LES 1: ONDERZOEKSVRAAG:
ANATOMIE EN FYSIOLOGIE VAN
KLINISCHE STUDIES
vb. bijwerkingen, aantal keren per dag….
Kunnen aantonen dat medicijn werkt!
1. (KLINISCH) WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK
1.1 WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK
vb. opwarming vd aarde: kijk naar
effecten, oorzaken, gevolgen… en dan
ook nog preventie
1.2 KLINISCH WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK
Ethiologie: wat is de oorzaak?
Diagnose: ziekte zo accuraat mogelijk
diagnosen
Prognose: zal snel overgaan? Progressief?
Chronisch?
Preventie: opkomende ziekte voorkomen
vb. vaccinaties (poliomyelitis: poliovaccin,
zeer efficiënt)
Therapie: farmacotherapie, immunotherapie, chemotherapie, radiotherapie, heelkunde,
fysiotherapie (met fysische middelen), kinesitherapie (beweging), psychotherapie,
ergotherapie (werken, activiteiten) …
1.3 INDELING ONDERZOEKSTYPEN
Vb. jongemannen sterven
Beschrijvend explorerend onderzoek:
- Info verzamelen
, - Meestal homoseksuele mannen -> HIV
Toetsend en verklarend onderzoek
- ziekte met verworven
immuundeficiëntie (AIDS)
1.4 LEVELS OF EVIDENCE
Bepaald door soort onderzoek:
Patiënten randomiseren: enkele krijgen placebo, andere actieve behandeling, computer
wijst dit toe
A: RCT (randomised controlled trials) met veel data
B: RCT met gelimiteerde data
C: Observationele studies (toekijken)
D: Expert panel judgement consensus
2. DEEL I: ANATOMIE VAN KLINISCH WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK: STUDIE
- Onderzoeksvraag
- Betekenis van de studie
- Design: vb. enkel observeren of meer?
- Onderzoekspopulatie
- Variabelen (metingen)
- Statistische methodologie
2.1 ONDERZOEKSVRAAG: FINER CRITERIA
Feasible: haalbaar
Interesting
Novel: (ver)nieuw(end)
Ethical
Relevant: wat betekent dit voor de patiënt/behandeling, So What?, indien geen antwoord
= niet nuttig
2.2 BETEKENIS VAN DE SITUATIE
Wat is gekend? (wat is er al gekend, waar zijn tekortkomingen, waar research gaps?,
duplicatie voorkomen)
- Literatuuronderzoek
- Duplicatie voorkomen: indien bv.. In Amerika dan kan nog eens opnieuw in
Europa, indien al veel dan hoeft dit niet meer
, Welke vraag zal het geplande onderzoek beantwoorden?
Wat is de betekenis van dit antwoord voor de klinische wetenschap en de
gezondheidszorg?
2.2.1 BESTUDEREN VAN RELEVANTE LITERATUUR
Wat is er reeds bekend over het tet onderzoeken probleem?
- Duplicatie voorkomen
- Voorkomen dat onnodige fouten worden gemaakt bij opzet en uitvoering van
onderzoek
Indien je zelf geen guidelines vindt -> zelf onderzoek doen
2.3 DESIGN VAN DE STUDIE
Observatie
- Cross-sectionele studie
- Cohorte studie: groep personen wordt gevolgd in tijd
o Prospectief: nu plannen voor de toekomst, kost veel geld en middelen, zeer
zinvol
o Retrospectief: vertrek van mensen met aandoening, teruggaan in tijd
Nadeel: veel metingen ontbreken (vb. bloeddruk, cholesterol) =
missing balance
Mensen antwoorden anders als ze weten dat ze een aandoening
hebben
- Case-controle studie
Interventie
- Randomized controlled trial (RCT)
- Pragmatic trial
Vb.
ANATOMIE EN FYSIOLOGIE VAN
KLINISCHE STUDIES
vb. bijwerkingen, aantal keren per dag….
Kunnen aantonen dat medicijn werkt!
1. (KLINISCH) WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK
1.1 WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK
vb. opwarming vd aarde: kijk naar
effecten, oorzaken, gevolgen… en dan
ook nog preventie
1.2 KLINISCH WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK
Ethiologie: wat is de oorzaak?
Diagnose: ziekte zo accuraat mogelijk
diagnosen
Prognose: zal snel overgaan? Progressief?
Chronisch?
Preventie: opkomende ziekte voorkomen
vb. vaccinaties (poliomyelitis: poliovaccin,
zeer efficiënt)
Therapie: farmacotherapie, immunotherapie, chemotherapie, radiotherapie, heelkunde,
fysiotherapie (met fysische middelen), kinesitherapie (beweging), psychotherapie,
ergotherapie (werken, activiteiten) …
1.3 INDELING ONDERZOEKSTYPEN
Vb. jongemannen sterven
Beschrijvend explorerend onderzoek:
- Info verzamelen
, - Meestal homoseksuele mannen -> HIV
Toetsend en verklarend onderzoek
- ziekte met verworven
immuundeficiëntie (AIDS)
1.4 LEVELS OF EVIDENCE
Bepaald door soort onderzoek:
Patiënten randomiseren: enkele krijgen placebo, andere actieve behandeling, computer
wijst dit toe
A: RCT (randomised controlled trials) met veel data
B: RCT met gelimiteerde data
C: Observationele studies (toekijken)
D: Expert panel judgement consensus
2. DEEL I: ANATOMIE VAN KLINISCH WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK: STUDIE
- Onderzoeksvraag
- Betekenis van de studie
- Design: vb. enkel observeren of meer?
- Onderzoekspopulatie
- Variabelen (metingen)
- Statistische methodologie
2.1 ONDERZOEKSVRAAG: FINER CRITERIA
Feasible: haalbaar
Interesting
Novel: (ver)nieuw(end)
Ethical
Relevant: wat betekent dit voor de patiënt/behandeling, So What?, indien geen antwoord
= niet nuttig
2.2 BETEKENIS VAN DE SITUATIE
Wat is gekend? (wat is er al gekend, waar zijn tekortkomingen, waar research gaps?,
duplicatie voorkomen)
- Literatuuronderzoek
- Duplicatie voorkomen: indien bv.. In Amerika dan kan nog eens opnieuw in
Europa, indien al veel dan hoeft dit niet meer
, Welke vraag zal het geplande onderzoek beantwoorden?
Wat is de betekenis van dit antwoord voor de klinische wetenschap en de
gezondheidszorg?
2.2.1 BESTUDEREN VAN RELEVANTE LITERATUUR
Wat is er reeds bekend over het tet onderzoeken probleem?
- Duplicatie voorkomen
- Voorkomen dat onnodige fouten worden gemaakt bij opzet en uitvoering van
onderzoek
Indien je zelf geen guidelines vindt -> zelf onderzoek doen
2.3 DESIGN VAN DE STUDIE
Observatie
- Cross-sectionele studie
- Cohorte studie: groep personen wordt gevolgd in tijd
o Prospectief: nu plannen voor de toekomst, kost veel geld en middelen, zeer
zinvol
o Retrospectief: vertrek van mensen met aandoening, teruggaan in tijd
Nadeel: veel metingen ontbreken (vb. bloeddruk, cholesterol) =
missing balance
Mensen antwoorden anders als ze weten dat ze een aandoening
hebben
- Case-controle studie
Interventie
- Randomized controlled trial (RCT)
- Pragmatic trial
Vb.
