DIVERSITEIT
DEFINITIE
De grote hoeveelheid aan individuele verschillen die tussen mensen bestaan.
DIMENSIES VAN DIVERSITEIT
PRIMAIRE DIMENSIES VAN DIVERSITEIT
- Menselijke verschillen die aangeboren zijn en/of een belangrijke impact hebben gehad op onze
ontwikkeling van kinds af aan en een blijvende impact hebben gedurende ons hele leven
- Kern van waaruit iemand is opgebouwd
- Soms opvallend voor anderen
- Neiging om stereotypeneringen te ontwikkelen over deze eerste dimensie
- Vb: leeftijd, geboorteland, etnische groep, gender, gezondheid en seksuele voorkeur
SECUNDAIRE DIMENSIES VAN DIVERSITEIT
- Persoonlijke kenmerken die kunnen veranderen
- Individuele verschillen die mensen verkrijgen, zich van ontdoen en/of kunnen veranderen gedurende
de levensloop
- Toevoegend aan basis, effect op zelfrespect
Beide belangrijke rol bij vormgeven waarden, behoeften , prioriteiten, percepties…
DIVERSITEIT ALS VISIE
- Positieve discriminatie = extra maatregelen die minderheden een voorsprong geven op bv
arbeidsmarkt.
- Mainstreaming: veranderen van een hele cultuur van een bedrijf
,GENDER
INLEIDING
- On ne naît pas femme, on le decient - simone de beauvoir
o Franse filosofe en feministe
o le deuxième sexe
DEFINITIE
- Gender = sociale en culturele constructie
o Voorbeeld:
▪ Genderrollen
▪ Ongelijkheden
▪ Genderrelaties
▪ Genderstereotypen
- Nature-nurture debat
o Wisselwerking?
- Gender speelt op 3 niveaus:
o Identiteit
o Sociale organisatie
o Normerende functie
ONGELIJKHEID, DOMINANTIE
- Binaire oppositie
- Gaat terug naar de primaire overtuiging dat het ene geslacht beter is dan het andere
o Het dominante geslacht
o Mannelijkheid vs vrouwelijkheid
▪ Bv: koel vs emotioneel
▪ Bv: taalgebruik
VERSCHILLENDE DISCIPLINES ONDER DE LOEP
- Geneeskunde
o Vrouwen gaan sneller naar de arts
o Vrouwelijke artsen besteden meer tijd aan hun patiënten
- Onderwijs
o Meisjes: beter presteren
- Arbeidsmarkt
o In privésector: vrouwen w minder betaald
o Jobs: meer vrouwen in beroepen waar minder respect voor is
- Media
o Representatie van vrouwen in de media
o Worden minder als expert opgevoerd
- Politiek
o Stemrecht voor de vrouwen sinds…
o Sinds kort wel eerste vrouwelijke minister in ons land
,DIMENSIES VAN GENDER
- Gender als ordeningsprincipe
- Gender als rangorde
o 4 dimensies (Joan Scott)
▪ Symbolen of symbolische representaties (meta)
▪ Normatieve concepten (meta)
▪ Sociale en politieke instituties (macro) of organisaties (meso)
▪ Subjectieve identiteit (micro)
VOORNAAMSTE DEBATTEN
- Aanvankelijk: gelijkheidsdenken
- Later: verschildenken (mannen en vrouwen zijn helemaal verschillend)
- Nu: mannelijkheden en vrouwelijkheden
- Gelijkenis-verschil-debat
o Gelijkheid > liberale beleidsmodellen: gelijke kansen en meritocratie
o Verschillen > radicale beleidsmodellen: positieve discriminatie
- Gelijkheid
o Mannen en vrouwen zijn gelijk
o Gelijke kansen en rechten → verschillen zullen verdwijnen
▪ Bv. Liberale en socialistisch feminisme
o Kritiek: mannelijke wordt in stand gehouden
o Verschil
▪ Verschillen zijn er
▪ Kunnen niet weggewerkt worden
▪ Herwaardering van het vrouwelijke
▪ Bv. Radicaal feminisme, econ-feminisme, cultureel feminisme
o Kritiek: vrouw als anders blijft de ondergeschikte positie behouden
- Diversiteit van gender
o Alle vrouwen iets gemeenschappelijks?
