Onderzoekend vermogen
_________________________________________________________________________
Samenvatting
Titel: de kruisbesmetting in de zorgsector ten gevolge van mobiele apparaten.
Tabel 1
Samenvatting onderzoekend vermogen
Probleem beschrijving
Door de opkomende digitalisering is het gebruik van smartphones bijna onmisbaar geworden.
Door deze opkomende verandering is het belangrijk om in het kader van kwaliteit van zorg te
kijken op welke manier hier invulling aan wordt gegeven en waar de tekortkomingen liggen.
Momenteel wordt er door veel wijkteams standaard een werktelefoon ingezet. Echter vragen
zorgverleners zich hedendaags af of door het gebruik van mobiele apparaten de kans tot
kruisbesmetting vergoot wordt en hoe hierbij preventief gewerkt kan worden, ook met het oog op
verschillende zorgmomenten gedurende de dag.
Onderzoeksvraag
Draagt het reinigen van smartphones met alcohol bij aan de preventie van kruismetting met
infectieuze bacteriën binnen de zorgverlening?
Zoekstrategie
Er werd een literatuurstudie uitgevoerd d.m.v. PubMed, HUGO en CINAHL plus. In totaal werd er
182 artikelen gevonden die vervolgend gefilterd zijn. Uiteindelijk zijn er zes artikelen hieruit
gehaald die het meest relevant was voor dit onderzoek.
Betrouwbaarheid
De artikelen zijn beoordeeld aan de hand van de HU-beoordelingslijst en de piramide van bewijs.
Resultaten
Artikel 1:
Een studie betreft ziekenhuispersoneel toont aan dat 74% van de mobiele telefoons bacterieel
besmet is, waarvan 5% potentieel pathogeen. Slechts 31% reinigt regelmatig. Daarnaast voorkomt
het dagelijkse reinigen inclusief alcohol de groei van pathogene bacteriën.
Artikel 2:
Onderzoek in Chongqing wijst uit dat 95,5% van de mobiele telefoons afkomstig van
ziekenhuispersoneel bacteriële pathogenen bevat, overigens inclusief telefoonhoesjes die de groei
van bacteriën stimuleren. Kruisbesmetting tussen de mobiele telefoon en handen wordt
vastgesteld, met zowel pathogene als niet-pathogene bacteriën.
Artikel 3:
Bij zorgverleners toont een studie aan dat 97,8% van de mobiele telefoon positief test op
bacteriële groei. Het grote deel van de zorgverlener realiseert echter niet het belang van het
, grondig reinigen, ter voorkoming van kruisbesmetting.
Artikel 4:
Plastic wikkels verminderen significant bacteriële kolonisatie op mobiele telefoons, terwijl
desinfectie met 75% alcohol effectief is. De studie heeft echter een beperkte setting en is mogelijk
niet generaliseerbaar.
Artikel 5:
Bij tandheelkunde studenten vertoont 81% van de mobiele telefoons microbiële kolonisatie, die
met alcohol op basis van 70% met 80% afneemt. Het onderzoek benadrukt het belang van
universele desinfectieprotocollen.
Artikel 6:
Richtlijnen benadrukken de centralisatie van herverwerking, jaarlijkse training, en continue
monitoring voor excellentie in sterilisatiepraktijken. Samenwerking met de Infectiepreventie en
Controle-afdeling wordt aanbevolen voor het verminderen van infectierisico's.
Conclusie
De literatuurstudie concludeert dat het reinigen van de mobiele telefoon met alcohol
wetenschappelijk bewezen effectief is ter preventie van kruisbesmetting in de zorg. Hoewel er
geen specifieke richtlijnen zijn voor de reiniging, tonen diverse onderzoeken aan dat mobiele
telefoons daadwerkelijk bijdragen aan de kruisbesmetting in een zorgsector. Alcohol blijkt efficiënt
bij het verminderen van bacteriële aanwezigheid op telefoons, maar de vergelijking met andere
reinigingsmiddelen ontbreekt. De groeiende digitalisering in de zorg vergroot het risico op
kruisbesmetting. Tot slot speelt onvoldoende bewustzijn en tijdgebrek bij zorgverleners een grote
rol bij de instandhouding van dit probleem.
