Hierdie dokument word streng verbied om gekopieer, herverkoop,
versprei of onder enige alternatiewe lisensie verkoop te word
,Module 1.1: Inleiding tot rekenaars
Module 1.2: Sagteware
Module 1.3: Hardeware
Module 1.4: Lêerbestuur
Module 1.5: IKT in perspektief
Module 1.6: Uitgebreide konsepte van sagteware
Module 1.7: Uitgebreide konsepte van hardeware
Module 1.8: Die impak van IKT
, Data en inligting
Data: Onverwerkte items
Draagbare/mobiele toestelle Nie draagbare toestelle Teks, getalle, grafika, klank en video
Skootrekenaar Tafelrekenaar
Slimfoon Inligting: Die resultaat van die verwerking van data
Tablet Dit behoort iets te beteken en ons moet dit vir iets kan gebruik
Veeldoelig: Kan geprogrammeer word om verskeie take te doen
Elektoniese toestelle: Het elektrisiteit nodig om te werk
Bedryfstelsel: Die belanrikste program, wat al die aktiwiteite in ‘n rekenaar beheer.
Hardeware en sagteware Skakel die rekenaar aan
Hardeware Selflaaiproses (boot): Die bedryfstelsel word outomaties gelaai wanneer die rekenaar
Fisiese komponente van ‘n rekenaar waaraan ons kan vat aangeskakel word. Teken aan met ’n gebruikersnaam en wagwoord om toegang tot jou eie
Voorbeelde: Muis, monitor, sleutelbord, drukker en die onderdele binne-in die rekenaarkas lêers en data te kry
Die werkskerm
Sagteware/ Programme
Spesifieke opdragte wat ons aan die rekenaar gee om dit iets nuttigs te laat doen
App (application) : Programme op slimfone en tablette
Sagteware maak rekenaars veeldoelig, gee dit die vermoë om verskillende soorte Ikone
programme uit te voer
Werkskerm
Inligtingsverwerkingsiklus
Proses om ‘n kontak op jou slimfoon by
te voeg
Afvoer
Toevoer: Tik nuwe kontak se
besonderhede op die sleutelbord in Teëls
Toevoer Verwerking Verwerk: Die slimfoon kyk of die kontak
van data
reeds bestaan Start knoppie Boodskap-area
Stoor Afvoer: Boodskap op die skerm wys dat
die kontak reeds bestaan of nou
bygevoeg is Quick launch balkie
Stoor: Indien nodig word die kontak
gestoor
,GUI – Grafiese gebruikerskoppelvlak / Graphical user interface
Maak dit moontlik om met die rekenaar te kommunikeer en grafiese elemente soos ikone
en teels te gebruikom objekte te selekteer • Werk waarmee jy besig is, is tydelik in geheue (memory)
‘n GUI word ontwerp om saam met ‘n sleutelbord en muis gebruik te word. • Om die werk te behou, moet jy dit stoor (save)
• Stoor werk in lêers (files) – organiseer lêers in lêergidse (folders)
Muis aksies • Gee lêers en lêergidse betekenisvolle name
• Klik
• Dubbelklik
• Regsklik
• Sleep (drag) Die soort sleutelbord wat die algemeenste saam met rekenaars gebruik word word die
• Rol (scroll) QWERTY-sleutelbord genoem
Touch type: Wanneer mens die vingers van altwee jou hande gebruik om te tik
Laat die wyser op die ikoon rus.
Tooltip: Die beskrywing wat wys
Regsklik op Recycle Bin
Pop-up menu / Opwiplys :’n lys met opsies
Typing Tutors: Tikprogramme waarmee jy tik vaardighede kan aanleer
Shortcuts: Klein gebuigde pyltjies wat sommige ikone het
Algemene eienskappe van programme
Minimise
Ribbon Tikbalkie Maximise
Tabs
Close
Groep
Scrollbars
, Die koppelvlak is ‘n baie belangrike deel van die bedryfstelsel
Toepassingssagteware Stelselsagteware Die koppelvlak is die manier waarop die inhoud van die skerm georganiseer en aangebied
Groep programme wat spesifieke take vir Sagteware wat die rekenaar beheer, word
ons as gebruikers uitvoer ondersteun of bedryf Werkskerm Kieslyste en kortpadsleutels
Woordverwerkingsprogramme Bedryfstelsel
Typing Tutor-sagteware Nutsprogramme bv.
Gaming-sagteware antivirusprogramme en
saampersingsprogramme soos
WinZip
Drywerprogramme Kortpadsleutels
word soms langs
Vedere kieslyste die kieslysopsie of
binne die tooltip
Sagteware wat alle aktiwiteit binne die rekenaar beheer gelys
Elke rekenaar het ‘n bedryfstelsel nodig. Dit is die eerste stel programme wat laai wanneer Party word deur
’n rekenaar aangeskakel word. meer as net een
program gebruik
Voorbeelde Voorbeelde vir slimfone
Windows 8, Windows 10 Apple se IOS Dialooghokkie/Dialog box
Apple se macOS Sierra Android
‘n Dialooghokkie is ‘n venstertjie wat vir kommunikasie tussen ‘n rekenaar en’n gebruiker
Linux (Ubuntu) Windows vir slimfone
gebruik word. Dit bied gewoonlik opsies wanner klein takies verrig word. Kan ook gebruik
word om waarskuwings en foutboodskappe oor te dra.
Funksies van die bedryfstelsel
Bestuur al die hardeware en sagteware op die rekenaar
Hanteer sekuriteit (met gebruik van wagwoorde, ens.)