▪ nl. Onderdrukking door de man
o ‘80: kritiek
▪ Lesbiennes en migranten nemen voortouw
• Kritiek op de universele categorie ‘vrouw’
o Want voornamelijk blank & middenklasse
▪ Niet alle vrouwen delen dezelfde belangen
• Bv. Ras, etniciteit of seksuele geaardheid zijn ook van belang
▪ Nadruk op verschillen tussen vrouwen
▪ In OZ dus nadruk op de verschillende delen van de identiteitsconstructie
, HET FEMINISME IN BELGIË
1830: EEN SLECHTE START
- Geen politieke rechten voor vrouwen
- Juridische ongelijkheid man/vrouw
- Geen degelijk onderwijs voor meisjes
- Slechte arbeidsomstandigheden voor een karig loon
- Ideaalbeeld: zorgende moeder, temidden haar gezin
o Vrouwen bekleden geen publieke functies
o Gehoorzaamheid aan de echtgenoot
o Liever geen buitenhuisarbeid voor vrouwen
o Onderwijs gericht op het huishouden
EERSTE FEMINISTISCHE GOLF
AANDACHT VOOR ONDERWIJS
- 1830: discriminatie en amper onderwijs voor de vrouw
- Focus 1e golf = onderwijs voor meisjes
o Onderwijs als hefboom voor emancipatie
o Oprichting middelbare scholen met volledig leerprogramma
o Openstelling universiteiten voor vrouwelijke studenten
HERORIËNTERING
- Een universitair diploma is geen garantie op een professionele carrière
o Marie Populin – juriste
o Isala van diest – arts
o Mochten beroep niet uitoefenen omdat ze dit zogezegd niet konden combineren met het gezin
- Oprichting verschillende organisaties eind 19e eeuw
o Ligue belge du Droit des Femmes / Marie Popelin en Louis Franck
o Socialistische Propagandaclub voor Werkvrouwen / Emilie Claeys
o Le Féminisme chrétien / Louise Van den Plas
o Enkele eisen
▪ gelijkberechtiging van mannen en vrouwen
▪ recht op arbeid voor vrouwen
▪ gelijkheid van man en vrouw binnen het huwelijk
▪ voor vrouwen tot alle beroepen
▪ stemrecht voor vrouwen
BUNDELING VAN DE KRACHTEN
- Marie Popelin: motor achter nationale en internationale samenwerking
- Begin 20e eeuw: oprichting Conseil National des Femmes belges – Nationale Vrouwenraad van België
- Internationale Feministische Congressen, Brussel 1897 en 1912
EERSTE WEERELDOORLOG
De oorlogsomstandigheden verhinderen een feministische doorbraak
- Dienstbaarheid: verzorgen van gewonden, uitdelen van voedselpakketten…
- Vrouwen helpen mee in de oorlogsindustrie
- Heldendaden: Edith Cavell, Gabrielle Petit…
DEFINITIE
De grote hoeveelheid aan individuele verschillen die tussen mensen bestaan.
DIMENSIES VAN DIVERSITEIT
PRIMAIRE DIMENSIES VAN DIVERSITEIT
- Menselijke verschillen die aangeboren zijn en/of een belangrijke impact hebben gehad op onze
ontwikkeling van kinds af aan en een blijvende impact hebben gedurende ons hele leven
- Kern van waaruit iemand is opgebouwd
- Soms opvallend voor anderen
- Neiging om stereotypeneringen te ontwikkelen over deze eerste dimensie
- Vb: leeftijd, geboorteland, etnische groep, gender, gezondheid en seksuele voorkeur
SECUNDAIRE DIMENSIES VAN DIVERSITEIT
- Persoonlijke kenmerken die kunnen veranderen
- Individuele verschillen die mensen verkrijgen, zich van ontdoen en/of kunnen veranderen gedurende
de levensloop
- Toevoegend aan basis, effect op zelfrespect
Beide belangrijke rol bij vormgeven waarden, behoeften , prioriteiten, percepties…
DIVERSITEIT ALS VISIE
- Positieve discriminatie = extra maatregelen die minderheden een voorsprong geven op bv
arbeidsmarkt.
- Mainstreaming: veranderen van een hele cultuur van een bedrijf
,GENDER
INLEIDING
- On ne naît pas femme, on le decient - simone de beauvoir
o Franse filosofe en feministe
o le deuxième sexe
DEFINITIE
- Gender = sociale en culturele constructie
o Voorbeeld:
▪ Genderrollen
▪ Ongelijkheden
▪ Genderrelaties
▪ Genderstereotypen
- Nature-nurture debat
o Wisselwerking?
