26/09/2019
CRIMINOLOGIE.
Nico Gunzburg nam in 1936 het initiatief om de opleiding criminologie op te richten. In 1938 werd het
instituut voor criminologie opgestart. Later een school voor criminologie en daarna was het een vakgroep.
Criminologie is een jonge 19de-eeuwse wetenschap. De studievereniging Lombrosiana heeft zijn naam te
danken aan de vader v/d criminologie, namelijk Lombroso.
Geïntroduceerd door Raphaello Garofalo:
Hij heeft een boek geschreven in het Italiaans.
Criminologia (leer v/d misdaad = crimen).
Criminaliteit is geen juridisch begrip, maar zou men eerder een sociologisch begrip kunnen noemen.
Het juridische verzamelwoord hierbij is een misdrijf in het strafwetboek. Het maakt een onderscheid
tussen drie misdrijven.
1. Misdrijven (laagst)
Overtredingen, zoals door het rood licht rijden, onder invloed van alcohol/drugs rijden…
Behandeld door de politierechter/politierechtbank
Hierbij krijgt men een politionele straf.
Oordeel: vonnis; rechter 1ste aanleg; raadsheer 2de aanleg.
2. Wanbedrijven (daarboven)
Fraude, diefstal, slagen en verwondingen…
Behandeld door correctionele rechtbank/ 2 de aanleg tegenover politierechtbank.
Hierbij krijgt men een correctionele straf.
3. Misdaden (hoogst)
Brand, moordzaken, verkrachting van minderjarigen.
Behandeld door hof van assisen (jury aanwezig bestaande uit 12 gezworenen)
Hierbij krijgt men een criminele straf.
In de 20ste eeuw kwam men erachter dat de criminaliteit ook bezig was met de deviantie. Dit is geen
juridisch begrip, maar ook een sociologisch.
Bv. Als men een broodje eet op de trap v/d kerk kan men een boete krijgen, maar niet in de
strafrechtelijke zin. het begrip ‘overlast’ wordt hierop geplakt, het is geen afwijkend gedrag, maar men
bekomt een overlastboete.
Criminologen houden zich bezig met:
- criminaliteit.
- Deviantie (= het afwijken van de normen)
- Overlast.
1
,
Hoofdstuk 1: De criminologische wetenschap – inleidende beschouwingen van de cursus:
1. Criminaliteitsdefinitie.
2. Het studieterrein van de criminologie.
3. De criminologie: een autonome multidisciplinaire of interdisciplinaire wetenschap of een
deeldiscipline van de sociologie.
4. Theoretische en toegepaste criminologie.
5. De strafrechtswetenschap en de criminologie.
Hoofdstuk 2: de historische ontwikkeling van de criminologische wetenschap.
1. Het denken over de crimineel en de criminaliteit voorafgaand aan de 18 de eeuw.
2. Het klassieke denken over de crimineel en de criminaliteit in de 19 e eeuw.
3. Het positivistisch denken over de crimineel en de criminaliteit in de 19 e eeuw.
4. Het kritisch denken over de crimineel en de criminaliteit in de 19 e eeuw.
5. Het denken over de crimineel en de criminaliteit tot de jaren ’60 van de 20 e eeuw.
6. De crisis van het sociaal positivisme in de jaren ’60 en de crisis van neoklassieke denken in de
jaren ’70 van de 20e eeuw.
7. Conventionele criminaliteitstheorieën.
8. De sociaal neo-positivistische criminologie.
9. De kritische criminologie .
In de 19e eeuw liet men de criminologie starten vanuit de biologie. Daarnaast ontstaat ook een
psychologie, want men zegt dat criminologie hier beter onder past. Achteraf wordt criminologie gelinkt
met de sociologie. Vandaag de dag neem de welvaart alleen maar toe, waardoor geen link meer wordt
gelegd tussen armoede en criminaliteit.
Hoofdstuk 3: De deeldomeinen van de criminologie:
1. Uitgaanspunt.
2. Het strafbaar stellen van gedrag.
3. De actiekant van de sociale constructie van criminaliteit.
4. De reactiekant in de sociale constructie van criminaliteit.
Hoofdstuk 4: de criminologische methoden
1. Inleidende beschouwingen.
2. De ‘social survey’.
3. Het experiment.
4. De observatie.
5. Het interview.
6. Interpreteren van criminaliteitsgegevens.
2
