Tiemens
Omgeven door relaties - Evidence-based werken in de geestelijke
gezondheidszorg
De key message for practitioners van dit artikel luidt: voor een
evidencebased behandelpraktijk is het onderscheid tussen specifieke en
non-specifieke factoren onvruchtbaar; werkbaarder lijkt het onderscheid
tussen enerzijds stappen waarin wordt ingezoomd op de specifieke situatie
van de cliënt (contextualiseren), en anderzijds stappen waarin wordt
uitgezoomd naar meer generieke mechanismen (decontextualiseren).
Discussies over evidence-based behandelen begrijp ik vaak niet
De vraag speelt of evidence-based behandelen wel aansluit bij de vraag
van de cliënt. Verder wordt vaak de kritiek gehoord dat evidence-based
behandelen te weinig rekening houdt met verschillen tussen cliënten, de
context en relaties van de cliënt, en de context waarin de zorg plaatsvindt.
Tiemens vraagt zich af of de vaak genoemde brug tussen praktijk en
wetenschap wel is te bouwen, of dat hij per definitie in de waan van de
dag weer instort. In dit artikel doet ze toch een poging. Ze grijpt daarbij
terug op de belangrijkste principes van de methode van evidence-based
werken van David Sackett.
Principes van evidence-based practice: de pijlers van de brug
Evidence-based werken is meer dan het toepassen van goed onderzochte
geprotocolleerde behandelingen. De vijf stappen van probleem naar
toepassing vormen een integrale methodische manier van werken, waarin
de beschikbare best evidence steeds wordt afgewogen in het licht van de
vraag uit de praktijk.
Uitkomst van zorg: wat wil de cliënt veranderen?
Wat de methodiek van Sackett bijzonder maakt, is dat hij de uitkomst
van de behandeling al in stap 1 centraal stelt. Deze stap noemt hij
‘van probleem naar beantwoordbare vraag’. In die vraag moet de uitkomst
zo expliciet geformuleerd zijn dat evalueerbaar is of de ingezette
interventie effectief is.
Het voor ogen houden wat de zorg de cliënt moet opleveren,
ontbreekt vaak.
, Bij value based care gaat het expliciet om het vertalen van het probleem
van de cliënt naar het doel van de behandeling. Duidelijk moet worden
waar voor de cliënt de prioriteit ligt, wat er moet veranderen, wat daarvoor
nodig is en hoe die verandering vervolgens zo efficiënt mogelijk
gerealiseerd kan worden.
Het streven naar meer gepersonaliseerde zorg begint bij het precies in
kaart brengen van de klachten (en van de onderliggende biologische,
psychische en sociale factoren) en daarbij is het precies in kaart brengen
van wat de cliënt wil veranderen in zijn leven, belangrijk.
In de 1e stap van evidence-based werken wordt dus ingezoomd op de
situatie van de cliënt, oftewel: het probleem en het doel worden
gecontextualiseerd.
Wat is de beste manier om de uitkomst te bereiken?
Na het vaststellen van het probleem en het doel van de behandeling volgt
het bepalen van de beste manier om dat doel te bereiken = Het 2e
principe van evidence-based werken.
Bij het zoeken naar de best passende interventie met de beste evidence
wordt gekeken naar de beschikbare interventies. Het probleem wordt in
deze stap gedecontextualiseerd. De behandelaar dient samen met de
cliënt te onderzoeken of de interventie inderdaad passend is in de situatie
van de cliënt.
Sackett in de ggz? contextualiseren en decontextualiseren
De twee belangrijkste principes of stappen bij evidence-based werken zijn
dus:
- het inzoomen op het behandeldoel (de waarde voor de cliënt) =
contextualiseren
- het uitzoomen op de beste evidence-based manier om dat doel te
bereiken = decontextualiseren
Contextualiseren het inzoomen op de specifieke situatie van de
cliënt. Enerzijds gebeurt dit om goed aan te sluiten bij de cliënt en elkaar
goed te begrijpen, en anderzijds om helder te krijgen wat er aan de hand
is en wat volgens de cliënt de behandeling moet opleveren.
