Gedragsverandering Thema 2
HET GEDRAGSWIEL
Hoorcollege
Het wiel van gedragsverandering
- Invloed op gedrag:
o Uitlokkend
o In stand houdend
o Risico vergrotend
o Beschermend
- Gedragsinterventie:
o Verklaren & voorspellen
o Strategie & techniek
A) Mentale of psychische competenties
Aandacht richten
Basiscognitieve functies (lezen, schrijven, rekenen)
Kennis hebben, vinden en opdoen
Dingen leren en onthouden
Gebruik maken van informatiebronnen en diensten
Informatie kritisch evalueren = Health
Communicatie, sociale steun en normen hanteren literacy
Gedrag beheersen en reguleren
Problemen hanteren
B) Drijfveren of motieven
Autonome/automatische:
o Aangeboren behoeften, driften of verlangens
o Instinctieve gedragspatronen of aangeleerde gewoonten
Reflectieve:
o Houdingen en overtuigingen
o Verwachtingen en percepties (uitkomst, risico…)
o Zelfbeeld en self-efficacy
o Sociale rol en identiteit
o Doelen en intenties
C) Context
Fysiek: aanwezigheid, aanbod, indeling, ontwerp…
Sociaal-cultureel:
o sociale, maatschappelijke en culturele normen:
injunctief/descriptief
objectief/subjectief gepercipieerd
o sociale steun en druk
Economisch: betaalbaarheid, toegankelijkheid en marketing
Politiek: regels en ideologie
Pagina | 1
, Gedragsverandering Thema 2
Videoclips
- Gedrag en gezondheid zijn onlosmakelijk verbonden
o Groot deel van chronische ziekten kan vermeden worden door
gezonde levensstijl
Werken aan gezonde levensstijl = gezondheidswinst
- Hoe als professional aan de slag?
o Als gezondheidsbevorderaar wordt geconfronteerd met
verschillende soorten ongezond gedrag
Roken, piekeren, ongezond eten, lang stilzitten….
o Vaak opzoek gaan naar een straffe campagne of een toverformule
Vaak niet het gewenste effect
o Effectieve aanpak
Moet inspelen op juiste drempels
“ik heb steun nodig”
o Rookvrije omgeving
“volledig gefocust op mijn werk”
o Tijd vr beweging
“het kost te veel geld”
o Tips vr budgetvriendelijk koken
Gedragswiel
Voor iedereen die deze drempels in kaart wil brengen
Wetenschappelijk onderbouwd model
Al bovenstaande drempels worden overzichtelijk
samengevat
Onderzoeken welke drempels je doelgroep ervaart in
het verbeteren naar een gezonde levensstijl
o Deze inzichten pak sterker
o Meest effectieve aanpak kiezen
o Gezondheidsboodschappen komen beter aan
Tekstdocument
Overzicht van gedragsdeterminanten
Overzicht van factoren die gezond of ongezond gedrag beïnvloeden
Maak een tabel met vier kolommen: hoofdcategorie (3), subcategorie (2-4),
factor (2-6) en opmerkingen
A) Inleiding
- Meest voorkomende gedragsdeterminanten
o Terug te vinden in wetenschappelijke literatuur
o Geordend volgens 3 onderdelen v/h gedragswiel
Competenties
Drijfveren
Context
Pagina | 2
HET GEDRAGSWIEL
Hoorcollege
Het wiel van gedragsverandering
- Invloed op gedrag:
o Uitlokkend
o In stand houdend
o Risico vergrotend
o Beschermend
- Gedragsinterventie:
o Verklaren & voorspellen
o Strategie & techniek
A) Mentale of psychische competenties
Aandacht richten
Basiscognitieve functies (lezen, schrijven, rekenen)
Kennis hebben, vinden en opdoen
Dingen leren en onthouden
Gebruik maken van informatiebronnen en diensten
Informatie kritisch evalueren = Health
Communicatie, sociale steun en normen hanteren literacy
Gedrag beheersen en reguleren
Problemen hanteren
B) Drijfveren of motieven
Autonome/automatische:
o Aangeboren behoeften, driften of verlangens
o Instinctieve gedragspatronen of aangeleerde gewoonten
Reflectieve:
o Houdingen en overtuigingen
o Verwachtingen en percepties (uitkomst, risico…)
o Zelfbeeld en self-efficacy
o Sociale rol en identiteit
o Doelen en intenties
C) Context
Fysiek: aanwezigheid, aanbod, indeling, ontwerp…
Sociaal-cultureel:
o sociale, maatschappelijke en culturele normen:
injunctief/descriptief
objectief/subjectief gepercipieerd
o sociale steun en druk
Economisch: betaalbaarheid, toegankelijkheid en marketing
Politiek: regels en ideologie
Pagina | 1
, Gedragsverandering Thema 2
Videoclips
- Gedrag en gezondheid zijn onlosmakelijk verbonden
o Groot deel van chronische ziekten kan vermeden worden door
gezonde levensstijl
Werken aan gezonde levensstijl = gezondheidswinst
- Hoe als professional aan de slag?
o Als gezondheidsbevorderaar wordt geconfronteerd met
verschillende soorten ongezond gedrag
Roken, piekeren, ongezond eten, lang stilzitten….
o Vaak opzoek gaan naar een straffe campagne of een toverformule
Vaak niet het gewenste effect
o Effectieve aanpak
Moet inspelen op juiste drempels
“ik heb steun nodig”
o Rookvrije omgeving
“volledig gefocust op mijn werk”
o Tijd vr beweging
“het kost te veel geld”
o Tips vr budgetvriendelijk koken
Gedragswiel
Voor iedereen die deze drempels in kaart wil brengen
Wetenschappelijk onderbouwd model
Al bovenstaande drempels worden overzichtelijk
samengevat
Onderzoeken welke drempels je doelgroep ervaart in
het verbeteren naar een gezonde levensstijl
o Deze inzichten pak sterker
o Meest effectieve aanpak kiezen
o Gezondheidsboodschappen komen beter aan
Tekstdocument
Overzicht van gedragsdeterminanten
Overzicht van factoren die gezond of ongezond gedrag beïnvloeden
Maak een tabel met vier kolommen: hoofdcategorie (3), subcategorie (2-4),
factor (2-6) en opmerkingen
A) Inleiding
- Meest voorkomende gedragsdeterminanten
o Terug te vinden in wetenschappelijke literatuur
o Geordend volgens 3 onderdelen v/h gedragswiel
Competenties
Drijfveren
Context
Pagina | 2
