HC 11, 12, 13, 15: Evidence Based Practice (EBP)
Leerdoelen
Student kan Evidence-based midwifery uitleggen
Student erkent belang van evidence based onderwijs en is in staat zelf
wetenschappelijk onderzoek op te zoeken en te integreren in casussen
EBP
Definitie:
Zorgvuldig, expliciet en oordeelkundig gebruik van huidige beste bewijsmateriaal om
beslissingen te nemen voor individuele patiënten
Integratie van individuele klinische expertise met beste externe bewijsmateriaal beschikbaar
vanuit systematisch onderzoek
Centrale rol voor voorkeuren, wensen en verwachtingen van de patiënt
Evidence based medicine/practice
Beslissingen nemen voor individuele cliënten op basis van
o Beschikbare informatie/onderzoeksresultaten
o Voorkeur/wensen van cliënten
o Eigen ervaring van zorgverlener
EBP stapsgewijs
Definieer probleem: Vertalen van praktische / klinisch probleem naar beantwoordbare vraag
Zoeken en selecteren van wetenschappelijke literatuur
Kritisch beoordelen van gevonden artikels en interpreteren van resultaten.
Beslissing nemen op basis van beschikbare ‘evidence’.
Kwaliteit van proces van EBP regelmatig evalueren
1. Definieer het probleem (ombouwen tot onderzoeksvraag)
1. Onderwerp kiezen perineumruptuur
Onderzoek
o Primair: geen meta-analyses, geen samenvattingen, volledig eigen onderzoek
o Secundair: verschillende artikels analyseren en daar een nieuwe literatuur van maken
o PICO: methode om correcte onderzoeksvraag op te stellen
Recent: max 5j oud
Basisvragen om te beslissen of goed onderwerp is
o Vroedkundig relevant? ja
o Geschikt om te onderzoeken met gegeven randvoorwaarden?
Recente literatuur (onderzoeksartikel heel gedetailleerd van A-Z, welke
interventie, welke deelnemers, hoe op onderwerp gekomen,…) ja
Primaire onderzoeksartikels
Mogelijke PICO
o Relevant?
o Wie heeft er belang bij? zorgverleners, vrouwen, gynaecologen, man, huisarts
o Wat is er al bekend?
o Ethisch verantwoord?
2. Onderwerp afbakenen
Hoe?
o Mindmap
o Boomstructuur
Specifieker
o Welke aspecten binnen het onderwerp ga je onderzoeken?
o Hoeveelheid bestaande literatuur?
o Onderwerp behouden of wijzigen?
o Literatuuronderzoek aanvulling bestaande kennis?
3. Vraagstelling
Eén vd meest essentiële onderdelen van je onderzoek
Wat ga je onderzoeken?
o Het antwoord op de vraagstelling is van belang voor het bereiken vd doelstelling
o Je beschrijft precies wat er onderzocht gaat worden
o Een onderzoeksvraag eindigt altijd met een ?
, o Duidelijk en concreet PICO(s)
PICO
4 componenten in onderszoeksvraag
o Patient: Over welke patiënten wil je een uitspraak doen
Bevallende vrouwen: primipara
o Intervention:
Interventie of behandeling
Etiologische of prognostische factor
Diagnostische test
Bevallen in zijligging
o Comparison: Andere behandeling, factor of test waar je mee wil vergelijken
Bevallen in rugligging
o Outcome: Welke uitkomst staat centraal?
Minder aantal perineumrupturen
Mogelijke onderzoeksvraag: Wat is het effect van bevallen in zijligging in vergelijking met bevallen
in rugligging bij primipara, op het ontstaan van perineumrupturen?
Soms is het moeilijk om de vier elementen vd PICO aan te duiden.
Een centrale complexe onderzoeksvraag? formuleer deelvragen
Mogelijke deelvragen:
Wat is het perineumruptuur?
Hoe vaak komt een perineumruptuur voor?
