Werken in de halfde lijn: Sociaal werk in de wijk, hoe doe je dat?
Hoofdstuk 1: Wijkwerkers en hun opdracht
1.2 wijkwerkers
Wijkwerkers zijn professionals die direct zijn geconfronteerd met de consequenties van
de transformatie in de samenleving, dat heeft invloed op hun professionele identiteit.
Ruijters en Simons noemen een professional in het sociaal domein iemand die met eigen
kennis/ervaring klanten op een competentie integere manier van dienst is. Ze willen hier
beter in worden door zichzelf goed te leren kennen en kritisch te zijn, je bent dus een
soort beroepsoefenaar.
1.2.1 T-shaped professional
Met dit model worden 2 competenties geduid die in elk beroep van belang zijn: diepte-
en breedte competenties. Diepte competenties zijn competenties die specifiek van
toepassing zijn voor dat beroep. De breedte competenties betreffen het vermogen om te
kunnen samenwerken.
Op het snijpunt liggen de competenties voor samenwerking met samenwerken
vakgenoten. De breedte wordt bepaald door competenties voor Professionele kennis en kunde
samenwerking met specialisten uit andere disciplines. Die competenties staan voor
communicatie skills en open staan voor andere disciplines.
De opdracht van de T-shaped professional is om bij handelen naast het eigen
referentiekader ook het referentiekader van specialisten te betrekken.
Het specialisme van de bestbetaalde beroepsbeoefenaars in de wijk is problemsolving.
Het dakje van de T bestaat (in het geval van wijkwerkers) uit communicatieskills die
gericht zijn op werken binnen transformatiedoelen:
1. Maatwerk dat is afgestemd op individuele ondersteuningsbehoefte
2. Integrale werkwijze
3. In beginsel ‘ondersteunen bij’ en ‘zorgen voor’ waar dat nodig is
4. Aandacht voor effectiviteit en efficiëntie
5. Adequate (passende) preventie
Samengevat: pas wanneer de eigen kracht van burgers ontoereikend is, komt professionele hulpverlening op
het terrein van zorg en welzijn in beeld. Dit betreft maatwerk en bestaat bij voorkeur uit samenwerking tussen
formele en informele ondersteuning. Daarbij gaan algemene voorzieningen voor op specifieke dienstverlening
en moeten verbindingen worden gelegd over de grenzen van eigen professie. Dit alles met inachtneming van
effectiviteit en efficiëntie.
Lies Korevaar: “De liggende balk van de T staat voor de generalistische competenties, zoals het versterken van
eigen kracht en regie en die van het netwerk, integraal werken, verbindingen leggen tussen collectief en
individueel en tussen formeel en informeel. De verticale balk van de T staat voor de meer vakspecifieke
competenties van de professional bijvoorbeeld kennis van schuldsanering, individuele hulpverlening etc."
1.2.2 generalist en specialist
De generalist in sociaal werk heeft vanuit zijn professionaliteit een brede blik, die over
veel dingen weet en die vroegtijdig en integraal verschillende problemen kan aanpakken.
Een specialist is iemand die over een bepaald gebied veel kennis heeft.
Het citaat van Lies legt een verbinding tussen een generalist en het dakje van de T. Het
gaat bij de generalist dan om samenwerking en vooral communicatieskills. Het gaat om 4
typen samenwerkingen en bijbehorende skills:
1. Samenwerking met wijkbewoners en/of cliënt/cliëntsysteem (informeel)
2. Samenwerking met informele ondersteuners en/of wijkbewoners (informeel)
3. Samenwerking met beroepsgenoten (formeel)
4. Samenwerking met andere beroepsgenoten (formeel)
De transformatie opdracht leidt tot een verandering in werkwijzen en verhoudingen
tussen betrokkenen. Wel is de nadruk van samenwerking verschoven naar de 1e 2
waardoor de laatste 2 een andere inhoudt krijgen. In onze opvatting van ‘generalist’
staat de samenwerkingsuitdaging centraal en niet de brede blik.
