Begrippenlijst Pedagogiek
Hoofdstuk 1: Wat is pedagogiek?
Spartaanse opvoeding Model met waarden en normen, waarop ouders en
opvoeders zich konden richten
Pedagogiek Pais + agogein leiding geven aan een kind
Handelingswetenschap De praktijk moet iets hebben aan verworven kennis en
inzichten
Pedagogisch handelen Waarnemen van de praktijk
Opvoedingswetenschap Onderzoek om wetenschappelijk kennis op te doen over de
omgang met kinderen, WETENSCHAP/THEORIE
Opvoedingsleer Praktijktheorie, theorie dat pedagogisch handelen
ondersteunt persoonlijke inzichten, gedragsregels…
Opvoedkunde Wat je effectief doet, de praktijk zelf, hoe we werkelijk
handelen
Sociale agogiek Wetenschap over het werken aan het welzijn van mensen
van alle leeftijden
Andragogie Begeleiden van volwassenen
Gerontagogie Begeleiden van ouderen
Pedagogiek Kinderen in ontwikkeling
Agogiek Overkoepelende wetenschap voor het werken aan welzijn
van mensen in het algemeen
Orthopedagogiek Over begeleiden van mensen in nood
Psychagogiek Over begeleiden van mensen in psychische nood
Behavioristische Richt zich op gedrag van de mens en invloed van de
benadering omgeving op dat gedrag
Cognitieve Opvoeding zal rekening houden met ontwikkelingsstadium
leertheoretische waarin kind zich bevindt
benadering
Sociaal constructivistische Nadruk ligt op belang van sociale interacties
benadering
Pagina 1 van 6
, Hoofdstuk 2: Theoretische pedagogiek
Liberale grote verhaal Meer wetenschappelijke kennis en uitvindingen maken leven
steeds aangenamer ideale wereld
Socialistische grote Kritiek op klassenmaatschappij klasseloze samenleving,
verhaal iedereen gelijkwaardig behandeld
Christelijke grote verhaal Liefde en respect voor elkaar paradijs op aarde
Personalistische/ Legt nadruk op uniciteit en individualiteit van het kind
geesteswetenschappelijke gebaseerd op christelijk verhaal
stroming
Empirisch-analytische Verwant aan empirische benadering in de psychologie.
stroming Nadruk ligt op empirisch, kwantitatief onderzoek met statische
onderbouwing gebaseerd op liberaal verhaal
Kritisch-emancipatorische Besteedt aandacht aan rol van de opvoeding in
stroming maatschappelijke onderdrukking, tegenover emancipatie
gebaseerd op socialistisch verhaal
Hermeneutiek Kunst van het interpreteren, menselijke werkelijkheid moet
begrepen worden
Dialectiek Om tegenstrijdige inzichten met elkaar te verzoenen, we
spreken van these, antithese en synthese
Fenomenologie Benadering in de filosofie om waarheid te kennen moeten
we terug naar oorspronkelijke ervaring
Speculatieve begrippen Niet objectief, nauwkeurig en controleerbaar
Kritisch nationalisme Er zijn wetmatige verbanden tussen verschijnselen in de
werkelijkheid
Empirische cyclus Procedure voor onderzoek, zeer doelgericht en systematisch
om subjectiviteit max. uit te schakelen
Technisch kennisbelang Analytische wetenschappen zijn uit op verklaren en
voorspellen
Praktische kennisbelang Geesteswetenschappen willen betekenissen begrijpen om
praktisch te kunnen handelen
Emancipatorisch Wetenschappen die ernaar streven dat mensen zich uit hun
kennisbelang onderdrukte positie kunnen bevrijden
Partijdigheid Je kan niet aan de kant blijven in maatschappelijke strijd, je
kiest partij tegen de onderdrukking en voor de onderdrukte
Armoede Uitgesloten zijn van maatschappelijke ontwikkeling en
welvaart
Racisme Uitsluiting en discriminatie, maar vooral haat
Seksisme Sekserollen worden doorgegeven
socialisatie Hele proces waarin we leren een deel van de maatschappij te
zijn, waarin we ons waarden en normen van die maatschappij
eigen maken tot ze een deel van onze persoonlijkheid zijn
geworden
Utopisch effect Er wordt naar een betere wereld zonder uitbuiting en
uitsluiting gestreefd
Ideologiekritiek Systematische analyse van de bestaande ideologieën om het
onderdrukkend karakter te onthullen
Freinet-onderwijs Legt klemtoon op zelfwerkzaamheid van kinderen en
wereldoriëntatie
Vierdewereldbeweging Komt op voor positie van de armen in het rijke westen
Ontwikkelingshistorie Bieden mogelijkheden tot ontwikkeling, die historie hangt
samen met cultuur waarin persoon opgroeit
Interiorisatie Probeert verklaring te geven voor manier waarop individuen
Pagina 2 van 6
Hoofdstuk 1: Wat is pedagogiek?