Welke verschillende preventieve maatregelen bestaan er om een perineumruptuur te
voorkomen?
Wat is de effectiviteit van de verschillende preventiemethoden?
4. Refereren volgens APA
= American Psychological Association
Auteur-jaar-systeem
Belangrijkste manier om te verwijzen naar bronnen
Veel gebruikt in sociale wetenschappen
Geen verwijzing is plagiaat: zware straffen
Scribbr
Hoe?
Literatuurverwijzingen in de tekst
o Achternaam van auteur(s) en jaartal van publicatie
1 auteur: (bv. Pollefliet, 2016) achternaam, datum
2 auteurs: (bv. Bakker & Van Buuren, 2014) achternaam 1 & achternaam 2,
datum
3 auteurs: (bv. Jennings, Howard & Perotte, 2014) achternaam 1, achternaam 2 &
achternaam 3, datum
Meer dan 3 auteurs: (bv. Indekeu et al., 2013)
o Voordeel: duidelijk om welke publicatie het gaat
o Nadeel: neemt veel ruimte in
o Verwijzing naar meerdere publicaties tegelijkertijd:
Alfabetische volgorde
Bij dezelfde auteur: meerdere jaartallen (Janssen, 2015;2018)
Literatuurlijst
o Alle bronnen zonder nummering
o Alfabetisch volgens eerste auteur
Vb. refereren in een referentielijst:
Handboek:
o Bakker, E. & Van Buuren, H. (2014). Onderzoek in de gezondheidszorg. Groningen:
Noordhoff Uitgevers.
Niet-digitaal tijdschriftartikel:
o Indekeu, A., Dierickx, K., Schotsmans, P., Daniels, K.R., Rober, P. & D’Hooghe, T. (2013).
Factors contributing to parental decision-making in disclosing donor conception: a
systematic review. Human reproduction update, 4, nr. 5, pp. 1-20.
Niet-digitaal document, zonder auteur
o Veiligheidsrapport. (2009). Brussel: Safepress.²
Digitaal tijdschriftartikel:
Leerdoelen
Student kan Evidence-based midwifery uitleggen
Student erkent belang van evidence based onderwijs en is in staat zelf
wetenschappelijk onderzoek op te zoeken en te integreren in casussen
EBP
Definitie:
Zorgvuldig, expliciet en oordeelkundig gebruik van huidige beste bewijsmateriaal om
beslissingen te nemen voor individuele patiënten
Integratie van individuele klinische expertise met beste externe bewijsmateriaal beschikbaar
vanuit systematisch onderzoek
Centrale rol voor voorkeuren, wensen en verwachtingen van de patiënt
Evidence based medicine/practice
Beslissingen nemen voor individuele cliënten op basis van
o Beschikbare informatie/onderzoeksresultaten
o Voorkeur/wensen van cliënten
o Eigen ervaring van zorgverlener
EBP stapsgewijs
Definieer probleem: Vertalen van praktische / klinisch probleem naar beantwoordbare vraag
Zoeken en selecteren van wetenschappelijke literatuur
Kritisch beoordelen van gevonden artikels en interpreteren van resultaten.
Beslissing nemen op basis van beschikbare ‘evidence’.
Kwaliteit van proces van EBP regelmatig evalueren
1. Definieer het probleem (ombouwen tot onderzoeksvraag)
1. Onderwerp kiezen perineumruptuur
Onderzoek
o Primair: geen meta-analyses, geen samenvattingen, volledig eigen onderzoek
o Secundair: verschillende artikels analyseren en daar een nieuwe literatuur van maken
o PICO: methode om correcte onderzoeksvraag op te stellen
Recent: max 5j oud
Basisvragen om te beslissen of goed onderwerp is
o Vroedkundig relevant? ja
o Geschikt om te onderzoeken met gegeven randvoorwaarden?