Toepassing in de praktijk
Het is belangrijk om de gevolgen van kruisbesmetting te herkennen en de preventie zorgvuldig toe
te passen gedurende het gebruik van mobiele apparaten.
Aanbeveling
Op basis van de literatuurstudie wordt aanbevolen een universeel protocol op te stellen voor het
reinigen van smartphones in de zorgomgeving, met aandacht voor zowel zorgvragers als
zorgverleners. Vervolgonderzoek dient gericht te worden op de impact van diverse
telefoonhoesjes, de optimale frequentie van het reinigen van smartphones op de werkvloer per
zorgsetting, en specifieke aspecten van het onderwerp binnen de wijkzorg, gezien variërende
contexten verschillende resultaten kunnen opleveren.
1. Probleemanalyse
1.1 Aanleiding
Definitie en cijfers
1
,Kruisbesmetting is de onbedoelde overdracht van bacteriën, virussen of andere micro-organismen
van het ene object of persoon naar het andere, met al zijn schadelijke effecten. Kruisbesmetting
wordt gezien als een van de belangrijkste oorzaken van zorginfecties. Naar schatting is
kruisbesmetting verantwoordelijk voor maar liefst 40% van alle zorginfecties in het ziekenhuis (Sloan
Medical, z.d.).
Hoe ontstaat kruisbesmetting?
Kruisbesmetting kan door direct contact ontstaan, dus bij bloed of aanraking. Daarnaast kan het
ontstaan via deeltjes die in de lucht terecht komen, door bijvoorbeeld hoesten of niezen. Maar ook
objecten veroorzaken een kruisbesmetting. Dit zijn vaak objecten die vaak worden aangeraakt, zoals
deurklinken, telefoons en verpleegmaterialen. Bij aanraking is de kans erg aanwezig dat men
hierdoor besmet raakt (Zorg voor beter, z.d.).
Aanleiding
Besmetting door bacteriën, virussen of andere organismen in de zorg wordt veroorzaakt door het
onvoldoende reinigen of gebrek van werkoppervlakken, vloeren, of andere plaatsen waar
ziekteverwekkers zich kunnen verstoppen. Overdracht van bacteriën, virus of andere organismen
ontstaat doordat een ander object dan in aanraking komt met het onvoldoende gereinigde
oppervlak.
In feite is kruisbesmetting in de zorg exact hetzelfde als in de voedingsmiddelenindustrie. In de zorg
worden echter bacteriën en infecties voornamelijk overgedragen tussen patiënten en afdelingen in
plaats van tussen voedingsproducten. Zorginfecties door middel van kruisbesmetting zijn niet alleen
een enorme kostenpost voor onze gezondheidszorg maar het heeft ook nadelige effecten voor de
patiënt. Zo kan het bijvoorbeeld zijn dat patiënten ernstig ziek worden, pijn krijgen, angsten
ontwikkelen, of in het ergste geval overlijden. Er wordt echter in grote mate gewerkt met mensen
met verzwakte afweersystemen, waardoor het bijna onmogelijk is om kruisbesmetting ten aller tijde
te voorkomen (Hygiënesupply.nl, z.d.).
1.2 Probleemstelling
Door de opkomende digitalisering is het gebruik van mobiele telefoons bijna onmisbaar geworden.
Door deze verandering is het belangrijk om in het kader van kwaliteit van zorg te kijken op welke
manier hier invulling aan wordt gegeven en waar de tekortkomingen liggen.
Momenteel wordt er door diverse wijkteams standaard een werktelefoon ingezet. Zorgverleners
vragen zich echter hedendaags af of door het gebruik van mobiele telefoons de kans tot
kruisbesmetting vergoot wordt en hoe hierbij preventief gewerkt kan worden, ook met het oog op
verschillende zorgmomenten en patiënten gedurende de dag.
