OPGROEIEN IN EEN GEZIN
1. INLEIDING
Pedagogie= wetenschap die de opvoeding van kinderen bestudeert en onderzoekt welke
effecten specifieke opvoedkundige handelingen hebben.
2. UITGAAN VAN DE KRACHTEN VAN OUDERS
Alice Van der Pas: Ouderschapstheorie
- Ingang bieden om in contact te gaan met ouders
- 3 uitgangspunten (2 behandelen)
Elke ouder heeft een besef van verantwoordelijk zijn
Ouderschap maakt kwetsbaar
Ouders zijn eindverantwoordelijk, dus ‘consulterende opdrachtgevers’
Als een deze uitgangspunten niet overeind staat ih contact met ouders, dan kan je
de ouder niet helpen.
2.1. ELKE OUDER HEEFT EEN BESEF VAN VERANTWOORDELIJK ZIJN:
KRACHTENPERSPECTIEF, WAARDERENDE BENADERING
= uitgaan van de krachten van ouders, of van de tekorten van ouders
- Deficit-benadering ~Uitgaan van de tekorten
= de focus ligt op wat ouders fout doen, waar ze tekortschieten
Deficit= een tekort, een tekortkoming, een gebrek.
- Kijken vanuit krachtenperspectief of kijken vanuit een waarderende
benadering ~Uitgaan van de krachten van ouders
= De focus ligt op wat ouders wél goed doen, op hun competenties
Een ouder zal echter enkel een partnerschap aangaan met een professional als hij voelt
dat die professional positief staatn t.o.v hem.
Bij ons
- Vaak uitgaan vd tekorten van ouders
Dr mensen id omgeving, id media, én door professionals
- Voorwaarden om samen te werken met ouders:
Waarderende kijk nr ouders
Ouders koestert, solidair zijn met ouders en mild zijn vr ouders
1
, Voorbeeld: Dr. Eva Kestens, een kinder-en jeugdpsychiater schreef een opiniestuk
waarin ze klaagt over teveel prestatiedruk aan de Vlaamse kinderen en jongeren. Ze
stelt dat ouders meer tijd moeten maken om in gesprek te gaan met hun kinderen.
Bij opleiding Pedagogie van het jonge kind is het uitgangspunt:
Alle ouders willen het beste voor hun kind en zetten zich hiervoor in.
2.2. OUDERSCHAP MAAKT KWETSBAAR
Aangezien elke ouder het goed wil doen voor zijn
kind, voelen ouders zich ook vaak tekort komen ten
opzichte van hun kind. Geen enkele opvoeding
verloopt perfect, dat kan ook niet. Toch voelen
ouders zich daar vaak schuldig of beschaamd over.
3. JURIDISCHE ASPECTEN BIJ HET WERKEN MET GEZINNEN
4 juridische aspecten:
- Bekwaamheid vd minderjarige
- Recht op privacy
- Discretieplicht
- Beroepsgeheim
3.1. BEKWAAMHEID VAN DE MINDERJARIGE
Burgerlijk wetboek
- Minderjarigen zijn handelingsonbekwaam
= geen handelingen mogen stellen die juridische gevolgen met zich meebrengen
Bv: geen contract ondertekenen, zichzelf niet inschrijven op school,…
Reden: men veronderstelt dat minderjarigen onvoldoende kunnen inschatten wat
in hun belang is, én dat ze onvoldoende de gevolgen van hun daden kunnen
inschatten waardoor ze moeten beschermd worden
Onder ouderlijk gezag tot meerderjarigheid van hun wettelijke
vertegenwoordiger Bv: ouders, voogd
Ouders kunnen alle opvoedingsbeslissingen nemen
Bv: waar hun kinderen wonen, welke studierichting…
- Vroeger
Minderjarigen als incompetente wezens die geen rationele beslissingen
kunnen nemen en drm beschermd moeten worden.