- Gender speelt op 3 niveaus:
o Identiteit
o Sociale organisatie
o Normerende functie
ONGELIJKHEID, DOMINANTIE
- Binaire oppositie
- Gaat terug naar de primaire overtuiging dat het ene geslacht beter is dan het andere
o Het dominante geslacht
o Mannelijkheid vs vrouwelijkheid
▪ Bv: koel vs emotioneel
▪ Bv: taalgebruik
VERSCHILLENDE DISCIPLINES ONDER DE LOEP
- Geneeskunde
o Vrouwen gaan sneller naar de arts
o Vrouwelijke artsen besteden meer tijd aan hun patiënten
- Onderwijs
o Meisjes: beter presteren
- Arbeidsmarkt
o In privésector: vrouwen w minder betaald
o Jobs: meer vrouwen in beroepen waar minder respect voor is
- Media
o Representatie van vrouwen in de media
o Worden minder als expert opgevoerd
- Politiek
o Stemrecht voor de vrouwen sinds…
o Sinds kort wel eerste vrouwelijke minister in ons land
,DIMENSIES VAN GENDER
- Gender als ordeningsprincipe
- Gender als rangorde
o 4 dimensies (Joan Scott)
▪ Symbolen of symbolische representaties (meta)
▪ Normatieve concepten (meta)
▪ Sociale en politieke instituties (macro) of organisaties (meso)
▪ Subjectieve identiteit (micro)
VOORNAAMSTE DEBATTEN
- Aanvankelijk: gelijkheidsdenken
- Later: verschildenken (mannen en vrouwen zijn helemaal verschillend)
- Nu: mannelijkheden en vrouwelijkheden
- Gelijkenis-verschil-debat
o Gelijkheid > liberale beleidsmodellen: gelijke kansen en meritocratie
o Verschillen > radicale beleidsmodellen: positieve discriminatie
- Gelijkheid
o Mannen en vrouwen zijn gelijk
o Gelijke kansen en rechten → verschillen zullen verdwijnen
▪ Bv. Liberale en socialistisch feminisme
o Kritiek: mannelijke wordt in stand gehouden
o Verschil
▪ Verschillen zijn er
▪ Kunnen niet weggewerkt worden
▪ Herwaardering van het vrouwelijke
▪ Bv. Radicaal feminisme, econ-feminisme, cultureel feminisme
o Kritiek: vrouw als anders blijft de ondergeschikte positie behouden
- Diversiteit van gender
o Alle vrouwen iets gemeenschappelijks?
▪ nl. Onderdrukking door de man
o ‘80: kritiek
▪ Lesbiennes en migranten nemen voortouw
• Kritiek op de universele categorie ‘vrouw’
o Want voornamelijk blank & middenklasse
▪ Niet alle vrouwen delen dezelfde belangen
• Bv. Ras, etniciteit of seksuele geaardheid zijn ook van belang
▪ Nadruk op verschillen tussen vrouwen
▪ In OZ dus nadruk op de verschillende delen van de identiteitsconstructie
, HET FEMINISME IN BELGIË
1830: EEN SLECHTE START
- Geen politieke rechten voor vrouwen
- Juridische ongelijkheid man/vrouw
- Geen degelijk onderwijs voor meisjes
- Slechte arbeidsomstandigheden voor een karig loon
- Ideaalbeeld: zorgende moeder, temidden haar gezin
o Vrouwen bekleden geen publieke functies
o Gehoorzaamheid aan de echtgenoot
o Liever geen buitenhuisarbeid voor vrouwen
o Onderwijs gericht op het huishouden
EERSTE FEMINISTISCHE GOLF
AANDACHT VOOR ONDERWIJS
- 1830: discriminatie en amper onderwijs voor de vrouw
- Focus 1e golf = onderwijs voor meisjes
o Onderwijs als hefboom voor emancipatie
o Oprichting middelbare scholen met volledig leerprogramma
o Openstelling universiteiten voor vrouwelijke studenten
HERORIËNTERING
- Een universitair diploma is geen garantie op een professionele carrière
o Marie Populin – juriste
o Isala van diest – arts
o Mochten beroep niet uitoefenen omdat ze dit zogezegd niet konden combineren met het gezin
- Oprichting verschillende organisaties eind 19e eeuw
o Ligue belge du Droit des Femmes / Marie Popelin en Louis Franck
o Socialistische Propagandaclub voor Werkvrouwen / Emilie Claeys
o Le Féminisme chrétien / Louise Van den Plas
o Enkele eisen
▪ gelijkberechtiging van mannen en vrouwen
▪ recht op arbeid voor vrouwen
▪ gelijkheid van man en vrouw binnen het huwelijk
▪ voor vrouwen tot alle beroepen
▪ stemrecht voor vrouwen
BUNDELING VAN DE KRACHTEN
- Marie Popelin: motor achter nationale en internationale samenwerking
- Begin 20e eeuw: oprichting Conseil National des Femmes belges – Nationale Vrouwenraad van België
- Internationale Feministische Congressen, Brussel 1897 en 1912
EERSTE WEERELDOORLOG
De oorlogsomstandigheden verhinderen een feministische doorbraak
- Dienstbaarheid: verzorgen van gewonden, uitdelen van voedselpakketten…
- Vrouwen helpen mee in de oorlogsindustrie
- Heldendaden: Edith Cavell, Gabrielle Petit…