1.3 Doelstelling
Het doel is om met dit onderzoek te achterhalen wat de juiste manier en/of methode is om
kruisbesmettingen met betrekking tot bacteriën gedurende diverse zorgmomenten te voorkomen en
of de inzet van een reinigingsmiddel met alcoholische basis hierbij efficiënt functioneert.
1.4 Vraagstelling
Tegenwoordig worden zorgdossiers en andere zorg gerelateerde zaken bijgehouden middels de
mobiele telefoon. In de praktijk wordt vaak waargenomen dat mobiele telefoons uitermate vuil zijn.
2
, Daarnaast worden mobiele telefoons onvoldoende gereinigd, bijvoorbeeld door tijdstekort of haast.
Om deze reden zijn mobiele telefoons een grote infectiebron in de zorg (Hygiënesupply.nl, z.d.).
De focus in het onderzoek wordt bij de kruisbesmetting van bacteriën gelegd op het gebruik van de
mobiele telefoon in de zorgsetting. De onderzoeksvraag wordt geformuleerd aan de hand van de
PICO-structuur (Patiënt-probleem, Interventie, Controle-interventie en Outcome). Op basis van onze
probleemstelling is ervoor gekozen om een PIO-structuur op te stellen, omdat er geen gebruik wordt
gemaakt van een controle-interventie.
P: Kruisbesmetting van bacteriën ten gevolge van het gebruik van de mobiele telefoon.
I: Het reinigen van de mobiele telefoons met alcoholische basis;
O: Voorkomen en preventief handelen bij kruisbesmetting gedurende het gebruiken van mobiele
telefoons.
Onderzoeksvraag:
Draagt het reinigen van de mobiele telefoon met een reinigingsmiddel op alcoholische basis bij aan
de preventie van kruisbesmetting van bacteriën binnen de zorgverlening?
Essentiele variabelen
Definiëren is een essentieel onderdeel bij de uitvoering van een onderzoek. Hierbij wordt er
vastgesteld wat er onder een bepaalde term wordt verstaan (Bakker & van Buuren, 2019).
Onderstaand in tabel 2 worden er diverse begrippen uit de onderzoeksvraag gedefinieerd.
Tabel 2
Essentiële variabelen
Term Definitie
Mobiele telefoon Telefoon, ook wel gsm, mobiel, mobieltje, smartphone, feature Phone,
mobiele telefoon genoemd, is een draadloos apparaat waarmee je kunt
bellen en internetten (Encyclo, z.d.).
Reinigingsmiddel met Schoonmaakmiddelen met alcohol worden gebruikt om oppervlakken
alcohol en voorwerpen te desinfecteren. Ze worden vaak gebruikt in
ziekenhuizen en andere medische instellingen om infecties te
voorkomen. Ze worden ook gebruikt in de voedingsmiddelenindustrie
om oppervlakken te desinfecteren en voedsel veilig te houden
(Hygieneexpert, 2023).
Preventie Preventie is het voorkomen van problemen door van tevoren in te
grijpen. Preventie bestaat uit doelbewuste initiatieven die
risicofactoren aanpakken voordat het probleem ontstaat of zich
verergert. Preventie kan bijvoorbeeld betrekking hebben op
gezondheid, veiligheid, criminaliteit of milieu (Betekenisdefinitie, z.d.).
Kruisbesmetting Kruisbesmetting betekent letterlijk: “besmetting van het ene product op
het andere”. Dit kan voorkomen bij mensen, bijvoorbeeld dat micro-
organismen of bacteriën van de ene patiënt overgedragen worden aan
de andere patiënt (Glutenrvijenfodmap, 2019).
Bacteriën Een bacterie, ook wel aangeduid als een micro-organisme, is een cel
zonder celkern (Pfizer, z.d). Bacteriën spelen een rol in ons
afweersysteem tegen virussen, schimmels en andere bacteriën.
Wanneer een onbekende bacterie het lichaam binnendringt, kan dit
een infectie veroorzaken (Apotheek.nl, z.d.).