Recente literatuur (onderzoeksartikel heel gedetailleerd van A-Z, welke
interventie, welke deelnemers, hoe op onderwerp gekomen,…) ja
Primaire onderzoeksartikels
Mogelijke PICO
o Relevant?
o Wie heeft er belang bij? zorgverleners, vrouwen, gynaecologen, man, huisarts
o Wat is er al bekend?
o Ethisch verantwoord?
2. Onderwerp afbakenen
Hoe?
o Mindmap
o Boomstructuur
Specifieker
o Welke aspecten binnen het onderwerp ga je onderzoeken?
o Hoeveelheid bestaande literatuur?
o Onderwerp behouden of wijzigen?
o Literatuuronderzoek aanvulling bestaande kennis?
3. Vraagstelling
Eén vd meest essentiële onderdelen van je onderzoek
Wat ga je onderzoeken?
o Het antwoord op de vraagstelling is van belang voor het bereiken vd doelstelling
o Je beschrijft precies wat er onderzocht gaat worden
o Een onderzoeksvraag eindigt altijd met een ?
, o Duidelijk en concreet PICO(s)
PICO
4 componenten in onderszoeksvraag
o Patient: Over welke patiënten wil je een uitspraak doen
Bevallende vrouwen: primipara
o Intervention:
Interventie of behandeling
Etiologische of prognostische factor
Diagnostische test
Bevallen in zijligging
o Comparison: Andere behandeling, factor of test waar je mee wil vergelijken
Bevallen in rugligging
o Outcome: Welke uitkomst staat centraal?
Minder aantal perineumrupturen
Mogelijke onderzoeksvraag: Wat is het effect van bevallen in zijligging in vergelijking met bevallen
in rugligging bij primipara, op het ontstaan van perineumrupturen?
Soms is het moeilijk om de vier elementen vd PICO aan te duiden.
Een centrale complexe onderzoeksvraag? formuleer deelvragen
Mogelijke deelvragen:
Wat is het perineumruptuur?
Hoe vaak komt een perineumruptuur voor?
Welke verschillende preventieve maatregelen bestaan er om een perineumruptuur te
voorkomen?
Wat is de effectiviteit van de verschillende preventiemethoden?
4. Refereren volgens APA
= American Psychological Association
Auteur-jaar-systeem
Belangrijkste manier om te verwijzen naar bronnen
Veel gebruikt in sociale wetenschappen
Geen verwijzing is plagiaat: zware straffen
Scribbr
Hoe?
Literatuurverwijzingen in de tekst
o Achternaam van auteur(s) en jaartal van publicatie
1 auteur: (bv. Pollefliet, 2016) achternaam, datum
2 auteurs: (bv. Bakker & Van Buuren, 2014) achternaam 1 & achternaam 2,
datum
3 auteurs: (bv. Jennings, Howard & Perotte, 2014) achternaam 1, achternaam 2 &
achternaam 3, datum
Meer dan 3 auteurs: (bv. Indekeu et al., 2013)
o Voordeel: duidelijk om welke publicatie het gaat
o Nadeel: neemt veel ruimte in
o Verwijzing naar meerdere publicaties tegelijkertijd:
Alfabetische volgorde
Bij dezelfde auteur: meerdere jaartallen (Janssen, 2015;2018)
Literatuurlijst
o Alle bronnen zonder nummering
o Alfabetisch volgens eerste auteur
Vb. refereren in een referentielijst:
Handboek:
o Bakker, E. & Van Buuren, H. (2014). Onderzoek in de gezondheidszorg. Groningen:
Noordhoff Uitgevers.
Niet-digitaal tijdschriftartikel:
o Indekeu, A., Dierickx, K., Schotsmans, P., Daniels, K.R., Rober, P. & D’Hooghe, T. (2013).
Factors contributing to parental decision-making in disclosing donor conception: a
systematic review. Human reproduction update, 4, nr. 5, pp. 1-20.
Niet-digitaal document, zonder auteur
o Veiligheidsrapport. (2009). Brussel: Safepress.²
Digitaal tijdschriftartikel: