H1: SITUERING VAN HET
WERKVELD
INDELING VOLGENS FUNCTIE BEPERKING
- Oorspronkelijk veel revalidatie na oorlog zo is G sport ontstaan
- Grote groepen aandoeningen:
o Fysieke beperking
o Auditieve beperking
o Visuele beperking
o Verstandelijke beperking
- Personen met fysieke/motorische beperking vanuit historisch perspectief:
o Onderverdeling:
Paraplegie = verlamming romp + OL
Tetraplegie = verlamming romp + OL + BL
Poliomyelitis = ontsteking ruggenmerg
Amputaties
CP = cerebral palsy = hersenverlamming
Andere aandoeningen van bew apparaat
o Klinische aandoeningen:
Minder spierkracht
Gestoorde passieve bew
(partieel) ontbreken van ledematen: aangeboren of verworven
Dwerggroei
Beenlengte versch > 7cm
Hypertonie
Coördinatie stoornissen: ataxie, athetose
- Personen met verstandelijke functiebeperking
- Pers met psychische beperking/kwetsbaarheid
- Pers met zintuigelijke functiebeperking visueel
- Pers met zintuigelijke functiebeperking auditief
- Pers met chr aandoening:
o Long aandoening
o Hartpat
o Reumatologische aandoeningen
o Metabole aandoeningen: diabetes
o Sporten met of na kanker
o Obesitas
o Ziekte van Parkinson
- Bew activiteiten vr mensen met chr aandoening wordt vaak pathologie gebonden aangeboden
- Bewegen op Verwijzing (BOV):
o Doel: mensen in beweging zetten
o Pat wordt via arts aangemeld op digitaal platform
o Pat wordt begeleid dr coach, kiné, master in LO gezondere gewoontes aanleren
- Sinds paralympische spelen in Barcelona (1992): stroomversnelling vr G sport
1
, SAMENVATTING CURSUS ABA ‘BEWEGEN EN GEZONDHEID 2’
VAN REVALIDATIE SPORT NR ELITE SPORT
REVALIDATIE SPORT
- Sport als therapie fysische, psychische, sociale revalidatie + re-integratie
- Doelstellingen:
1. Lenigmakend
2. Spierversterkend
3. EW en coördinatie: statisch en dynamisch
4. AH oef
5. Cardiovasculaire uith
6. Sociale interactie tssn lotgenoten
7. Opbouwen van zelfvertrouwen
8. Opbouwen van vertrouwen in beschadigd lichaam
9. Introductie en initiatie
- Functioneel aspect is belangrijk analytische situaties
- Sociaal is belangrijk geïsoleerd trainen
- Globale doel van sport tijdens revalidatie: herstel versnellen en het herwinnen van sociale
onafhankelijkheid in maatschappij
RECREATIE SPORT
- Sport als ontspanning, sport voor allen:
Lage instapdrempel
Hoge toegankelijkheid
Niet prestatie gericht
Als aanvulling bij revalidatie, na revalidatie
Grootste groep
- Vooral voor plezier en persoonlijke voordelen
- Sport spec letsels zijn mglk
- Kan aanvulling zijn bij kiné programma OF kan kinesitherapeutische onderhoudsbehandeling
overbodig maken
- Fitness centra stellen personal coach ter beschikking:
best programma regelmatig bijsturen met aandacht vr opbouw van trainingsintensiteit en
trainingsvolume (bij mensen met beperking)
Uitleg over toestellen + advies vr juiste uitvoering + houdingscorrectie
- Sporters in clubverband:
Drijfveer: psychosociaal en fysiek
Doorbreken van isolement
- Rolstoelbasket is ook popu bij mensen zonder rolstoel clubs stellen rolstoelen ter beschikking
- Initiatieven vr gezonder leven (wandelen, fietsen, zwemmen):
Naar het werk fietsen spaart een fitness abo
Zwemaanbod vr individuele senioren
Project: ‘ik neem de trap’
2
, SAMENVATTING CURSUS ABA ‘BEWEGEN EN GEZONDHEID 2’
COMPETITIE SPORT
- Competitiesport vanaf men prestatie met zichzelf en anderen wilt meten + verbeteren
- Gezondheidsaspect wordt ondergeschikt
- Engagement tov groep wordt sterker:
NIET vanuit doorbreken van isolement
WEL vanuit neerzetten van groepsprestaties
- Sport wordt complexer: reglementen, fair play, competitie organisatie
- Door prestatie en rangschikking kunnen sporters zich meten aan elkaar indelingen en classificaties
nodig tssn de versch handicaps/functiebeperkingen
- Trainingsprogramma is gericht op permanent verbeteren van prestaties
- Begeleiding van individuele sporter en team heeft versch aspecten
- Materiaal aspecten zijn bepalend vr prestatie
TOPSPORT
- Begeleiding is prestatiegericht
- Sociale isolement stijgt
- Financiële aspecten zijn belangrijke drempel: sponsering, contracten
- Topprestaties = verrichtingen die grens van menselijke mglkheden bereiken bekijken volgens
omstandigheden:
Bij boksen, gewichtheffen, worstelen: onderscheid tssn gewichtsklassen
Ook personen met handicap leveren topprestaties in hun eigen catergorie
- Voordelen:
1. Stimulatie vr actieve sport beoefening
2. Publiciteit vr de massa
3. Rolmodel vr andere lotgenoten
4. Stimulatie gezonde wedijver, lust om te overwinnen
- Nadelen:
1. Overbelastingsletsels
2. Acute blessures: val, contact met andere sporters, agressie tegenstanders
3. Nadelige gevolgen vr resterende bew mglkheden dr groeiende technologie
4. Kwaliteit en keuze van materiaal is doorslaggevend
5. Vereenzaming, afzondering
6. Verre en dure verplaatsingen
3
, SAMENVATTING CURSUS ABA ‘BEWEGEN EN GEZONDHEID 2’
WAAROM SPORT?
- ‘Valide hoort aan sport te doen, mindervalide moet sporten’
MEDISCHE REDENEN
1. Revalidatie is gericht op winnen en pos progressie
2. Behouden van bereikte resultaten en vaardigheden
3. Preventie van complicaties + lich conditie op peil houden
4. Contracturen vermeiden + souplesse behouden
5. Behandeling van bijkomende problemen is curatief
PSYCHOLOGISCHE REDENEN
- Sport en spel zijn uitlaatkleppen vr emoties
- Zichzelf leren aanvaarden:
Rekening houden met behoeften van gekwetst lich
Respect vr zorg
Zelfzorg
Rekening houden met beperkingen
Trots zijn op mglkheden + benutten van vaardigheden
- Aanvaarden = focussen op wat mglk is en niet blijven hangen in beperkende factoren
- Zelfvertrouwen verbetert
- Sport maakt ervaringsgebied groter bijdragen tot groeiproces over het omgaan met anders zijn
- Bevordert overgang van ervaren van verlies nr ontdekken van nieuwe mglkheden
- Aftasten en verleggen van grenzen
- ‘elke dag een uurtje sport en wnr ik het druk heb 1u’
Stress verlagend aspect van bew
Bedrijven voorzien fitnesszaal, looproute in domein, geld vr sportabo, fietspremie
SOCIALE REDENEN: INTEGRATIE IN DE MAATSCHAPPIJ VIA SPORT
- Wrm doen vlaamse atleten van olympische spelen in 1980 aan sport?
70% lichamelijk
60% sociaal: integratie, contact
46% psychologische: zelfvertrouwen
20% algemeen
- Wrm moeten pers met handicap sporten volgens staf?
68% lichamelijk
50% algemeen
43% sociaal
37% psychologisch
- Pers met handicap hebben meer aandacht vr psychologische en sociale aspecten reguliere
atleten leggen nadruk op lichamelijke en algemene voordelen
- Voordelen sport:
1. Doorbreken van isolement
2. Doel om er te zijn
3. Vriendschap
4. Groepssfeer
5. Streven nr gemeenschappelijk doel
6. Zinvolle dagbesteding
4