Werkgroep week 6: Poging, voorbereiding en deelneming
Voor toegang tot de werkgroep is aantoonbare voorbereiding en schriftelijke uitwerking van
onderstaande vragen verplicht. Bovendien wordt in de werkgroep een actieve deelname van u
verwacht.
Literatuur
Grondtrekken van het Nederlandse strafrecht, hoofdstukken 5 en 6
Rechtspraak
HR 24 oktober 1978, NJ 1979/52 (Cito)
HR 15 april 1986, NJ 1986, 740 (Moord op afstand)
HR 8 september 1987, NJ 1988/612 (Grenswisselkantoor)
HR 8 december 1992, NJ 1993/321 (Videodozen)
* Zelf raadplegen via universiteiten.rechtsorde.nl of kluwernavigator.nl. Op Canvas staat in de map ‘Werkgroepen’
een document waarin wordt uitgelegd hoe u dat kunt doen.
NB zorg ervoor dat u tijdens de werkgroep beschikt over een geprinte/digitale versie.
Kernbegrippen
Poging
Voorbereiding
Vrijwillige terugtred
Deelneming
Leerdoelen
Vaststellen of in een casus is voldaan aan de eisen voor poging.
Voorwaarden strafbare poging art. 45 lid 1 Sr
1. Het moet gaan om een misdrijf
2. Er moet sprake zijn van een voornemen
3. Het voornemen moet zich door een begin van uitvoering hebben geopenbaard.
Gedragingen moeten naar hun uiterlijke verschijningsvorm kunnen worden
beschouwd als te zijn gericht op voltooiing van het strafbare feit Arrest Cito
In het Arrest Videodozen is bepaald dat het criterium ‘uiterlijke verschijningsvorm’
geen betrekking heeft op uiterlijke zichtbaarheid, maar om hetgeen achteraf
vaststelbaar is.
1
, Vaststellen of in een casus is voldaan aan de eisen voor voorbereiding.
Voorwaarden strafbare voorbereiding art. 46 lid 1 Sr
1. Het moet gaan om misdrijf van 8 jaar of meer
2. Dubbel opzet
Opzet op de voorbereiding
- Er moet sprake zijn van voorbereidingsmiddelen en voorbereidingshandelingen
Opzet op het misdrijf
3. Bestemming
Onderscheiden van de poging van voorbereiding in grensgevallen.
Verschil poging & voorbereiding
Bij poging moet de gedraging gericht zijn op voltooiing; de dader is niet meer zo ver af van de
daadwerkelijke realisering van het strafbare feit.
Vaststellen of in een casus sprake is van vrijwillige terugtred.
Vrijwillige terugtred art. 46b
Als de dader zijn poging vrijwillig opgeeft, is hij niet strafbaar; het besluit wordt dan genomen op
grond van een nieuwe afweging van dezelfde omstandigheden. Er is geen sprake van vrijwillige
terugtred als die wil tot stand komt onder invloed van nieuwe externe factoren die min of meer
dwingen de poging te staken.
Onderscheiden van deugdelijke van ondeugdelijke pogingen.
Ondeugdelijke poging
Absolute ondeugdelijkheid
Iemand streeft naar het plegen van een strafbaar feit, maar doet dat op een zodanige
wijze dat nooit een echt gevaar voor het slagen van dat misdrijf aanwezig is.
Voorbeeld: als een vrouw haar echtgenoot probeert te vergiftigen met een stof die in
werkelijkheid niet giftig is. De vrouw streeft de dood van haar man na, maar kan zij
door de stof niet bewerkstelligen.
Relatieve ondeugdelijkheid
Het middel of het object is onder normale omstandigheden geschikt om te komen tot
voltooiing, maar door toevallige omstandigheden blijft die voltooiing uit.
Voorbeeld: een vrouw probeert haar echtgenoot te vergiftigen, maar gebruikt een te
geringe hoeveelheid, waardoor haar man snel herstelt. Het gif is normaal een geschikt
middel om een ander van het leven te beroven, maar de vrouw heeft de werking
overschat.
