Hoofdstuk 4: Afsluitverrichtingen – Resultaatbepaling – Opstellen van de jaarrekening
De boekhoudkundige principes:
A) Overeenstemmingsprincipe
B) True and fair view
- Afschrijving
C) Voorzichtigheidsprincipe
D) Toerekeningsprincipe bij kosten
E) Realisatieprincipe bij opbrengsten
F) Principe van het boekjaar
1. Inleiding
Ondernemers hebben een periodieke overzicht van haar bezittingen, schulden, kosten,
opbrengsten om tot het resultaat te komen
- Minstens 1 keer per jaar
- Op het einde van het boekjaar
o 31/12/N…
Resultaat is dan voorlopige proef- en saldibalans
o Belangrijk om te onthouden dat het om een voorlopige boekhoudkundige situatie
gaat
Er moet een vergelijking zijn met de werkelijkheid
Wordt gedaan aan de hand van inventaris
Inventaris = gedetailleerde staat van de bezittingen, vorderingen , schulden en verplichten
Na inventariseren:
- Voorlopige proef- en saldibalans gecorrigeerde proef- en saldibalans
Saldibalans= saldibalans is opgesteld nadat
- De regularisatie- en afsluitverrichtingen op de T-rekeningen en in het journaal werden
uitgevoerd
- Het resultaat werd bepaald
- Het resultaat werd bestemd
In het totaal zijn er 3 saldibalansen:
1) Voorlopige
2) Gecorrigeerde
3) Definitieve
De inventarisverrichtingen hebben betrekking op:
1) Aankopen, verkopen en voorraad
2) Anticipatie- en uitstelposten m.b.t. kosten en opbrengsten
3) Controle op de waardering van vorderingen en schulden
4) Controle op de waardering van vaste activa
5) Controle op de waardering voor risico’s en lasten
1
,2. Specifieke inventarisverrichtingen
Voorlopige P&S is niet noodzakelijk juist moet worden getoetst aan de werkelijkheid
Wordt gedaan via inventarisverrichtingen
o Deze worden genoteerd in het diversenpostenboek (DIV)
Overeenstemmingsprincipe=
- Zijn alle verrichtingen m.b.t. de voorbije periode opgenomen
o Zijn er verrichtingen opgenomen die niet tot de voorbije periode behoren?
2.1 Inventarisverrichtingen m.b.t. aankopen en verkopen
Bij inventarisverrichtingen wordt er nagegaan of alle aankopen binnen het bj aan de juiste
boekhoudperiode toegerekend zijn
2.1.1 Te ontvangen facturen
= Ontvangen g&d waarvoor de onderneming nog geen factuur voor heeft gekregen
(standpunt koper)
- We zullen het aankoopbedrag ramen
- Let op! BTW enkel geboekt als je de definitieve factuur ontvangen hebt.
Boeking 1: Nog geen factuur ontvangen op 31/12/N0
Rekeningnummer Omschrijving Debet Credit
60400 Aankopen handelsgoederen X
44400 @ Te ontvangen facturen X
- We gebruiken hier 444 het is een voorlopige schuld
o niet 440
Boeking 2: Factuur ontvangen op 20/01/N1
Rekeningnummer Omschrijving Debet Credit
60400 Aankopen handelsgoederen X
41100 Terug te vorderen BTW X
44000 @ Leveranciers X
Probleem: nu is deze factuur dubbel geboekt boeking van 31/12 en 20/01!
Boeking 1 tegenboeken!
Boeking 3: 20/01/N1
Rekeningnummer Omschrijving Debet Credit
44400 Te ontvangen facturen X
60400 @ Aankopen handelsgoederen X
2
, 2.1.2 Nog te ontvangen creditnota’s
Hetzelfde als bij de factuur
o Pro-formacreditnota opmaken
Boeking 1: Pro-formacreditnota op 31/12/N0
Rekeningnummer Omschrijving Debet Credit
40410 Te ontvangen creditnota’s X
60800 @ Ontvangen korting, ristorno en rabatten (-) X
Boeking 2: Ontvangen creditnota op 20/01/N1
Rekeningnummer Omschrijving Debet Credit
44000 Leveranciers X
60800 @ Ontvangen korting, ristorno en rabatten (-) X
41100 Terug te vorderen BTW X
Boeking 3: Pro-formacreditnota van 31/12/N0 tegenboeken
Rekeningnummer Omschrijving Debet Credit
60800 Ontvangen kortingen, ristorno’s en rabatten (-) X
40410 @ Te ontvangen creditnota’s X
(Correcties worden gevraagd op examen)
2.1.3 Verkochte goederen waarvoor nog geen factuur is opgemaakt
(Standpunt van verkoper)
Hetzelfde zoals bij aankopen en bij creditnota’s raming van opbrengsten boeken
Boeking 1: Pro-formafactuur op 31/12/N0
Rekeningnummer Omschrijving Debet Credit
40400 Te innen opbrengsten X
70000 @ Verkopen en dienstprestaties X
Boeking 2: Factuur is opgemaakt op 20/01/N1
Rekeningnummer Omschrijving Debet Credit
40000 Handelsdebiteuren X
70000 @ Verkopen en dienstprestaties X
45100 Te betalen BTW X
Boeking 3: Pro-formafactuur van 31/12/N0 tegenboeken
Rekeningnummer Omschrijving Debet Credit
70000 Verkopen en dienstprestaties X