Verskaf ’n gebruikerskoppelvlak
Gaan as n voorbeeld na Windows se koppelvlak kyk
versprei of onder enige alternatiewe lisensie verkoop te word
,Module 1.1: Inleiding tot rekenaars
Module 1.2: Sagteware
Module 1.3: Hardeware
Module 1.4: Lêerbestuur
Module 1.5: IKT in perspektief
Module 1.6: Uitgebreide konsepte van sagteware
Module 1.7: Uitgebreide konsepte van hardeware
Module 1.8: Die impak van IKT
, Data en inligting
Data: Onverwerkte items
Draagbare/mobiele toestelle Nie draagbare toestelle Teks, getalle, grafika, klank en video
Skootrekenaar Tafelrekenaar
Slimfoon Inligting: Die resultaat van die verwerking van data
Tablet Dit behoort iets te beteken en ons moet dit vir iets kan gebruik
Veeldoelig: Kan geprogrammeer word om verskeie take te doen
Elektoniese toestelle: Het elektrisiteit nodig om te werk
Bedryfstelsel: Die belanrikste program, wat al die aktiwiteite in ‘n rekenaar beheer.
Hardeware en sagteware Skakel die rekenaar aan
Hardeware Selflaaiproses (boot): Die bedryfstelsel word outomaties gelaai wanneer die rekenaar
Fisiese komponente van ‘n rekenaar waaraan ons kan vat aangeskakel word. Teken aan met ’n gebruikersnaam en wagwoord om toegang tot jou eie
Voorbeelde: Muis, monitor, sleutelbord, drukker en die onderdele binne-in die rekenaarkas lêers en data te kry
Die werkskerm
Sagteware/ Programme
Spesifieke opdragte wat ons aan die rekenaar gee om dit iets nuttigs te laat doen
App (application) : Programme op slimfone en tablette
Sagteware maak rekenaars veeldoelig, gee dit die vermoë om verskillende soorte Ikone
programme uit te voer
Werkskerm
Inligtingsverwerkingsiklus
Proses om ‘n kontak op jou slimfoon by
te voeg
Afvoer
Toevoer: Tik nuwe kontak se
besonderhede op die sleutelbord in Teëls
Toevoer Verwerking Verwerk: Die slimfoon kyk of die kontak
van data
reeds bestaan Start knoppie Boodskap-area
Stoor Afvoer: Boodskap op die skerm wys dat
die kontak reeds bestaan of nou
bygevoeg is Quick launch balkie
Stoor: Indien nodig word die kontak
gestoor
,GUI – Grafiese gebruikerskoppelvlak / Graphical user interface
Maak dit moontlik om met die rekenaar te kommunikeer en grafiese elemente soos ikone
en teels te gebruikom objekte te selekteer • Werk waarmee jy besig is, is tydelik in geheue (memory)
‘n GUI word ontwerp om saam met ‘n sleutelbord en muis gebruik te word. • Om die werk te behou, moet jy dit stoor (save)
• Stoor werk in lêers (files) – organiseer lêers in lêergidse (folders)
Muis aksies • Gee lêers en lêergidse betekenisvolle name
• Klik
• Dubbelklik
• Regsklik
• Sleep (drag) Die soort sleutelbord wat die algemeenste saam met rekenaars gebruik word word die
• Rol (scroll) QWERTY-sleutelbord genoem
Touch type: Wanneer mens die vingers van altwee jou hande gebruik om te tik
Laat die wyser op die ikoon rus.
Tooltip: Die beskrywing wat wys
Regsklik op Recycle Bin
Pop-up menu / Opwiplys :’n lys met opsies
Typing Tutors: Tikprogramme waarmee jy tik vaardighede kan aanleer
Shortcuts: Klein gebuigde pyltjies wat sommige ikone het
Algemene eienskappe van programme
Minimise
Ribbon Tikbalkie Maximise
Tabs
Close
Groep
Scrollbars
, Die koppelvlak is ‘n baie belangrike deel van die bedryfstelsel
Toepassingssagteware Stelselsagteware Die koppelvlak is die manier waarop die inhoud van die skerm georganiseer en aangebied
Groep programme wat spesifieke take vir Sagteware wat die rekenaar beheer, word
ons as gebruikers uitvoer ondersteun of bedryf Werkskerm Kieslyste en kortpadsleutels
Woordverwerkingsprogramme Bedryfstelsel
Typing Tutor-sagteware Nutsprogramme bv.
Gaming-sagteware antivirusprogramme en
saampersingsprogramme soos
WinZip
Drywerprogramme Kortpadsleutels
word soms langs
Vedere kieslyste die kieslysopsie of
binne die tooltip
Sagteware wat alle aktiwiteit binne die rekenaar beheer gelys
Elke rekenaar het ‘n bedryfstelsel nodig. Dit is die eerste stel programme wat laai wanneer Party word deur
’n rekenaar aangeskakel word. meer as net een
program gebruik
Voorbeelde Voorbeelde vir slimfone
Windows 8, Windows 10 Apple se IOS Dialooghokkie/Dialog box
Apple se macOS Sierra Android
‘n Dialooghokkie is ‘n venstertjie wat vir kommunikasie tussen ‘n rekenaar en’n gebruiker
Linux (Ubuntu) Windows vir slimfone
gebruik word. Dit bied gewoonlik opsies wanner klein takies verrig word. Kan ook gebruik
word om waarskuwings en foutboodskappe oor te dra.
Funksies van die bedryfstelsel
Bestuur al die hardeware en sagteware op die rekenaar
Hanteer sekuriteit (met gebruik van wagwoorde, ens.)
Verskaf ’n gebruikerskoppelvlak
Gaan as n voorbeeld na Windows se koppelvlak kyk
