KANKER
I. Inleiding
Kanker komt nu meer voor dan vroeger. En bestaat dus sinds het ontstaan van het cellulaire leven.
o Oncologie: kankergeneeskunde
o Tumor: elke abnormale zwelling. Maw de groei van nieuw weefsel dat er eigenlijk niet hoort te
zijn.
o Kanker: kwaadaardige tumor.
o Carcinoom: meest voorkomend type kanker
o Theorie van Humores: 4 lichaamsvloeistoffen, 3 goede en 1 slecht. Als de gal (de slechte) stolde,
kreeg je kanker.
o Mendel: grondlegger van de genetica.
Door de microscopen is het tegendeel bewezen van de theorie van Humores is, en zagen we dat
kankercellen snel delende cellen zijn. Chemotherapie zorgt voor de apoptose van kankercellen.
II. Epidemiologie
I. Incidentie: hoe vaak het voorkomt
II. Prevalentie: voorkomen van de ziekte
III. Mortaliteit: sterftecijfer
“30% van de kankers worden veroorzaakt door roken.”
Kankerincidentie risico grafiek:
Een tumor heeft een preferentie voor
ontwikkelingsplekken. Dit heeft te maken met de
omgeving (plekken met zuurstofrijk bloed) en verschilt
bij man en vrouw. Mannen sterven in het algemeen
meer aan kanker. Dit is meestal het gevolg van een
combinatie van roken en alcoholische dranken. Ook
verhoogt het risico van kanker met de leeftijd.
Bijna alle tumortypes komen meer voor bij de
man dan bij de vrouw. Er zijn 3 tumor types die
meer voorkomen bij de vrouw dan bij de man.
1. Borstkanker: Mannen hebben hier minder celdelingen en dus minder kans op ontsporingen.
2. Huidkanker: De vrouw wilt meestal meer bruin zien dan de man.
3. Schildkliercarcinoom: Vooral hormonaal geregeld.
, Mortaliteitscijfer grafiek: (absolute cijfers!)
Borstkanker komt nu meer voor dan vroeger
omdat de levensverwachting nu veel hoger
licht door de hogere levensverwachting.
Baarmoederhalskanker is gedaald door
uitstrijkjes (vroege opsporing) en vaccinatie
in de laatste jaren. Maagkanker is gedaald
door de koelkast. Mensen nu minder pekelen
en is er dus een mindere inname van zout.
Longkanker is gestegen doordat er vroeger
was het nog niet geweten dat roken slechte
gevolgen hadden. Na zoveel decennia weten
we nog steeds niet dat sigaretten het meest
dodelijke product in de supermarkt is dat je
kan kopen.
III. Ontstaan van tumoren
“Kanker ontstaat vooral door het ontsporen van het delen van de cel.”
40 000 miljard cellen zijn aanwezig in het lichaam die allemaal constant delen. Cellen hebben dus een
lage levensduur en moeten telkens opnieuw gemaakt worden. Het enige weefsel dat helemaal niet
veranderd is zenuwweefsel in de hersenen.
Af en toe zou het wel eens kunnen voorkomen dat er tijdens het delen fouten kruipen in de
verschillende delingsfases. Het corrigerend eiwit “P53” is tumorsupressorgen die een correctie kan
uitvoeren bij een fout in de DNA-vermenigvuldiging. Stel dat er toch een fout overgeschreven zou
worden, is er een mogelijkheid tot het ontstaan van een boosaardige dochtercel die immens snel deelt.
Vanaf dit moment spreken we van een kankercel. Meestal resulteert een fout in een dode dochtercel.
Maar als er op een bepaalde plek een ontsporing zit in het delen, zal er zo een agressieve kankercel
ontstaan.
I. Inleiding
Kanker komt nu meer voor dan vroeger. En bestaat dus sinds het ontstaan van het cellulaire leven.
o Oncologie: kankergeneeskunde
o Tumor: elke abnormale zwelling. Maw de groei van nieuw weefsel dat er eigenlijk niet hoort te
zijn.
o Kanker: kwaadaardige tumor.
o Carcinoom: meest voorkomend type kanker
o Theorie van Humores: 4 lichaamsvloeistoffen, 3 goede en 1 slecht. Als de gal (de slechte) stolde,
kreeg je kanker.
o Mendel: grondlegger van de genetica.
Door de microscopen is het tegendeel bewezen van de theorie van Humores is, en zagen we dat
kankercellen snel delende cellen zijn. Chemotherapie zorgt voor de apoptose van kankercellen.
II. Epidemiologie
I. Incidentie: hoe vaak het voorkomt
II. Prevalentie: voorkomen van de ziekte
III. Mortaliteit: sterftecijfer
“30% van de kankers worden veroorzaakt door roken.”
Kankerincidentie risico grafiek:
Een tumor heeft een preferentie voor
ontwikkelingsplekken. Dit heeft te maken met de
omgeving (plekken met zuurstofrijk bloed) en verschilt
bij man en vrouw. Mannen sterven in het algemeen
meer aan kanker. Dit is meestal het gevolg van een
combinatie van roken en alcoholische dranken. Ook
verhoogt het risico van kanker met de leeftijd.
Bijna alle tumortypes komen meer voor bij de
man dan bij de vrouw. Er zijn 3 tumor types die
meer voorkomen bij de vrouw dan bij de man.
1. Borstkanker: Mannen hebben hier minder celdelingen en dus minder kans op ontsporingen.
2. Huidkanker: De vrouw wilt meestal meer bruin zien dan de man.
3. Schildkliercarcinoom: Vooral hormonaal geregeld.
, Mortaliteitscijfer grafiek: (absolute cijfers!)
Borstkanker komt nu meer voor dan vroeger
omdat de levensverwachting nu veel hoger
licht door de hogere levensverwachting.
Baarmoederhalskanker is gedaald door
uitstrijkjes (vroege opsporing) en vaccinatie
in de laatste jaren. Maagkanker is gedaald
door de koelkast. Mensen nu minder pekelen
en is er dus een mindere inname van zout.
Longkanker is gestegen doordat er vroeger
was het nog niet geweten dat roken slechte
gevolgen hadden. Na zoveel decennia weten
we nog steeds niet dat sigaretten het meest
dodelijke product in de supermarkt is dat je
kan kopen.
III. Ontstaan van tumoren
“Kanker ontstaat vooral door het ontsporen van het delen van de cel.”
40 000 miljard cellen zijn aanwezig in het lichaam die allemaal constant delen. Cellen hebben dus een
lage levensduur en moeten telkens opnieuw gemaakt worden. Het enige weefsel dat helemaal niet
veranderd is zenuwweefsel in de hersenen.
Af en toe zou het wel eens kunnen voorkomen dat er tijdens het delen fouten kruipen in de
verschillende delingsfases. Het corrigerend eiwit “P53” is tumorsupressorgen die een correctie kan
uitvoeren bij een fout in de DNA-vermenigvuldiging. Stel dat er toch een fout overgeschreven zou
worden, is er een mogelijkheid tot het ontstaan van een boosaardige dochtercel die immens snel deelt.
Vanaf dit moment spreken we van een kankercel. Meestal resulteert een fout in een dode dochtercel.
Maar als er op een bepaalde plek een ontsporing zit in het delen, zal er zo een agressieve kankercel
ontstaan.