2
Voor toegang tot de werkgroep is aantoonbare voorbereiding en schriftelijke uitwerking van
onderstaande vragen verplicht. Bovendien wordt in de werkgroep een actieve deelname van u
verwacht.
Literatuur
Grondtrekken van het Nederlandse strafrecht, hoofdstukken 5 en 6
Rechtspraak
HR 24 oktober 1978, NJ 1979/52 (Cito)
HR 15 april 1986, NJ 1986, 740 (Moord op afstand)
HR 8 september 1987, NJ 1988/612 (Grenswisselkantoor)
HR 8 december 1992, NJ 1993/321 (Videodozen)
* Zelf raadplegen via universiteiten.rechtsorde.nl of kluwernavigator.nl. Op Canvas staat in de map ‘Werkgroepen’
een document waarin wordt uitgelegd hoe u dat kunt doen.
NB zorg ervoor dat u tijdens de werkgroep beschikt over een geprinte/digitale versie.
Kernbegrippen
Poging
Voorbereiding
Vrijwillige terugtred
Deelneming
Leerdoelen
Vaststellen of in een casus is voldaan aan de eisen voor poging.
Voorwaarden strafbare poging art. 45 lid 1 Sr
1. Het moet gaan om een misdrijf
2. Er moet sprake zijn van een voornemen
3. Het voornemen moet zich door een begin van uitvoering hebben geopenbaard.
Gedragingen moeten naar hun uiterlijke verschijningsvorm kunnen worden
beschouwd als te zijn gericht op voltooiing van het strafbare feit Arrest Cito
In het Arrest Videodozen is bepaald dat het criterium ‘uiterlijke verschijningsvorm’
geen betrekking heeft op uiterlijke zichtbaarheid, maar om hetgeen achteraf
vaststelbaar is.
1
, Vaststellen of in een casus is voldaan aan de eisen voor voorbereiding.
Voorwaarden strafbare voorbereiding art. 46 lid 1 Sr
1. Het moet gaan om misdrijf van 8 jaar of meer
2. Dubbel opzet
Opzet op de voorbereiding
- Er moet sprake zijn van voorbereidingsmiddelen en voorbereidingshandelingen
Opzet op het misdrijf
3. Bestemming
Onderscheiden van de poging van voorbereiding in grensgevallen.
Verschil poging & voorbereiding
Bij poging moet de gedraging gericht zijn op voltooiing; de dader is niet meer zo ver af van de
daadwerkelijke realisering van het strafbare feit.
Vaststellen of in een casus sprake is van vrijwillige terugtred.
Vrijwillige terugtred art. 46b
Als de dader zijn poging vrijwillig opgeeft, is hij niet strafbaar; het besluit wordt dan genomen op
grond van een nieuwe afweging van dezelfde omstandigheden. Er is geen sprake van vrijwillige
terugtred als die wil tot stand komt onder invloed van nieuwe externe factoren die min of meer
dwingen de poging te staken.
Onderscheiden van deugdelijke van ondeugdelijke pogingen.
Ondeugdelijke poging
Absolute ondeugdelijkheid
Iemand streeft naar het plegen van een strafbaar feit, maar doet dat op een zodanige
wijze dat nooit een echt gevaar voor het slagen van dat misdrijf aanwezig is.
Voorbeeld: als een vrouw haar echtgenoot probeert te vergiftigen met een stof die in
werkelijkheid niet giftig is. De vrouw streeft de dood van haar man na, maar kan zij
door de stof niet bewerkstelligen.
Relatieve ondeugdelijkheid
Het middel of het object is onder normale omstandigheden geschikt om te komen tot
voltooiing, maar door toevallige omstandigheden blijft die voltooiing uit.
Voorbeeld: een vrouw probeert haar echtgenoot te vergiftigen, maar gebruikt een te
geringe hoeveelheid, waardoor haar man snel herstelt. Het gif is normaal een geschikt
middel om een ander van het leven te beroven, maar de vrouw heeft de werking
overschat.
2
