis-steun: steun die onder bepaald plafond blijft
o Plafond: steun toegekend onder €200.000 per economische eenheid
onder periode v 3 jaar
o Zaak ryan air:
 Waalse overheid en beheerder in Charleroi: hadden korting
toegekend op landingsrechten en grondafhandelingsheffingen aan
ryan air
 Commissie: stelde vast dat het staatssteun was dat deels
onverenigbaar was en deels toegelaten
 Ryan air: vocht het aan voor het Gerecht, zei dat de overeenkomst
marktconform was en er dus geen voordeel was
 gevolg: ryan air won de zaak en dus geen staatssteun want
eerste voorwaarde ≠ vervuld
Staatssteun: toegelaten steun
- In principe: staatssteun = verboden
- Maar soms toegelaten
- 2 toegelaten categorieën:
1. Art. 107, lid 2 VWEU
- Zijn automatisch verenigbaar met de IM
- Steun v sociale aard aan individuele verbruikers
- Herstel v schade door natuurrampen en andere buitengewone gebeurtenissen
o Buitengewone gebeurtenissen
 coronacrisis is erkend als buitengewone gebeurtenis
2. Art. 107, lid 3 VWEU
- Mogelijk verenigbaar:
o Niet automatisch verenigbaar met de IM
 Vb. om ontwikkelingen v bepaalde vormen v economische bedrijvigheid of v
bepaalde regionale economieën te vergemakkelijken

2