40400 @ Te innen opbrengsten X
3
De boekhoudkundige principes:
A) Overeenstemmingsprincipe
B) True and fair view
- Afschrijving
C) Voorzichtigheidsprincipe
D) Toerekeningsprincipe bij kosten
E) Realisatieprincipe bij opbrengsten
F) Principe van het boekjaar
1. Inleiding
Ondernemers hebben een periodieke overzicht van haar bezittingen, schulden, kosten,
opbrengsten om tot het resultaat te komen
- Minstens 1 keer per jaar
- Op het einde van het boekjaar
o 31/12/N…
Resultaat is dan voorlopige proef- en saldibalans
o Belangrijk om te onthouden dat het om een voorlopige boekhoudkundige situatie
gaat
Er moet een vergelijking zijn met de werkelijkheid
Wordt gedaan aan de hand van inventaris
Inventaris = gedetailleerde staat van de bezittingen, vorderingen , schulden en verplichten
Na inventariseren:
- Voorlopige proef- en saldibalans gecorrigeerde proef- en saldibalans
Saldibalans= saldibalans is opgesteld nadat
- De regularisatie- en afsluitverrichtingen op de T-rekeningen en in het journaal werden
uitgevoerd
- Het resultaat werd bepaald
- Het resultaat werd bestemd
In het totaal zijn er 3 saldibalansen:
1) Voorlopige
2) Gecorrigeerde
3) Definitieve
De inventarisverrichtingen hebben betrekking op:
1) Aankopen, verkopen en voorraad
2) Anticipatie- en uitstelposten m.b.t. kosten en opbrengsten
3) Controle op de waardering van vorderingen en schulden
4) Controle op de waardering van vaste activa
5) Controle op de waardering voor risico’s en lasten
1
,2. Specifieke inventarisverrichtingen
Voorlopige P&S is niet noodzakelijk juist moet worden getoetst aan de werkelijkheid
Wordt gedaan via inventarisverrichtingen
o Deze worden genoteerd in het diversenpostenboek (DIV)
Overeenstemmingsprincipe=
- Zijn alle verrichtingen m.b.t. de voorbije periode opgenomen
o Zijn er verrichtingen opgenomen die niet tot de voorbije periode behoren?
2.1 Inventarisverrichtingen m.b.t. aankopen en verkopen
Bij inventarisverrichtingen wordt er nagegaan of alle aankopen binnen het bj aan de juiste
boekhoudperiode toegerekend zijn
2.1.1 Te ontvangen facturen
= Ontvangen g&d waarvoor de onderneming nog geen factuur voor heeft gekregen
(standpunt koper)
- We zullen het aankoopbedrag ramen
- Let op! BTW enkel geboekt als je de definitieve factuur ontvangen hebt.
Boeking 1: Nog geen factuur ontvangen op 31/12/N0
Rekeningnummer Omschrijving Debet Credit
60400 Aankopen handelsgoederen X
44400 @ Te ontvangen facturen X
- We gebruiken hier 444 het is een voorlopige schuld
o niet 440
Boeking 2: Factuur ontvangen op 20/01/N1
Rekeningnummer Omschrijving Debet Credit
60400 Aankopen handelsgoederen X
41100 Terug te vorderen BTW X
44000 @ Leveranciers X
Probleem: nu is deze factuur dubbel geboekt boeking van 31/12 en 20/01!
Boeking 1 tegenboeken!
Boeking 3: 20/01/N1
Rekeningnummer Omschrijving Debet Credit
44400 Te ontvangen facturen X
60400 @ Aankopen handelsgoederen X
2
, 2.1.2 Nog te ontvangen creditnota’s
Hetzelfde als bij de factuur
o Pro-formacreditnota opmaken
Boeking 1: Pro-formacreditnota op 31/12/N0
Rekeningnummer Omschrijving Debet Credit
40410 Te ontvangen creditnota’s X
60800 @ Ontvangen korting, ristorno en rabatten (-) X
Boeking 2: Ontvangen creditnota op 20/01/N1
Rekeningnummer Omschrijving Debet Credit
44000 Leveranciers X
60800 @ Ontvangen korting, ristorno en rabatten (-) X
41100 Terug te vorderen BTW X
Boeking 3: Pro-formacreditnota van 31/12/N0 tegenboeken
Rekeningnummer Omschrijving Debet Credit
60800 Ontvangen kortingen, ristorno’s en rabatten (-) X
40410 @ Te ontvangen creditnota’s X
(Correcties worden gevraagd op examen)
2.1.3 Verkochte goederen waarvoor nog geen factuur is opgemaakt
(Standpunt van verkoper)
Hetzelfde zoals bij aankopen en bij creditnota’s raming van opbrengsten boeken
Boeking 1: Pro-formafactuur op 31/12/N0
Rekeningnummer Omschrijving Debet Credit
40400 Te innen opbrengsten X
70000 @ Verkopen en dienstprestaties X
Boeking 2: Factuur is opgemaakt op 20/01/N1
Rekeningnummer Omschrijving Debet Credit
40000 Handelsdebiteuren X
70000 @ Verkopen en dienstprestaties X
45100 Te betalen BTW X
Boeking 3: Pro-formafactuur van 31/12/N0 tegenboeken
Rekeningnummer Omschrijving Debet Credit
70000 Verkopen en dienstprestaties X
40400 @ Te innen opbrengsten X
3
