Overgewicht en obesitas
1. Beschrijving
Voortdurende positieve energiebalans overmatige opstapeling van
vetweefsel (gewicht)
te veel aan vet, verdeling over het lichaam + eraan gelinkte gevolgen
variëren bij patiënten
Vaak bepaald door BMI
- Gebaseerd op relatie BMI - chronische aandoeningen - mortaliteit
- Volwassenen: onafhankelijk van leeftijd en geslacht
- Alle rassen en etnische groepen behalve Aziaten
- Classificatie voor volwassenen niet toepasbaar op kinderen
▪ BMI verandert met de leeftijd
▪ Leeftijds- en geslachtsspecifieke drempelwaardes
o Referentiewaarden per land
o Afleiden van de drempelwaardes voor volwassenen
- Over het algemeen goeie voorspeller van totale lichaamsvet
- Geslacht, ras, leeftijd, genetische factoren, fitheidsniveau
beïnvloedt BMI/vet
- Meer directe metingen van vet%: accurater maar niet altijd even
haalbaar
Bepaald door lendenomtrek
- Verklaart het voorkomen van abdominaal vet
- Gezondheidsrisico androïde obesitas (= appeltype) > gynoïde
obesitas (= peertype)
▪ Adipocyten ter hoogte van de buik zijn actiever
▪ Hogere graad van lipolyse (afbraak van vet)
▪ Snellere en grotere afgave van vrije vetzuren aan
bloedsomloop
▪ Vervoerd naar andere weefsels en organen vb. lever,
pancreas, skeletspieren
combinatie van de 2 is beste
Factoren die vetverdeling beïnvloeden
- Visceraal vet mannen > vrouwen
- Abdominaal vet (zowel subcutaan als visceraal) ouderen > jongeren
1
, - Abdominaal vet (zowel subcutaan als visceraal) blanken > zwarten
- Abdominaal vet (S&V) fysiek actieve en fitte mensen < sedentaire
en niet fitte mensen
- Genetische factoren
Ectopisch vet
Buiten het vetweefsel
- Vet in skeletspieren (intra- en extramyocellulaire vetten)
- Vet in lever
Neemt ook toe bij obesitas en verklaart vermoedelijk ook een gedeelte
van het effect dat
obesitas heeft op de gezondheid
2. Prevalentie
Afgelopen decennia (in epidemische proporties), geen in toekomst
Treffen alle
- Leeftijden
- Rassen
- Socio-economische groepen
- Beide geslachten
- Nu ook in ontwikkelingslanden
Oorspronkelijk in Noord-Amerika, nu meer en meer in Europa en België
Volwassenen: 48% weegt te veel (wordt erger met leeftijd)
Kinderen: 20% weegt te veel (vooral bij jongste)
Hoge tracking: vermijden dat kinderen en adolescenten overgewicht en
obesitas gaan
Ontwikkelen
- Tot 20 jaar: hyperplasie: aantal vetcellen
- Na 20 jaar: hypertrofie: vetcellen worden gevuld bij verzwaren
hypotrofie: vetcellen worden geleegd bij vermageren
aantal blijft gelijk
aantal vetcellen ontstaan tijdens kindertijd en adolescentie hangt nauw
samen met hoe
‘dik’ iemand wordt
2
1. Beschrijving
Voortdurende positieve energiebalans overmatige opstapeling van
vetweefsel (gewicht)
te veel aan vet, verdeling over het lichaam + eraan gelinkte gevolgen
variëren bij patiënten
Vaak bepaald door BMI
- Gebaseerd op relatie BMI - chronische aandoeningen - mortaliteit
- Volwassenen: onafhankelijk van leeftijd en geslacht
- Alle rassen en etnische groepen behalve Aziaten
- Classificatie voor volwassenen niet toepasbaar op kinderen
▪ BMI verandert met de leeftijd
▪ Leeftijds- en geslachtsspecifieke drempelwaardes
o Referentiewaarden per land
o Afleiden van de drempelwaardes voor volwassenen
- Over het algemeen goeie voorspeller van totale lichaamsvet
- Geslacht, ras, leeftijd, genetische factoren, fitheidsniveau
beïnvloedt BMI/vet
- Meer directe metingen van vet%: accurater maar niet altijd even
haalbaar
Bepaald door lendenomtrek
- Verklaart het voorkomen van abdominaal vet
- Gezondheidsrisico androïde obesitas (= appeltype) > gynoïde
obesitas (= peertype)
▪ Adipocyten ter hoogte van de buik zijn actiever
▪ Hogere graad van lipolyse (afbraak van vet)
▪ Snellere en grotere afgave van vrije vetzuren aan
bloedsomloop
▪ Vervoerd naar andere weefsels en organen vb. lever,
pancreas, skeletspieren
combinatie van de 2 is beste
Factoren die vetverdeling beïnvloeden
- Visceraal vet mannen > vrouwen
- Abdominaal vet (zowel subcutaan als visceraal) ouderen > jongeren
1
, - Abdominaal vet (zowel subcutaan als visceraal) blanken > zwarten
- Abdominaal vet (S&V) fysiek actieve en fitte mensen < sedentaire
en niet fitte mensen
- Genetische factoren
Ectopisch vet
Buiten het vetweefsel
- Vet in skeletspieren (intra- en extramyocellulaire vetten)
- Vet in lever
Neemt ook toe bij obesitas en verklaart vermoedelijk ook een gedeelte
van het effect dat
obesitas heeft op de gezondheid
2. Prevalentie
Afgelopen decennia (in epidemische proporties), geen in toekomst
Treffen alle
- Leeftijden
- Rassen
- Socio-economische groepen
- Beide geslachten
- Nu ook in ontwikkelingslanden
Oorspronkelijk in Noord-Amerika, nu meer en meer in Europa en België
Volwassenen: 48% weegt te veel (wordt erger met leeftijd)
Kinderen: 20% weegt te veel (vooral bij jongste)
Hoge tracking: vermijden dat kinderen en adolescenten overgewicht en
obesitas gaan
Ontwikkelen
- Tot 20 jaar: hyperplasie: aantal vetcellen
- Na 20 jaar: hypertrofie: vetcellen worden gevuld bij verzwaren
hypotrofie: vetcellen worden geleegd bij vermageren
aantal blijft gelijk
aantal vetcellen ontstaan tijdens kindertijd en adolescentie hangt nauw
samen met hoe
‘dik’ iemand wordt
2
