H1: inleiding tot het recht
Recht: gedragsregels, afdwingbaar gesteld, door de overheid
H2: beginselen van het grondwettelijk recht
Grondwettelijk recht = constitutioneel recht = staatrecht
Basisbeginselen v/h grondwettelijk recht i/d grondwet
1. Grondwettelijk recht: begripsomschrijving en bronnen
Grondwettelijk recht = fundamentele regels
In het grondwettelijk recht de inrichting en de werking van de verschillende
staatsmachten behandeld, de fundamentele rechten en vrijheden v/d burgers.
Grondwettelijk recht staat in de grondwet bijzondere wetten, gewone wetten,
algemene rechtsbeginselen en gewoonterecht en ook internationale wetgeving.
2. Basiskenmerken van de Belgische staat
2.1. De scheiding der machten
2.1.1. De oorspronkelijke theorie
Driemachtenleer = alle macht geconcentreerd is bij enkeling of bij een kleine
goed, dit noodzakelijk zal leiden tot machtsmisbruik en willekeur
- De wetgevende macht : het opstellen van algemene abstracte regels
- De Uitvoerende macht: het toepassen van de abstracte regels in de
praktijk.
- De rechterlijke macht: het beslechten en geschillen bij rijzen bij de
toepassing van de regels.
2.1.2. Toegepast op België
De driemachtenleer toegepast in België maar niet zo strik
- Wetgevende macht werden niet allee wetgevende taken toevertrouwd
maar ook administratieve, het verlenen van naturalisaties, het
uitoefenen van het bestuurlijk toezicht.
- De uitvoerende macht oefent niet enkel uitvoerende de taken uit maar
ook gerechtelijke taken uit.
- Rechtelijke macht oefent functies van de louter rechterlijke uit.
De essentie blijft ook in de Belgische staatsstructuur behouden
verschillende machten gecreëerd zodat geen enkele ervan absoluut zou
zijn.
2.2. België is een federale staat
België is opgedeeld op basis van traditionele staatsfuncties die worden
uitgeoefend.
De federale staat verdeling van de macht tussen het geheel en de delen.
, 2.2.1. De deelgebieden in België (artikel 5)
- 3 gewesten
o Het Vlaams gewest oost-, West-Vlaanderen, Antwerpen,
Limburg, Vlaams-Brabant.
o Het Waals gewest Henegouwen, Luxemburg, Namen, Waals-
Brabant, Luik.
o Het Brussel Hoofdstedelijk gewest samen met het
arrondissement Brussel-Hoofdstad (19 gemeenten)
- 3 gemeenschappen
o De Vlaamse gemeenschap Nederlandstalig taalgebied
o De Franse gemeenschap Franstalig taalgebied Regels maken
o De Duitstalige gemeenschap Duitse taalgebied over onze job
2.2.2. De bevoegdheden van de federale staat, van de gemeenschappen
en van de gewesten
= alles wat door de deelgebieden worden geregeld wordt in de grondwet vermeld
in de wet van 8 augustus 1890
- Gewesten regelen grondgebonden of plaatsgebonden aangelegenheden
- Belangrijk aspecten van deze aangelegenheden worden uitzondering
voorbehouden aan de federale overheid.
- Gemeenschappen bevoegd voor culturele aangelegenheden, onderwijs,
persoongebonden, taalgebruik, justitiehuizen, bejaardenbeleid
sommige aangelegenheden worden via federaal parlement toegewezen
- Vroeger werden de bevoegdheden niet toegewezen aan de
gemeenschappen en de gewesten in 1993 werd de grondwet
gewijzigd nadat de grondwet de exclusieve bevoegdheden van de
federale overheid bepaad niet gebeurd is, blijven ze bij de federale
bevoegdheden
2.2.3. Territoriale decentralisatie
- We zijn niet enkel opgedeeld in gemeenschappen & gewesten maar ook
in gemeentes en provincies
- Gaat niet om deelgebieden naast de staat gemeenschappen en
gewesten maar om ondergeschikte besturen blijven onderworpen
aan bestuurlijk toezicht van de hogere overheden.
, 2.3. Het orgaan van de Belgische staat
6 parlementen in België
Vak A1
- Kamer van volksvertegenwoordigers en den senaat = het Belgisch
parlement
- Senaat had vroeger identieke bevoegdheden sinds staatshervorming
1993 en de zesde staatshervorming 2013 is dit niet meer
- De kamer van Volksvertegenwoordigers speel de senaat niet meer altijd
niet meer in het wetgevende werk
- Het parlement moet zijn goedkeurig geven en dan de koning
- 2 soorten wetten
o Gewone wetten
o Bijzondere wetten kan tot stand komen met een bijzondere
meerderheid
, Vak A2 & A3
- Gewest- en gemeenschapsinstellingen gefusioneerd (= samenwerken)
- Geen aparte Vlaamse Gewestparlement en Vlaams
Gemeenschapsparlement slechts 1 Vlaams Parlement en 1 Vlaamse
regering
- Geen infusie plaats gevonden aan waals-Franse zijde bestaat aparte
Franse gemeenschapsparlement en Waals (gewest)parlement
- Het descreet door het parlement goedgekeurd dan aan de regering
bekrachtigd.