3
_________________________________________________________________________
Samenvatting
Titel: de kruisbesmetting in de zorgsector ten gevolge van mobiele apparaten.
Tabel 1
Samenvatting onderzoekend vermogen
Probleem beschrijving
Door de opkomende digitalisering is het gebruik van smartphones bijna onmisbaar geworden.
Door deze opkomende verandering is het belangrijk om in het kader van kwaliteit van zorg te
kijken op welke manier hier invulling aan wordt gegeven en waar de tekortkomingen liggen.
Momenteel wordt er door veel wijkteams standaard een werktelefoon ingezet. Echter vragen
zorgverleners zich hedendaags af of door het gebruik van mobiele apparaten de kans tot
kruisbesmetting vergoot wordt en hoe hierbij preventief gewerkt kan worden, ook met het oog op
verschillende zorgmomenten gedurende de dag.
Onderzoeksvraag
Draagt het reinigen van smartphones met alcohol bij aan de preventie van kruismetting met
infectieuze bacteriën binnen de zorgverlening?
Zoekstrategie
Er werd een literatuurstudie uitgevoerd d.m.v. PubMed, HUGO en CINAHL plus. In totaal werd er
182 artikelen gevonden die vervolgend gefilterd zijn. Uiteindelijk zijn er zes artikelen hieruit
gehaald die het meest relevant was voor dit onderzoek.
Betrouwbaarheid
De artikelen zijn beoordeeld aan de hand van de HU-beoordelingslijst en de piramide van bewijs.
Resultaten
Artikel 1:
Een studie betreft ziekenhuispersoneel toont aan dat 74% van de mobiele telefoons bacterieel
besmet is, waarvan 5% potentieel pathogeen. Slechts 31% reinigt regelmatig. Daarnaast voorkomt
het dagelijkse reinigen inclusief alcohol de groei van pathogene bacteriën.
Artikel 2:
Onderzoek in Chongqing wijst uit dat 95,5% van de mobiele telefoons afkomstig van
ziekenhuispersoneel bacteriële pathogenen bevat, overigens inclusief telefoonhoesjes die de groei
van bacteriën stimuleren. Kruisbesmetting tussen de mobiele telefoon en handen wordt
vastgesteld, met zowel pathogene als niet-pathogene bacteriën.
Artikel 3:
Bij zorgverleners toont een studie aan dat 97,8% van de mobiele telefoon positief test op
bacteriële groei. Het grote deel van de zorgverlener realiseert echter niet het belang van het
, grondig reinigen, ter voorkoming van kruisbesmetting.
Artikel 4:
Plastic wikkels verminderen significant bacteriële kolonisatie op mobiele telefoons, terwijl
desinfectie met 75% alcohol effectief is. De studie heeft echter een beperkte setting en is mogelijk
niet generaliseerbaar.
Artikel 5:
Bij tandheelkunde studenten vertoont 81% van de mobiele telefoons microbiële kolonisatie, die
met alcohol op basis van 70% met 80% afneemt. Het onderzoek benadrukt het belang van
universele desinfectieprotocollen.
Artikel 6:
Richtlijnen benadrukken de centralisatie van herverwerking, jaarlijkse training, en continue
monitoring voor excellentie in sterilisatiepraktijken. Samenwerking met de Infectiepreventie en
Controle-afdeling wordt aanbevolen voor het verminderen van infectierisico's.
Conclusie
De literatuurstudie concludeert dat het reinigen van de mobiele telefoon met alcohol
wetenschappelijk bewezen effectief is ter preventie van kruisbesmetting in de zorg. Hoewel er
geen specifieke richtlijnen zijn voor de reiniging, tonen diverse onderzoeken aan dat mobiele
telefoons daadwerkelijk bijdragen aan de kruisbesmetting in een zorgsector. Alcohol blijkt efficiënt
bij het verminderen van bacteriële aanwezigheid op telefoons, maar de vergelijking met andere
reinigingsmiddelen ontbreekt. De groeiende digitalisering in de zorg vergroot het risico op
kruisbesmetting. Tot slot speelt onvoldoende bewustzijn en tijdgebrek bij zorgverleners een grote
rol bij de instandhouding van dit probleem.