Hoofdstuk 1: Wijkwerkers en hun opdracht
1.2 wijkwerkers
Wijkwerkers zijn professionals die direct zijn geconfronteerd met de consequenties van
de transformatie in de samenleving, dat heeft invloed op hun professionele identiteit.
Ruijters en Simons noemen een professional in het sociaal domein iemand die met eigen
kennis/ervaring klanten op een competentie integere manier van dienst is. Ze willen hier
beter in worden door zichzelf goed te leren kennen en kritisch te zijn, je bent dus een
soort beroepsoefenaar.
1.2.1 T-shaped professional
Met dit model worden 2 competenties geduid die in elk beroep van belang zijn: diepte-
en breedte competenties. Diepte competenties zijn competenties die specifiek van
toepassing zijn voor dat beroep. De breedte competenties betreffen het vermogen om te
kunnen samenwerken.
Op het snijpunt liggen de competenties voor samenwerking met samenwerken
vakgenoten. De breedte wordt bepaald door competenties voor Professionele kennis en kunde
samenwerking met specialisten uit andere disciplines. Die competenties staan voor
communicatie skills en open staan voor andere disciplines.
De opdracht van de T-shaped professional is om bij handelen naast het eigen
referentiekader ook het referentiekader van specialisten te betrekken.
Het specialisme van de bestbetaalde beroepsbeoefenaars in de wijk is problemsolving.
Het dakje van de T bestaat (in het geval van wijkwerkers) uit communicatieskills die
gericht zijn op werken binnen transformatiedoelen:
1. Maatwerk dat is afgestemd op individuele ondersteuningsbehoefte
2. Integrale werkwijze
3. In beginsel ‘ondersteunen bij’ en ‘zorgen voor’ waar dat nodig is
4. Aandacht voor effectiviteit en efficiëntie
5. Adequate (passende) preventie
Samengevat: pas wanneer de eigen kracht van burgers ontoereikend is, komt professionele hulpverlening op
het terrein van zorg en welzijn in beeld. Dit betreft maatwerk en bestaat bij voorkeur uit samenwerking tussen
formele en informele ondersteuning. Daarbij gaan algemene voorzieningen voor op specifieke dienstverlening
en moeten verbindingen worden gelegd over de grenzen van eigen professie. Dit alles met inachtneming van
effectiviteit en efficiëntie.
Lies Korevaar: “De liggende balk van de T staat voor de generalistische competenties, zoals het versterken van
eigen kracht en regie en die van het netwerk, integraal werken, verbindingen leggen tussen collectief en
individueel en tussen formeel en informeel. De verticale balk van de T staat voor de meer vakspecifieke
competenties van de professional bijvoorbeeld kennis van schuldsanering, individuele hulpverlening etc."
1.2.2 generalist en specialist
De generalist in sociaal werk heeft vanuit zijn professionaliteit een brede blik, die over
veel dingen weet en die vroegtijdig en integraal verschillende problemen kan aanpakken.
Een specialist is iemand die over een bepaald gebied veel kennis heeft.
Het citaat van Lies legt een verbinding tussen een generalist en het dakje van de T. Het
gaat bij de generalist dan om samenwerking en vooral communicatieskills. Het gaat om 4
typen samenwerkingen en bijbehorende skills:
1. Samenwerking met wijkbewoners en/of cliënt/cliëntsysteem (informeel)
2. Samenwerking met informele ondersteuners en/of wijkbewoners (informeel)
3. Samenwerking met beroepsgenoten (formeel)
4. Samenwerking met andere beroepsgenoten (formeel)
De transformatie opdracht leidt tot een verandering in werkwijzen en verhoudingen
tussen betrokkenen. Wel is de nadruk van samenwerking verschoven naar de 1e 2
waardoor de laatste 2 een andere inhoudt krijgen. In onze opvatting van ‘generalist’
staat de samenwerkingsuitdaging centraal en niet de brede blik.
