Taak 10: Het zenuwstelsel (link met evenwicht, gehoor en gezicht)
Zintuigcellen/zintuigen: pikken alle sensorische informatie van op, registreren alle
omstandigheden binnen en buiten het lichaam.
1 leg uit hoe het oog werkt? (bouw en functie)
1.1 Bouw
1.1.1 De accessoire structuren van het oog zijn:
1. oogleden (palpebrae) en daarmee verbonden exocriene klieren
- door knipperen opp bevochtigen, reinigen en beschermen.
- Exocriene klieren beschermen het oog en de accessoire structuren.
- wimpers voorkomen dat vreemde dingen op het opp komen, bevatten talgklieren die
voorkomen dat oogleden aan elkaar plakken.
- verbonden bij mediale en laterale ooghoek+
*mediale hoek bevat: traanpunt, zacht weefselmassa, Klieren die dikke
klierproducten vormen, deel van de korrelige afzettingen(ontstaat tijdens de slaap)
2. oppervlakkig epitheel van het oog
- conjunctiva of bindvlies: bedekken binnenkant oogleden en witte opp oog.
loopt naar de randen van de cornea (het hoornvlies)
*Bindvliesontsteking: roodheid van het oog en verwijding van de bloedvaten.
- Cornea (hoornvlies) bedekt met een bindvlies epitheel en bevat veel vrije
zenuwuiteinden=heel gevoelig.
3. structuren die betrokken zijn bij de productie, afscheiding en verwijdering van
traanvocht
- Traanvocht:
Houdt het oppervlak vochtig en schoon
Vermindert wrijving
Verwijdert verontreinigingen
Voorkomt infecties
Voorziet bindvlies epitheel van voedingsstoffen en zuurstof
- Het traanapparaat:
Vormt traanvocht
Verdeeld traanvocht
Verwijdert traanvocht
- Traanklier of glandula lacrimalis:
Bevat 12 of meer afvoerbuizen monden uit tussen het ooglid en het oog
Ingebed in een uitstulping van het voorhoofdsbeen.
Levert grootste deel van het traanvocht.
Door te knipperen wordt traanvocht verspreid over het hele oppervlak.
2 poriën geleiden traanvocht naar traanbuizen, die eindigen bij traanzak
vervolgens gaat het door de nasolacrimale buis in de neusholte.
, 4. extrinsieke oogspieren
6 extrinsieke oogspieren (musculi bulbi/oculomotorische spieren) reguleren de uitwendige
oogbewegingen:
- de onderste rechte oogspier,
- de bovenste rechte oogspier,
- de zijdelingse rechte oogspier,
- de mediale rechte oogspier,
- de bovenste schuine oogspier,
- de onderste schuine oogspier
1.1.2 Het oog (oculus)
1. Oogholtes
Het oog wordt beschermd en geïsoleerd door een hoeveelheid vetweefsel. Het oogbol is hol
en is aan de binnenkant in 2 ruimtes verdeeld:
- achterste oogholte (glasachtig lichaam, helpt vorm behouden)
- voorste oogholte
*verdeeld in de voorste oogkamer en de achterste oogkamer.
*bevat ook kamervocht= biedt stabiliteit. Kamervocht wordt door
epitheelcellen in de plooien van het straalvormig lichaam gemaakt.
2. De wand van het oog bestaat uit 3 lagen/tunica
- Tunica fibrosa bulbi
Buitenste laag
Bestaat uit sclera (harde oogvlies) en de cornea (hoornvlies)
Geeft mechanische ondersteuning en enige mate van fysieke bescherming
Aanhechtingsplaats van extrinsieke spiertjes
Speelt een rol bij het scherpstellen
- Tunica vasculosa bulbi
Middelste laag
Bevat verschillende bloedvaten, lymfevaten en intrinsieke oogspieren
Het doorlaten van bloed en lymfevaten die de weefsels van het oog van
voedingsstoffen en zuurstof voorzien
Het reguleren van hoeveelheid licht die het oog binnenkomt
Het afgeven en reabsorberen van het kamervocht
Het reguleren van de vorm van de ooglens; een belangrijke deel van
scherpstellen
bestaat uit
*de iris: De kringspier in de iris maakt de pupil klein waardoor je ogen
beschermt zijn tegen fel licht, er komt minder licht je oog binnen (pupilreflex).
*het straalvormig lichaam(corpus ciliare): ring glad spierweefsel.
*het vaatvlies (choroidea): netwerk haarvaten die de binnenste laag van
zuurstof en voedingsstoffen voorziet.