Decontextualiseren bij het onderzoeken waar de behandeling zich
dan op moet richten en wat de beste interventie is, zoomt de
behandelaar uit naar een algemener niveau van
Omgeven door relaties - Evidence-based werken in de geestelijke
gezondheidszorg
De key message for practitioners van dit artikel luidt: voor een
evidencebased behandelpraktijk is het onderscheid tussen specifieke en
non-specifieke factoren onvruchtbaar; werkbaarder lijkt het onderscheid
tussen enerzijds stappen waarin wordt ingezoomd op de specifieke situatie
van de cliënt (contextualiseren), en anderzijds stappen waarin wordt
uitgezoomd naar meer generieke mechanismen (decontextualiseren).
Discussies over evidence-based behandelen begrijp ik vaak niet
De vraag speelt of evidence-based behandelen wel aansluit bij de vraag
van de cliënt. Verder wordt vaak de kritiek gehoord dat evidence-based
behandelen te weinig rekening houdt met verschillen tussen cliënten, de
context en relaties van de cliënt, en de context waarin de zorg plaatsvindt.
Tiemens vraagt zich af of de vaak genoemde brug tussen praktijk en
wetenschap wel is te bouwen, of dat hij per definitie in de waan van de
dag weer instort. In dit artikel doet ze toch een poging. Ze grijpt daarbij
terug op de belangrijkste principes van de methode van evidence-based
werken van David Sackett.
Principes van evidence-based practice: de pijlers van de brug
Evidence-based werken is meer dan het toepassen van goed onderzochte
geprotocolleerde behandelingen. De vijf stappen van probleem naar
toepassing vormen een integrale methodische manier van werken, waarin
de beschikbare best evidence steeds wordt afgewogen in het licht van de
vraag uit de praktijk.
Uitkomst van zorg: wat wil de cliënt veranderen?
Wat de methodiek van Sackett bijzonder maakt, is dat hij de uitkomst
van de behandeling al in stap 1 centraal stelt. Deze stap noemt hij
‘van probleem naar beantwoordbare vraag’. In die vraag moet de uitkomst
zo expliciet geformuleerd zijn dat evalueerbaar is of de ingezette
interventie effectief is.
Het voor ogen houden wat de zorg de cliënt moet opleveren,
ontbreekt vaak.
, Bij value based care gaat het expliciet om het vertalen van het probleem
van de cliënt naar het doel van de behandeling. Duidelijk moet worden
waar voor de cliënt de prioriteit ligt, wat er moet veranderen, wat daarvoor
nodig is en hoe die verandering vervolgens zo efficiënt mogelijk
gerealiseerd kan worden.
Het streven naar meer gepersonaliseerde zorg begint bij het precies in
kaart brengen van de klachten (en van de onderliggende biologische,
psychische en sociale factoren) en daarbij is het precies in kaart brengen
van wat de cliënt wil veranderen in zijn leven, belangrijk.
In de 1e stap van evidence-based werken wordt dus ingezoomd op de
situatie van de cliënt, oftewel: het probleem en het doel worden
gecontextualiseerd.
Wat is de beste manier om de uitkomst te bereiken?
Na het vaststellen van het probleem en het doel van de behandeling volgt
het bepalen van de beste manier om dat doel te bereiken = Het 2e
principe van evidence-based werken.
Bij het zoeken naar de best passende interventie met de beste evidence
wordt gekeken naar de beschikbare interventies. Het probleem wordt in
deze stap gedecontextualiseerd. De behandelaar dient samen met de
cliënt te onderzoeken of de interventie inderdaad passend is in de situatie
van de cliënt.
Sackett in de ggz? contextualiseren en decontextualiseren
De twee belangrijkste principes of stappen bij evidence-based werken zijn
dus:
- het inzoomen op het behandeldoel (de waarde voor de cliënt) =
contextualiseren
- het uitzoomen op de beste evidence-based manier om dat doel te
bereiken = decontextualiseren
Contextualiseren het inzoomen op de specifieke situatie van de
cliënt. Enerzijds gebeurt dit om goed aan te sluiten bij de cliënt en elkaar
goed te begrijpen, en anderzijds om helder te krijgen wat er aan de hand
is en wat volgens de cliënt de behandeling moet opleveren.
Decontextualiseren bij het onderzoeken waar de behandeling zich
dan op moet richten en wat de beste interventie is, zoomt de
behandelaar uit naar een algemener niveau van