Toepassing in de praktijk
Het is belangrijk om de gevolgen van kruisbesmetting te herkennen en de preventie zorgvuldig toe
te passen gedurende het gebruik van mobiele apparaten.
Aanbeveling
Op basis van de literatuurstudie wordt aanbevolen een universeel protocol op te stellen voor het
reinigen van smartphones in de zorgomgeving, met aandacht voor zowel zorgvragers als
zorgverleners. Vervolgonderzoek dient gericht te worden op de impact van diverse
telefoonhoesjes, de optimale frequentie van het reinigen van smartphones op de werkvloer per
zorgsetting, en specifieke aspecten van het onderwerp binnen de wijkzorg, gezien variërende
contexten verschillende resultaten kunnen opleveren.
1. Probleemanalyse
1.1 Aanleiding
Definitie en cijfers
1
,Kruisbesmetting is de onbedoelde overdracht van bacteriën, virussen of andere micro-organismen
van het ene object of persoon naar het andere, met al zijn schadelijke effecten. Kruisbesmetting
wordt gezien als een van de belangrijkste oorzaken van zorginfecties. Naar schatting is
kruisbesmetting verantwoordelijk voor maar liefst 40% van alle zorginfecties in het ziekenhuis (Sloan
Medical, z.d.).
Hoe ontstaat kruisbesmetting?
Kruisbesmetting kan door direct contact ontstaan, dus bij bloed of aanraking. Daarnaast kan het
ontstaan via deeltjes die in de lucht terecht komen, door bijvoorbeeld hoesten of niezen. Maar ook
objecten veroorzaken een kruisbesmetting. Dit zijn vaak objecten die vaak worden aangeraakt, zoals
deurklinken, telefoons en verpleegmaterialen. Bij aanraking is de kans erg aanwezig dat men
hierdoor besmet raakt (Zorg voor beter, z.d.).
Aanleiding
Besmetting door bacteriën, virussen of andere organismen in de zorg wordt veroorzaakt door het
onvoldoende reinigen of gebrek van werkoppervlakken, vloeren, of andere plaatsen waar
ziekteverwekkers zich kunnen verstoppen. Overdracht van bacteriën, virus of andere organismen
ontstaat doordat een ander object dan in aanraking komt met het onvoldoende gereinigde
oppervlak.
In feite is kruisbesmetting in de zorg exact hetzelfde als in de voedingsmiddelenindustrie. In de zorg
worden echter bacteriën en infecties voornamelijk overgedragen tussen patiënten en afdelingen in
plaats van tussen voedingsproducten. Zorginfecties door middel van kruisbesmetting zijn niet alleen
een enorme kostenpost voor onze gezondheidszorg maar het heeft ook nadelige effecten voor de
patiënt. Zo kan het bijvoorbeeld zijn dat patiënten ernstig ziek worden, pijn krijgen, angsten
ontwikkelen, of in het ergste geval overlijden. Er wordt echter in grote mate gewerkt met mensen
met verzwakte afweersystemen, waardoor het bijna onmogelijk is om kruisbesmetting ten aller tijde
te voorkomen (Hygiënesupply.nl, z.d.).
1.2 Probleemstelling
Door de opkomende digitalisering is het gebruik van mobiele telefoons bijna onmisbaar geworden.
Door deze verandering is het belangrijk om in het kader van kwaliteit van zorg te kijken op welke
manier hier invulling aan wordt gegeven en waar de tekortkomingen liggen.
Momenteel wordt er door diverse wijkteams standaard een werktelefoon ingezet. Zorgverleners
vragen zich echter hedendaags af of door het gebruik van mobiele telefoons de kans tot
kruisbesmetting vergoot wordt en hoe hierbij preventief gewerkt kan worden, ook met het oog op
verschillende zorgmomenten en patiënten gedurende de dag.