Zintuigcellen/zintuigen: pikken alle sensorische informatie van op, registreren alle
omstandigheden binnen en buiten het lichaam.
1 leg uit hoe het oog werkt? (bouw en functie)
1.1 Bouw
1.1.1 De accessoire structuren van het oog zijn:
1. oogleden (palpebrae) en daarmee verbonden exocriene klieren
- door knipperen opp bevochtigen, reinigen en beschermen.
- Exocriene klieren beschermen het oog en de accessoire structuren.
- wimpers voorkomen dat vreemde dingen op het opp komen, bevatten talgklieren die
voorkomen dat oogleden aan elkaar plakken.
- verbonden bij mediale en laterale ooghoek+
*mediale hoek bevat: traanpunt, zacht weefselmassa, Klieren die dikke
klierproducten vormen, deel van de korrelige afzettingen(ontstaat tijdens de slaap)
2. oppervlakkig epitheel van het oog
- conjunctiva of bindvlies: bedekken binnenkant oogleden en witte opp oog.
loopt naar de randen van de cornea (het hoornvlies)
*Bindvliesontsteking: roodheid van het oog en verwijding van de bloedvaten.
- Cornea (hoornvlies) bedekt met een bindvlies epitheel en bevat veel vrije
zenuwuiteinden=heel gevoelig.
3. structuren die betrokken zijn bij de productie, afscheiding en verwijdering van
traanvocht
- Traanvocht:
Houdt het oppervlak vochtig en schoon
Vermindert wrijving
Verwijdert verontreinigingen
Voorkomt infecties
Voorziet bindvlies epitheel van voedingsstoffen en zuurstof
- Het traanapparaat:
Vormt traanvocht
Verdeeld traanvocht
Verwijdert traanvocht
- Traanklier of glandula lacrimalis:
Bevat 12 of meer afvoerbuizen monden uit tussen het ooglid en het oog
Ingebed in een uitstulping van het voorhoofdsbeen.
Levert grootste deel van het traanvocht.
Door te knipperen wordt traanvocht verspreid over het hele oppervlak.
2 poriën geleiden traanvocht naar traanbuizen, die eindigen bij traanzak
vervolgens gaat het door de nasolacrimale buis in de neusholte.
, 4. extrinsieke oogspieren
6 extrinsieke oogspieren (musculi bulbi/oculomotorische spieren) reguleren de uitwendige
oogbewegingen:
- de onderste rechte oogspier,
- de bovenste rechte oogspier,
- de zijdelingse rechte oogspier,
- de mediale rechte oogspier,
- de bovenste schuine oogspier,
- de onderste schuine oogspier
1.1.2 Het oog (oculus)
1. Oogholtes
Het oog wordt beschermd en geïsoleerd door een hoeveelheid vetweefsel. Het oogbol is hol
en is aan de binnenkant in 2 ruimtes verdeeld:
- achterste oogholte (glasachtig lichaam, helpt vorm behouden)
- voorste oogholte
*verdeeld in de voorste oogkamer en de achterste oogkamer.
*bevat ook kamervocht= biedt stabiliteit. Kamervocht wordt door
epitheelcellen in de plooien van het straalvormig lichaam gemaakt.
2. De wand van het oog bestaat uit 3 lagen/tunica
- Tunica fibrosa bulbi
Buitenste laag
Bestaat uit sclera (harde oogvlies) en de cornea (hoornvlies)
Geeft mechanische ondersteuning en enige mate van fysieke bescherming
Aanhechtingsplaats van extrinsieke spiertjes
Speelt een rol bij het scherpstellen
- Tunica vasculosa bulbi
Middelste laag
Bevat verschillende bloedvaten, lymfevaten en intrinsieke oogspieren
Het doorlaten van bloed en lymfevaten die de weefsels van het oog van
voedingsstoffen en zuurstof voorzien
Het reguleren van hoeveelheid licht die het oog binnenkomt
Het afgeven en reabsorberen van het kamervocht
Het reguleren van de vorm van de ooglens; een belangrijke deel van
scherpstellen
bestaat uit
*de iris: De kringspier in de iris maakt de pupil klein waardoor je ogen
beschermt zijn tegen fel licht, er komt minder licht je oog binnen (pupilreflex).
*het straalvormig lichaam(corpus ciliare): ring glad spierweefsel.
*het vaatvlies (choroidea): netwerk haarvaten die de binnenste laag van
zuurstof en voedingsstoffen voorziet.