- Nu
Minderjarigen mogen bepaalde juridische beslissingen zelfstandig nemen
2
,3 belangrijke uitzonderingen waar alle minderjarigen handelingsonbekwaam
zijn:
1) Uitzondering id discretieplicht
2) Uitzondering ‘wet betreffende de rechten vd patiënt’
3) Uitzondering ih ‘decreet rechtpositie vd minderjarige id integrale jeugdhulp’
3.1.1. DISCRETIEPLICHT
Zie verder
3.1.2. WET BETREFFENDE DE RECHTEN VAN DE PATIËNT
Wet Patiëntenrechten
- Van toepassing wnr een patiënt op consultatie gaat bij huisarts, specialist,
tandarts, diëtist… Bv: ook op het contact van een patiënt met de apotheker, logopedist…
- Voorziet geen leeftijd waarop de minderjarige bekwaam wordt geacht
beroepsbeoefenaar moet inschatten of de minderjarige bekwaam is of niet
Meer en meer 12j vr bekwaamheid
Aard vh onderzoek
3.1.3. DECREET RECHTPOSITIE VAN DE MINDERJARIGE IN DE
INTEGRALE JEUGDHULP
Integrale jeugdhulp
= heeft betrekking op jeugdhulpverlening door centra’s
- Kunnen zelfstandig uitgeoefend worden dr alle minderjarige cliënten
Recht op informatie, participatie, privacy, menswaardige behandeling…
Voor drie rechten voorziet het decreet in een bijzondere regeling:
1) Recht op instemming met de buitengerechtelijke jeugdhulp
2) Recht om niet tegen zijn wil gescheiden te worden van zijn ouders
3) Recht op toegang tot het dossier
3.2. RECHT OP PRIVACY
3.2.1. WAT IS HET RECHT OP PRIVACY?
Privacy bestaat id wetgeving uit vier componenten:
1) Recht op rust en isolement
Je overtreedt dit recht wnr je je buren in hun slaapkamer observeert via een
telescoop
2) Recht op geheimhouding van persoonlijke informatie
Je mag een mail met persoonlijke informatie niet forwarden zonder toestemming.
3) Recht op fysieke, psychische en morele integriteit
Je mag niet onder de kleedhokjes vh zwembad kijken.
4) Recht op het uitbouwen v menselijke contacten, contact leggen met
anderen zonder ‘bemoeienissen’
Geen telefoongesprek afluisteren
3
, 3.2.2. UITZONDERINGEN OP HET RECHT OP PRIVACY
Inbreuk op privacywetgeving: ouders VS kinderen
- Ouders mogen vanuit hun opvoedingstaak de privacy van hun kinderen schenden
bv: controleren of kamer opgeruimd is, wat hun kind doet op internet…
- Spanningsveld: kinderen hebben enerzijds recht op bescherming, maar hebben
ook recht op privacy. Hoe ouder hoe meer privacy
3.2.3. CONCRETE WETGEVING DIE ONDER HET RECHT OP PRIVACY VALT
Briefwisseling
- Beschermd dr recht op privacy: anderen mogen brieven die aan jou gericht zijn
niet lezen
Bv: E-mails, chatgesprekken, smsjes,… zijn ook ‘brieven’
- Vervalt: wnr iemand zelf zijn privacy opgeeft
Bv: als iemand toestemming geeft om te lezen
Persoonsgegevens
= slaat op alle informatie betreffende een geïdentificeerde of identificeerde
persoon.
- Beschermd dr recht op privacy
- ‘Wet van de Verwerking van Persoonsgegevens’ (WPV) ~Privacywet
3.3. DISCRETIEPLICHT
3.3.1. WAT IS DISCRETIEPLICHT?
= vormt de verplichting om bij het uitoefenen van een ambt of functie geen gegevens
vrij te geven aan anderen die dan diegenen die gerechtigd zijn er kennis van te nemen.
Bv: Een werknemer van Coca Cola mag niet aan zijn vrienden vertellen wat het recept is van Coca
Cola, niet door vertellen over financiële problemen,…
- Discretieplicht geld niet t.a.v. je collega’s: je mag met collega’s overleggen over
de gezinnen waarmee je werkt
- Discretieplicht geldt ook niet t.a.v. de wettelijke vertegenwoordigers van
onbekwamen
3.3.2. WIE HEEFT DISCRETIEPLICHT
Alle werknemers! Ambtenaren en onderwijspersoneel hebben dit ook, maar dit is
AMBTSGEHEIM.