Spartaanse opvoeding Model met waarden en normen, waarop ouders en
opvoeders zich konden richten
Pedagogiek Pais + agogein leiding geven aan een kind
Handelingswetenschap De praktijk moet iets hebben aan verworven kennis en
inzichten
Pedagogisch handelen Waarnemen van de praktijk
Opvoedingswetenschap Onderzoek om wetenschappelijk kennis op te doen over de
omgang met kinderen, WETENSCHAP/THEORIE
Opvoedingsleer Praktijktheorie, theorie dat pedagogisch handelen
ondersteunt persoonlijke inzichten, gedragsregels…
Opvoedkunde Wat je effectief doet, de praktijk zelf, hoe we werkelijk
handelen
Sociale agogiek Wetenschap over het werken aan het welzijn van mensen
van alle leeftijden
Andragogie Begeleiden van volwassenen
Gerontagogie Begeleiden van ouderen
Pedagogiek Kinderen in ontwikkeling
Agogiek Overkoepelende wetenschap voor het werken aan welzijn
van mensen in het algemeen
Orthopedagogiek Over begeleiden van mensen in nood
Psychagogiek Over begeleiden van mensen in psychische nood
Behavioristische Richt zich op gedrag van de mens en invloed van de
benadering omgeving op dat gedrag
Cognitieve Opvoeding zal rekening houden met ontwikkelingsstadium
leertheoretische waarin kind zich bevindt
benadering
Sociaal constructivistische Nadruk ligt op belang van sociale interacties
benadering
Pagina 1 van 6
, Hoofdstuk 2: Theoretische pedagogiek
Liberale grote verhaal Meer wetenschappelijke kennis en uitvindingen maken leven
steeds aangenamer ideale wereld
Socialistische grote Kritiek op klassenmaatschappij klasseloze samenleving,
verhaal iedereen gelijkwaardig behandeld
Christelijke grote verhaal Liefde en respect voor elkaar paradijs op aarde
Personalistische/ Legt nadruk op uniciteit en individualiteit van het kind
geesteswetenschappelijke gebaseerd op christelijk verhaal
stroming
Empirisch-analytische Verwant aan empirische benadering in de psychologie.
stroming Nadruk ligt op empirisch, kwantitatief onderzoek met statische
onderbouwing gebaseerd op liberaal verhaal
Kritisch-emancipatorische Besteedt aandacht aan rol van de opvoeding in
stroming maatschappelijke onderdrukking, tegenover emancipatie
gebaseerd op socialistisch verhaal
Hermeneutiek Kunst van het interpreteren, menselijke werkelijkheid moet
begrepen worden
Dialectiek Om tegenstrijdige inzichten met elkaar te verzoenen, we
spreken van these, antithese en synthese
Fenomenologie Benadering in de filosofie om waarheid te kennen moeten
we terug naar oorspronkelijke ervaring
Speculatieve begrippen Niet objectief, nauwkeurig en controleerbaar
Kritisch nationalisme Er zijn wetmatige verbanden tussen verschijnselen in de
werkelijkheid
Empirische cyclus Procedure voor onderzoek, zeer doelgericht en systematisch
om subjectiviteit max. uit te schakelen
Technisch kennisbelang Analytische wetenschappen zijn uit op verklaren en
voorspellen
Praktische kennisbelang Geesteswetenschappen willen betekenissen begrijpen om
praktisch te kunnen handelen
Emancipatorisch Wetenschappen die ernaar streven dat mensen zich uit hun
kennisbelang onderdrukte positie kunnen bevrijden
Partijdigheid Je kan niet aan de kant blijven in maatschappelijke strijd, je
kiest partij tegen de onderdrukking en voor de onderdrukte
Armoede Uitgesloten zijn van maatschappelijke ontwikkeling en
welvaart
Racisme Uitsluiting en discriminatie, maar vooral haat
Seksisme Sekserollen worden doorgegeven
socialisatie Hele proces waarin we leren een deel van de maatschappij te
zijn, waarin we ons waarden en normen van die maatschappij
eigen maken tot ze een deel van onze persoonlijkheid zijn
geworden
Utopisch effect Er wordt naar een betere wereld zonder uitbuiting en
uitsluiting gestreefd
Ideologiekritiek Systematische analyse van de bestaande ideologieën om het
onderdrukkend karakter te onthullen
Freinet-onderwijs Legt klemtoon op zelfwerkzaamheid van kinderen en
wereldoriëntatie
Vierdewereldbeweging Komt op voor positie van de armen in het rijke westen
Ontwikkelingshistorie Bieden mogelijkheden tot ontwikkeling, die historie hangt
samen met cultuur waarin persoon opgroeit
Interiorisatie Probeert verklaring te geven voor manier waarop individuen
Pagina 2 van 6