Vak B1
- Koninklijk besluiten door de koning besluiten en door min 1 minister
ondertekenend men herkend hen door een volgnummer.
- Wetkrachtige koninklijke besluiten zijn gebaseerd op een tijdelijke
overdracht van de bevoegdheden die uitgeoefend worden door de
wetgevende macht.
- De periode tijdelijk overdracht verstreken is kunnen de KB’s enkel
gewijzigd of opgeheven worden door een wet
- KB’s hetzelfde niveau van als de wetten van de wetgevende macht
- Ministeriële besluiten worden uitgevaardigd door de minister
Vak B2 & B3
- De fusie van de gemeenschaps- en gewestinstellingen aan Vlaamse zijde
geen sprake van een aparte Gemeenschapsregering en Vlaamse
gewestregering.
- de besluiten die deze regering uitvaardigt
Vak B4
- provincies en de gemeente vormen geen afzonderlijk 4 de macht.
- Gelijkaardig aan de gemeenschappen & gewesten
- Uitvoerend orgaan & democratisch verkozen orgaan
vak C
- rechtelijk macht is niet gefederaliseerd geen afzonderlijke rechterlijke
macht voor de Gemeenschappen en Gewesten.
3. De regels van het grondwettelijk recht, toegepast op het gezondheidsbeleid
3.1. Voorbeelden van regelgeving in het domein van de gezondheidszorg:
- Koninklijk besluit 10 juli 2008 coördinatie van de wet op ziekenhuizen
uitvoerende wet v/d federale staat besluit een beslissing is van
federale regering
- Koninkbesluit wordt de wet op de ziekenhuizen latere wetten
gecoördineerd = wetten zijn bijeengebracht in 1 doorlopende tekst
- Decreet van 12 juni 1991 oprichting van de Vlaamse Adviescommissie
voor ziekenhuizen & andere medische verzorging wetgevende macht
op het niveau van de Vlaamse gemeenschap => toekomstige decreet
Vlaams parlement
3.2. De bevoegdheden voor het gezondheidsbeleid
Recht: gedragsregels, afdwingbaar gesteld, door de overheid
H2: beginselen van het grondwettelijk recht
Grondwettelijk recht = constitutioneel recht = staatrecht
Basisbeginselen v/h grondwettelijk recht i/d grondwet
1. Grondwettelijk recht: begripsomschrijving en bronnen
Grondwettelijk recht = fundamentele regels
In het grondwettelijk recht de inrichting en de werking van de verschillende
staatsmachten behandeld, de fundamentele rechten en vrijheden v/d burgers.
Grondwettelijk recht staat in de grondwet bijzondere wetten, gewone wetten,
algemene rechtsbeginselen en gewoonterecht en ook internationale wetgeving.
2. Basiskenmerken van de Belgische staat
2.1. De scheiding der machten
2.1.1. De oorspronkelijke theorie
Driemachtenleer = alle macht geconcentreerd is bij enkeling of bij een kleine
goed, dit noodzakelijk zal leiden tot machtsmisbruik en willekeur
- De wetgevende macht : het opstellen van algemene abstracte regels
- De Uitvoerende macht: het toepassen van de abstracte regels in de
praktijk.
- De rechterlijke macht: het beslechten en geschillen bij rijzen bij de
toepassing van de regels.
2.1.2. Toegepast op België
De driemachtenleer toegepast in België maar niet zo strik
- Wetgevende macht werden niet allee wetgevende taken toevertrouwd
maar ook administratieve, het verlenen van naturalisaties, het
uitoefenen van het bestuurlijk toezicht.
- De uitvoerende macht oefent niet enkel uitvoerende de taken uit maar
ook gerechtelijke taken uit.
- Rechtelijke macht oefent functies van de louter rechterlijke uit.
De essentie blijft ook in de Belgische staatsstructuur behouden
verschillende machten gecreëerd zodat geen enkele ervan absoluut zou
zijn.
2.2. België is een federale staat
België is opgedeeld op basis van traditionele staatsfuncties die worden
uitgeoefend.
De federale staat verdeling van de macht tussen het geheel en de delen.