4
1. INLEIDING
Pedagogie= wetenschap die de opvoeding van kinderen bestudeert en onderzoekt welke
effecten specifieke opvoedkundige handelingen hebben.
2. UITGAAN VAN DE KRACHTEN VAN OUDERS
Alice Van der Pas: Ouderschapstheorie
- Ingang bieden om in contact te gaan met ouders
- 3 uitgangspunten (2 behandelen)
Elke ouder heeft een besef van verantwoordelijk zijn
Ouderschap maakt kwetsbaar
Ouders zijn eindverantwoordelijk, dus ‘consulterende opdrachtgevers’
Als een deze uitgangspunten niet overeind staat ih contact met ouders, dan kan je
de ouder niet helpen.
2.1. ELKE OUDER HEEFT EEN BESEF VAN VERANTWOORDELIJK ZIJN:
KRACHTENPERSPECTIEF, WAARDERENDE BENADERING
= uitgaan van de krachten van ouders, of van de tekorten van ouders
- Deficit-benadering ~Uitgaan van de tekorten
= de focus ligt op wat ouders fout doen, waar ze tekortschieten
Deficit= een tekort, een tekortkoming, een gebrek.
- Kijken vanuit krachtenperspectief of kijken vanuit een waarderende
benadering ~Uitgaan van de krachten van ouders
= De focus ligt op wat ouders wél goed doen, op hun competenties
Een ouder zal echter enkel een partnerschap aangaan met een professional als hij voelt
dat die professional positief staatn t.o.v hem.
Bij ons
- Vaak uitgaan vd tekorten van ouders
Dr mensen id omgeving, id media, én door professionals
- Voorwaarden om samen te werken met ouders:
Waarderende kijk nr ouders
Ouders koestert, solidair zijn met ouders en mild zijn vr ouders
1
, Voorbeeld: Dr. Eva Kestens, een kinder-en jeugdpsychiater schreef een opiniestuk
waarin ze klaagt over teveel prestatiedruk aan de Vlaamse kinderen en jongeren. Ze
stelt dat ouders meer tijd moeten maken om in gesprek te gaan met hun kinderen.
Bij opleiding Pedagogie van het jonge kind is het uitgangspunt:
Alle ouders willen het beste voor hun kind en zetten zich hiervoor in.
2.2. OUDERSCHAP MAAKT KWETSBAAR
Aangezien elke ouder het goed wil doen voor zijn
kind, voelen ouders zich ook vaak tekort komen ten
opzichte van hun kind. Geen enkele opvoeding
verloopt perfect, dat kan ook niet. Toch voelen
ouders zich daar vaak schuldig of beschaamd over.
3. JURIDISCHE ASPECTEN BIJ HET WERKEN MET GEZINNEN
4 juridische aspecten:
- Bekwaamheid vd minderjarige
- Recht op privacy
- Discretieplicht
- Beroepsgeheim
3.1. BEKWAAMHEID VAN DE MINDERJARIGE
Burgerlijk wetboek
- Minderjarigen zijn handelingsonbekwaam
= geen handelingen mogen stellen die juridische gevolgen met zich meebrengen
Bv: geen contract ondertekenen, zichzelf niet inschrijven op school,…
Reden: men veronderstelt dat minderjarigen onvoldoende kunnen inschatten wat
in hun belang is, én dat ze onvoldoende de gevolgen van hun daden kunnen
inschatten waardoor ze moeten beschermd worden
Onder ouderlijk gezag tot meerderjarigheid van hun wettelijke
vertegenwoordiger Bv: ouders, voogd
Ouders kunnen alle opvoedingsbeslissingen nemen
Bv: waar hun kinderen wonen, welke studierichting…
- Vroeger
Minderjarigen als incompetente wezens die geen rationele beslissingen
kunnen nemen en drm beschermd moeten worden.