1.3 Doelstelling
Het doel is om met dit onderzoek te achterhalen wat de juiste manier en/of methode is om
kruisbesmettingen met betrekking tot bacteriën gedurende diverse zorgmomenten te voorkomen en
of de inzet van een reinigingsmiddel met alcoholische basis hierbij efficiënt functioneert.
1.4 Vraagstelling
Tegenwoordig worden zorgdossiers en andere zorg gerelateerde zaken bijgehouden middels de
mobiele telefoon. In de praktijk wordt vaak waargenomen dat mobiele telefoons uitermate vuil zijn.
2
, Daarnaast worden mobiele telefoons onvoldoende gereinigd, bijvoorbeeld door tijdstekort of haast.
Om deze reden zijn mobiele telefoons een grote infectiebron in de zorg (Hygiënesupply.nl, z.d.).
De focus in het onderzoek wordt bij de kruisbesmetting van bacteriën gelegd op het gebruik van de
mobiele telefoon in de zorgsetting. De onderzoeksvraag wordt geformuleerd aan de hand van de
PICO-structuur (Patiënt-probleem, Interventie, Controle-interventie en Outcome). Op basis van onze
probleemstelling is ervoor gekozen om een PIO-structuur op te stellen, omdat er geen gebruik wordt
gemaakt van een controle-interventie.
P: Kruisbesmetting van bacteriën ten gevolge van het gebruik van de mobiele telefoon.
I: Het reinigen van de mobiele telefoons met alcoholische basis;
O: Voorkomen en preventief handelen bij kruisbesmetting gedurende het gebruiken van mobiele
telefoons.
Onderzoeksvraag:
Draagt het reinigen van de mobiele telefoon met een reinigingsmiddel op alcoholische basis bij aan
de preventie van kruisbesmetting van bacteriën binnen de zorgverlening?
Essentiele variabelen
Definiëren is een essentieel onderdeel bij de uitvoering van een onderzoek. Hierbij wordt er
vastgesteld wat er onder een bepaalde term wordt verstaan (Bakker & van Buuren, 2019).
Onderstaand in tabel 2 worden er diverse begrippen uit de onderzoeksvraag gedefinieerd.
Tabel 2
Essentiële variabelen
Term Definitie
Mobiele telefoon Telefoon, ook wel gsm, mobiel, mobieltje, smartphone, feature Phone,
mobiele telefoon genoemd, is een draadloos apparaat waarmee je kunt
bellen en internetten (Encyclo, z.d.).
Reinigingsmiddel met Schoonmaakmiddelen met alcohol worden gebruikt om oppervlakken
alcohol en voorwerpen te desinfecteren. Ze worden vaak gebruikt in
ziekenhuizen en andere medische instellingen om infecties te
voorkomen. Ze worden ook gebruikt in de voedingsmiddelenindustrie
om oppervlakken te desinfecteren en voedsel veilig te houden
(Hygieneexpert, 2023).
Preventie Preventie is het voorkomen van problemen door van tevoren in te
grijpen. Preventie bestaat uit doelbewuste initiatieven die
risicofactoren aanpakken voordat het probleem ontstaat of zich
verergert. Preventie kan bijvoorbeeld betrekking hebben op
gezondheid, veiligheid, criminaliteit of milieu (Betekenisdefinitie, z.d.).
Kruisbesmetting Kruisbesmetting betekent letterlijk: “besmetting van het ene product op
het andere”. Dit kan voorkomen bij mensen, bijvoorbeeld dat micro-
organismen of bacteriën van de ene patiënt overgedragen worden aan
de andere patiënt (Glutenrvijenfodmap, 2019).
Bacteriën Een bacterie, ook wel aangeduid als een micro-organisme, is een cel
zonder celkern (Pfizer, z.d). Bacteriën spelen een rol in ons
afweersysteem tegen virussen, schimmels en andere bacteriën.
Wanneer een onbekende bacterie het lichaam binnendringt, kan dit
een infectie veroorzaken (Apotheek.nl, z.d.).
3