, 2.2.1. De deelgebieden in België (artikel 5)
- 3 gewesten
o Het Vlaams gewest oost-, West-Vlaanderen, Antwerpen,
Limburg, Vlaams-Brabant.
o Het Waals gewest Henegouwen, Luxemburg, Namen, Waals-
Brabant, Luik.
o Het Brussel Hoofdstedelijk gewest samen met het
arrondissement Brussel-Hoofdstad (19 gemeenten)
- 3 gemeenschappen
o De Vlaamse gemeenschap Nederlandstalig taalgebied
o De Franse gemeenschap Franstalig taalgebied Regels maken
o De Duitstalige gemeenschap Duitse taalgebied over onze job
2.2.2. De bevoegdheden van de federale staat, van de gemeenschappen
en van de gewesten
= alles wat door de deelgebieden worden geregeld wordt in de grondwet vermeld
in de wet van 8 augustus 1890
- Gewesten regelen grondgebonden of plaatsgebonden aangelegenheden
- Belangrijk aspecten van deze aangelegenheden worden uitzondering
voorbehouden aan de federale overheid.
- Gemeenschappen bevoegd voor culturele aangelegenheden, onderwijs,
persoongebonden, taalgebruik, justitiehuizen, bejaardenbeleid
sommige aangelegenheden worden via federaal parlement toegewezen
- Vroeger werden de bevoegdheden niet toegewezen aan de
gemeenschappen en de gewesten in 1993 werd de grondwet
gewijzigd nadat de grondwet de exclusieve bevoegdheden van de
federale overheid bepaad niet gebeurd is, blijven ze bij de federale
bevoegdheden
2.2.3. Territoriale decentralisatie
- We zijn niet enkel opgedeeld in gemeenschappen & gewesten maar ook
in gemeentes en provincies
- Gaat niet om deelgebieden naast de staat gemeenschappen en
gewesten maar om ondergeschikte besturen blijven onderworpen
aan bestuurlijk toezicht van de hogere overheden.
, 2.3. Het orgaan van de Belgische staat
6 parlementen in België
Vak A1
- Kamer van volksvertegenwoordigers en den senaat = het Belgisch
parlement
- Senaat had vroeger identieke bevoegdheden sinds staatshervorming
1993 en de zesde staatshervorming 2013 is dit niet meer
- De kamer van Volksvertegenwoordigers speel de senaat niet meer altijd
niet meer in het wetgevende werk
- Het parlement moet zijn goedkeurig geven en dan de koning
- 2 soorten wetten
o Gewone wetten
o Bijzondere wetten kan tot stand komen met een bijzondere
meerderheid
, Vak A2 & A3
- Gewest- en gemeenschapsinstellingen gefusioneerd (= samenwerken)
- Geen aparte Vlaamse Gewestparlement en Vlaams
Gemeenschapsparlement slechts 1 Vlaams Parlement en 1 Vlaamse
regering
- Geen infusie plaats gevonden aan waals-Franse zijde bestaat aparte
Franse gemeenschapsparlement en Waals (gewest)parlement
- Het descreet door het parlement goedgekeurd dan aan de regering
bekrachtigd.
Vak B1
- Koninklijk besluiten door de koning besluiten en door min 1 minister
ondertekenend men herkend hen door een volgnummer.
- Wetkrachtige koninklijke besluiten zijn gebaseerd op een tijdelijke
overdracht van de bevoegdheden die uitgeoefend worden door de
wetgevende macht.
- De periode tijdelijk overdracht verstreken is kunnen de KB’s enkel
gewijzigd of opgeheven worden door een wet
- KB’s hetzelfde niveau van als de wetten van de wetgevende macht
- Ministeriële besluiten worden uitgevaardigd door de minister
Vak B2 & B3
- De fusie van de gemeenschaps- en gewestinstellingen aan Vlaamse zijde
geen sprake van een aparte Gemeenschapsregering en Vlaamse
gewestregering.
- de besluiten die deze regering uitvaardigt
Vak B4
- provincies en de gemeente vormen geen afzonderlijk 4 de macht.
- Gelijkaardig aan de gemeenschappen & gewesten
- Uitvoerend orgaan & democratisch verkozen orgaan
vak C
- rechtelijk macht is niet gefederaliseerd geen afzonderlijke rechterlijke
macht voor de Gemeenschappen en Gewesten.
3. De regels van het grondwettelijk recht, toegepast op het gezondheidsbeleid
3.1. Voorbeelden van regelgeving in het domein van de gezondheidszorg:
- Koninklijk besluit 10 juli 2008 coördinatie van de wet op ziekenhuizen
uitvoerende wet v/d federale staat besluit een beslissing is van
federale regering
- Koninkbesluit wordt de wet op de ziekenhuizen latere wetten
gecoördineerd = wetten zijn bijeengebracht in 1 doorlopende tekst
- Decreet van 12 juni 1991 oprichting van de Vlaamse Adviescommissie
voor ziekenhuizen & andere medische verzorging wetgevende macht
op het niveau van de Vlaamse gemeenschap => toekomstige decreet
Vlaams parlement
3.2. De bevoegdheden voor het gezondheidsbeleid