- Nu
Minderjarigen mogen bepaalde juridische beslissingen zelfstandig nemen
2
,3 belangrijke uitzonderingen waar alle minderjarigen handelingsonbekwaam
zijn:
1) Uitzondering id discretieplicht
2) Uitzondering ‘wet betreffende de rechten vd patiënt’
3) Uitzondering ih ‘decreet rechtpositie vd minderjarige id integrale jeugdhulp’
3.1.1. DISCRETIEPLICHT
Zie verder
3.1.2. WET BETREFFENDE DE RECHTEN VAN DE PATIËNT
Wet Patiëntenrechten
- Van toepassing wnr een patiënt op consultatie gaat bij huisarts, specialist,
tandarts, diëtist… Bv: ook op het contact van een patiënt met de apotheker, logopedist…
- Voorziet geen leeftijd waarop de minderjarige bekwaam wordt geacht
beroepsbeoefenaar moet inschatten of de minderjarige bekwaam is of niet
Meer en meer 12j vr bekwaamheid
Aard vh onderzoek
3.1.3. DECREET RECHTPOSITIE VAN DE MINDERJARIGE IN DE
INTEGRALE JEUGDHULP
Integrale jeugdhulp
= heeft betrekking op jeugdhulpverlening door centra’s
- Kunnen zelfstandig uitgeoefend worden dr alle minderjarige cliënten
Recht op informatie, participatie, privacy, menswaardige behandeling…
Voor drie rechten voorziet het decreet in een bijzondere regeling:
1) Recht op instemming met de buitengerechtelijke jeugdhulp
2) Recht om niet tegen zijn wil gescheiden te worden van zijn ouders
3) Recht op toegang tot het dossier
3.2. RECHT OP PRIVACY
3.2.1. WAT IS HET RECHT OP PRIVACY?
Privacy bestaat id wetgeving uit vier componenten:
1) Recht op rust en isolement
Je overtreedt dit recht wnr je je buren in hun slaapkamer observeert via een
telescoop
2) Recht op geheimhouding van persoonlijke informatie
Je mag een mail met persoonlijke informatie niet forwarden zonder toestemming.
3) Recht op fysieke, psychische en morele integriteit
Je mag niet onder de kleedhokjes vh zwembad kijken.
4) Recht op het uitbouwen v menselijke contacten, contact leggen met
anderen zonder ‘bemoeienissen’
Geen telefoongesprek afluisteren
3
, 3.2.2. UITZONDERINGEN OP HET RECHT OP PRIVACY
Inbreuk op privacywetgeving: ouders VS kinderen
- Ouders mogen vanuit hun opvoedingstaak de privacy van hun kinderen schenden
bv: controleren of kamer opgeruimd is, wat hun kind doet op internet…
- Spanningsveld: kinderen hebben enerzijds recht op bescherming, maar hebben
ook recht op privacy. Hoe ouder hoe meer privacy
3.2.3. CONCRETE WETGEVING DIE ONDER HET RECHT OP PRIVACY VALT
Briefwisseling
- Beschermd dr recht op privacy: anderen mogen brieven die aan jou gericht zijn
niet lezen
Bv: E-mails, chatgesprekken, smsjes,… zijn ook ‘brieven’
- Vervalt: wnr iemand zelf zijn privacy opgeeft
Bv: als iemand toestemming geeft om te lezen
Persoonsgegevens
= slaat op alle informatie betreffende een geïdentificeerde of identificeerde
persoon.
- Beschermd dr recht op privacy
- ‘Wet van de Verwerking van Persoonsgegevens’ (WPV) ~Privacywet
3.3. DISCRETIEPLICHT
3.3.1. WAT IS DISCRETIEPLICHT?
= vormt de verplichting om bij het uitoefenen van een ambt of functie geen gegevens
vrij te geven aan anderen die dan diegenen die gerechtigd zijn er kennis van te nemen.
Bv: Een werknemer van Coca Cola mag niet aan zijn vrienden vertellen wat het recept is van Coca
Cola, niet door vertellen over financiële problemen,…
- Discretieplicht geld niet t.a.v. je collega’s: je mag met collega’s overleggen over
de gezinnen waarmee je werkt
- Discretieplicht geldt ook niet t.a.v. de wettelijke vertegenwoordigers van
onbekwamen
3.3.2. WIE HEEFT DISCRETIEPLICHT
Alle werknemers! Ambtenaren en onderwijspersoneel hebben dit ook, maar dit is
AMBTSGEHEIM.
4
